Azerbaycan Edebiyatı Müzesi

Carissa · 30 Eki 2023

Nizami Gencevi onuruna Azerbaycan Edebiyatı Müzesi (Azerice: Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyi), Bakü’de 12. yüzyıl şairi Nizami Gencevi’nin 800’üncü doğum yıldönümü münasebetiyle 1939 yılında kurulan, 1945’te ziyarete açılan edebiyat müzesidir.

Müzenin 30 ana ve 10 ek salonunda yazarların 3 binden fazla el yazması, ender kitapları, resimleri, portreleri, yontuları, minyatürleri, hatıraları ve diğer objeler sergilenir. En önemli obje ise Nizami’nin 1413 yılında yazdığı İskendernâme'dir.

Müze binası 1850’de tek katlı bir kervansaray olarak inşa edilmişti. 1860’larda Meşedi Gasım Bey Hacıbababeyov'un projesi esasında ikinci katı; daha sonra Alexander Nikitin tarafından üçüncü katı inşa edildi ve 1915-1920’de Metropol Otel otel olarak kullanıldı. 1918’de kurulan Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti hükûmeti bu binada toplandı. Ancak cumhuriyet kısa ömürlü oldu ve kısa süre sonra ülke Sovyetler Birliği topraklarına katılınca bina, 1920-1930 arasında sendika binası olarak kullanıldı.

1939’da müzeye dönüştürülmesine kararı verildi ve dördüncü kat eklendi. Müze binasının dış yüzeyine Azerbaycan edebiyatının altı seçkin temsilcisinin heykelleri ve çinilerin üzerine kaydedilmiş isimleri yerleştirildi: Fuzuli, Molla Penah Vâkıf, Mirza Fetali Ahundov, Hurşud Banu Natevan, Celil Mehmedkuluzade ve Cafer Cabbarlı.