Var Olan Kayıtları Güncelleme
Yeni veri girişi için
INSERT kullanılırken, mevcut verileri revize etmek için UPDATE komutundan yararlanırız. Bu komutun oldukça basit ve akılda kalıcı bir yapısı vardır:
SQL:
UPDATE table_name
SET column = value
WHERE condition;
Kodu çalıştırdığınızda şu sonucu görürsünüz:
SQL:
CREATE TABLE users (
id INTEGER PRIMARY KEY,
name TEXT NOT NULL,
email TEXT,
status TEXT DEFAULT 'active'
);
INSERT INTO users (name, email) VALUES
('Ada', 'ada@old.com'),
('Boris', 'boris@old.com'),
('Rosa', 'rosa@old.com');
UPDATE users
SET email = 'ada@new.com'
WHERE id = 1;
SELECT * FROM users;
Buradaki
SET ifadesi hangi alanın değiştirileceğini, WHERE ise hangi satırların etkilenmesi gerektiğini belirler. Belirtilmeyen diğer verilere dokunulmaz.WHERE Kullanımının Kritik Önemi
Teknik açıdan
WHERE kısmı zorunlu değildir. Ancak gerçek projelerde bu kısmı yazmayı unutmak, deneyimsiz geliştiricilerin tüm gününü mahvedebilecek çok ciddi bir hatadır:
SQL:
UPDATE users SET status = 'inactive';
-- artık her kullanıcı pasif durumda
Eğer bir filtreleme (koşul) belirtilmezse, tablodaki tüm satırlar etkilenir ve SQLite bu işlemi herhangi bir uyarı vermeden gerçekleştirir. Bu yüzden, önce
WHERE koşulunu yazıp ardından SET kısmına geçmek, hataları önleyen hayat kurtarıcı bir alışkanlıktır.Güncelleyeceğiniz satırlardan emin değilseniz, aynı filtreyi önce bir
SELECT sorgusuyla test edin:
SQL:
CREATE TABLE users (id INTEGER PRIMARY KEY, name TEXT, status TEXT);
INSERT INTO users VALUES (1, 'Ada', 'active'), (2, 'Boris', 'active'), (3, 'Rosa', 'pending');
-- Hangi satırların etkileneceğini önizle.
SELECT id, name, status FROM users WHERE status = 'pending';
-- Ardından tam olarak aynı WHERE ile güncellemeyi çalıştır.
UPDATE users SET status = 'active' WHERE status = 'pending';
SELECT * FROM users;
Aynı filtreyi kullanarak önce verileri kontrol etmek, gerçek güncelleme öncesinde bir nevi provadır.
Aynı Anda Birden Fazla Sütunu Güncelleme
Tek bir
SET bloğu içerisinde, farklı sütunlara yapılacak atamaları virgülle ayırarak belirtebiliriz. Böylece tek bir SET ile çok sayıda sütun güncellenmiş olur:
SQL:
CREATE TABLE products (
id INTEGER PRIMARY KEY,
name TEXT,
price REAL,
stock INTEGER
);
INSERT INTO products VALUES (1, 'Widget', 9.99, 100);
UPDATE products
SET price = 12.99,
stock = 75,
name = 'Premium Widget'
WHERE id = 1;
SELECT * FROM products;
Bu yöntemle veritabanına tek bir istek göndererek tek bir satırda üç farklı alanı güncelleyebilirsiniz. İşlemi üç ayrı
UPDATE sorgusuyla yapmak yerine bu yöntemi kullanmak çok daha verimlidir.Atama İşlemlerinde İfade Kullanımı
= operatörünün sağ tarafına sadece sabit değerler değil, çeşitli ifadeler de yazılabilir. Hatta sütunun o anki mevcut değerini kullanan hesaplamalar yapmak mümkündür:
SQL:
CREATE TABLE products (id INTEGER PRIMARY KEY, name TEXT, price REAL, stock INTEGER);
INSERT INTO products VALUES
(1, 'Widget', 10.00, 50),
(2, 'Gadget', 20.00, 30),
(3, 'Gizmo', 15.00, 80);
-- Fiyatları %10 artır.
UPDATE products
SET price = price * 1.10;
-- Bir satırın stoğunu azalt.
UPDATE products
SET stock = stock - 1
WHERE id = 2;
SELECT * FROM products;
Örneğin
price * 1.10 ifadesi, mevcut fiyat bilgisini alır, %10 artırır ve yeni değeri hücreye yazar. SQLite, sağ taraftaki tüm ifadeleri, satırdaki güncellemeler henüz gerçekleşmeden önceki orijinal değerler üzerinden hesaplar; dolayısıyla aynı sorgu içinde birden fazla sütuna güvenle referans verebilirsiniz:
SQL:
UPDATE products SET price = price * 1.10, stock = stock + price;
-- Buradaki sağ taraftaki 'price', az önce güncellenen değer değil ESKİ fiyattır.
UPDATE ... FROM ile Diğer Tablolardan Veri Çekme
SQLite 3.33 sürümüyle birlikte gelen
UPDATE ... FROM özelliği, tablolar arası veri senkronizasyonunu oldukça kolaylaştırır. Farklı bir tablodaki verilere dayanarak güncelleme yapmanın en etkili yolu budur:
SQL:
CREATE TABLE customers (id INTEGER PRIMARY KEY, name TEXT, total_spent REAL DEFAULT 0);
CREATE TABLE orders (id INTEGER PRIMARY KEY, customer_id INTEGER, amount REAL);
INSERT INTO customers (name) VALUES ('Ada'), ('Boris'), ('Rosa');
INSERT INTO orders (customer_id, amount) VALUES
(1, 50.00), (1, 30.00),
(2, 100.00),
(3, 25.00), (3, 75.00);
UPDATE customers
SET total_spent = totals.sum_amount
FROM (
SELECT customer_id, SUM(amount) AS sum_amount
FROM orders
GROUP BY customer_id
) AS totals
WHERE customers.id = totals.customer_id;
SELECT * FROM customers;
Yukarıdaki örnekte, alt sorgu her müşteri için toplamları hesaplar; dıştaki
UPDATE komutu ise bu sonuçları id alanı üzerinden customers tablosuyla eşleştirerek günceller. Bu özellik olmasaydı, her sütun için karmaşık ve hantal korelasyonlu alt sorgular yazmak zorunda kalırdık.Dikkat etmeniz gereken temel noktalar şunlardır:
• Güncellenecek hedef tablo,
UPDATE ifadesinden hemen sonra yazılır ve FROM listesine eklenmez.• Tablolar arasındaki eşleştirme
WHERE kısmında yapılır; burada ON anahtar kelimesi kullanılmaz.•
FROM kısmındaki sorgu, hedef tablodaki bir satır için birden fazla sonuç üretirse, hangi değerin yazılacağı belirsizleşir. Eşleşmelerin bire bir olduğundan emin olun.RETURNING ile Değişen Verileri İzleme
SQLite 3.35 ve sonrası sürümlerde,
UPDATE işlemiyle birlikte değiştirilen kayıtların anlık olarak döndürülmesini sağlayan RETURNING ifadesi mevcuttur. Güncelleme sonrası yeni değerleri almak için tekrar bir SELECT sorgusu çalıştırmanıza gerek kalmaz:
SQL:
CREATE TABLE products (id INTEGER PRIMARY KEY, name TEXT, price REAL);
INSERT INTO products VALUES (1, 'Widget', 10.00), (2, 'Gadget', 20.00);
UPDATE products
SET price = price * 0.9
WHERE price > 15
RETURNING id, name, price;
Bu sayede güncellenmiş satırlar doğrudan sonuç olarak döner. Bu durum sadece hız kazandırmakla kalmaz, aynı zamanda eşzamanlı işlemlerde ortaya çıkabilecek race condition (yarış durumu) hatalarını da engeller.
RETURNING konusu ileride daha detaylı anlatılacaktır.UPDATE OR REPLACE: Kısıt Çakışmalarını Yönetme
Bir güncelleme işlemi
UNIQUE kısıtlamasını ihlal ettiğinde, SQLite normal şartlarda işlemi hata vererek durdurur. Ancak OR ifadesini kullanarak farklı stratejiler belirleyebilirsiniz:
SQL:
CREATE TABLE users (
id INTEGER PRIMARY KEY,
email TEXT UNIQUE,
name TEXT
);
INSERT INTO users VALUES
(1, 'ada@x.com', 'Ada'),
(2, 'boris@x.com', 'Boris');
-- Bu, UNIQUE kısıtlama ihlaliyle başarısız olur:
-- UPDATE users SET email = 'boris@x.com' WHERE id = 1;
-- OR REPLACE çakışan satırı siler, ardından güncellemeyi gerçekleştirir.
UPDATE OR REPLACE users
SET email = 'boris@x.com'
WHERE id = 1;
SELECT * FROM users;
Sıklıkla kullanılan seçenekler şunlardır:
OR ABORT (varsayılan), OR REPLACE, OR IGNORE, OR FAIL ve OR ROLLBACK. Bunlar arasında en dikkat çekicisi REPLACE seçeneğidir; çünkü çakışan satırı tamamen silip yeniden oluşturur. Bu durum, yabancı anahtar (foreign key) ilişkileri nedeniyle zincirleme silmelere yol açabilir. Bu nedenle, sadece çakışan kaydın silinmesinin sorun teşkil etmediği durumlarda kullanın.Upsert işlemleri için genellikle daha şeffaf olan
INSERT ... ON CONFLICT yapısı tercih edilir; bu konu için ayrı bir anlatım mevcuttur.Güvenli Güncellemeler için Transaction Kullanımı
Çok sayıda satırı güncellerken veya birbirine bağımlı birden fazla
UPDATE işlemi yaparken, tüm bu işlemleri bir transaction (işlem bloğu) içine almak en güvenli yoldur. Böylece herhangi bir hata anında tüm değişiklikleri geri alabilirsiniz:
SQL:
CREATE TABLE accounts (id INTEGER PRIMARY KEY, name TEXT, balance REAL);
INSERT INTO accounts VALUES (1, 'Ada', 100.00), (2, 'Boris', 50.00);
BEGIN;
UPDATE accounts SET balance = balance - 25 WHERE id = 1;
UPDATE accounts SET balance = balance + 25 WHERE id = 2;
COMMIT;
SELECT * FROM accounts;
Örneğin ikinci işlemde bir kısıtlama hatası oluşursa,
ROLLBACK komutuyla ilk işlem de iptal edilir. Transaction kullanılmasaydı, paranın bir hesaptan düşüp diğerine yatmadığı hatalı bir durumla karşılaşırdınız. Toplu güncellemelerin neredeyse tamamı bir transaction içerisinde gerçekleştirilmelidir.Sık Karşılaşılan Hatalar
Geliştiricilerin sıkça düştüğü bazı hatalar şunlardır:
•
WHERE ifadesini unutmak: Bu durum tablodaki tüm verilerin değişmesine yol açar. Sorguyu çalıştırmadan önce mutlaka kontrol edin.•
WHERE içerisinde hatalı operatör kullanımı: WHERE status = NULL ifadesi hiçbir sonuç döndürmez; bunun yerine IS NULL kullanmalısınız.• Alt sorguların (subquery) beklenenden fazla satır döndürmesi: Bu durum hata almanıza veya yanlış verilerin güncellenmesine neden olur. Ya
LIMIT 1 kullanın ya da toplama fonksiyonları (aggregate) ile sonucu tekil hale getirin.•
UPDATE OR REPLACE ile UPSERT'i karıştırmak: OR REPLACE çakışan satırı silerken, INSERT ... ON CONFLICT DO UPDATE mevcut satırı yerinde günceller. Bunlar tamamen farklı mekanizmalardır.Bir Sonraki Konu: DELETE
UPDATE komutu mevcut verileri değiştirirken, DELETE komutu verileri tamamen siler. DELETE işleminde de aynı WHERE disiplinine uymak ve işlem öncesi SELECT ile kontrol yapmak sizi büyük hatalardan koruyacaktır. Bir sonraki bölümde bu konuyu inceleyeceğiz.