Bostancı Tarihçesi

[NoRDen]

ROHAN2 WORLD 1-120 TR TİPİ OFFICIAL YOHARA, BALATHOR VE AMON! 80. GÜNÜNDE! +10.000 ONLİNE! HİLE VE BOT %100 ENGELLİ HEMEN TIKLA!

Bostancı, İstanbul ilinin, Kadıköy ilçesine bağlı mahallesi. Sahilden yukarı doğru 2,5 kilometre uzanır. Batıda Suadiye ile, doğuda Maltepe ilçesine bağlı olan Altıntepe ile komşudur.

Ulaşım olarak en merkezi noktalardan bir tanesidir. Deniz otobüsü seferleri ve her ekspresin durduğu Bostancı Tren İstasyonu bulunmaktadır. Taksim ve Kadıköy dolmuşlarının kalkış noktasıdır. Aynı şekilde Mecidiyeköy/Taksim ve Kayışdağı otobüsleri de buradan kalkmaktadır. Ana aksı Prof.Ali Nihat Tarlan Caddesidir. Hayrullah Kefoğlu Anadolu Lisesi, Bostancı Atatürk İlköğretim Okulu bu semtte bulunmaktadır.
Bostancı Gösteri Merkezi ve Lunapark en bilindik yerlerindendir.

Kadıköy’ün Güneydoğu kapısıdır Bostancı.Bir yarımada gibidir.Güneyinde Marmara Denizi, doğusunda Çamaşırcı Deresi, batısında da şimdi doldurulmuş olan Turşucu Deresi ile çevrilidir.Kuzeyinde E-5 Karayolu olan , bir zamanlar İstanbul’un giriş kapısı ve Şam-Bağdat yolunun önemli bir kavşağı olan Bostancı , şimdi ilçenin Kadıköy merkezinden sonra , İstanbul’un her yeriyle yol bağlantısı olan, hatta Anadolu’ya bağlanan yolları önemli bir durağıdır.

Haydarpaşa’dan kalkan trenler de Anadolu’ya giderken Bostancıda durur.Karşı yakaya geçen otobüslerin ve dolmuşların ana durağı burasıdır.Ada vapurlarının ana durağıdır Bostancı… Adalardan gelenler , buradan İstanbul’un dört bir yanına dağılır. Bostancının tarihinin çok eski çağlara dayandığı söylenir.Kesin bir bilgi olmamakla birlikte Bizanslılar zamanında adının “Potestikon” olduğu sanılıyor.

O dönemlerde imparatorun sefer dönüşünde şehrin yöneticisi tarafından karşılandığı bir yer olduğu bilinmektedir.Bu nedenle imparatorların sefer yorgunluğunu atabilecekleri saray, köşk ve benzeri yapıların bu bölgede bulunduğu yapılan kazılarla da ispatlanmıştır.Bu da gösteriyor ki , Bostancı Bizanslılar zamanında da yerleşim bölgesiymiş.

Bostancı tarihi eserleri bol bir yerdir.Örneğin Anadolu yakasında Osmanlı döneminden kalan tek köprü Bostancı’dadır. Çamaşırcı Deresi denen derenin üzerindeki köprünün Mimar Sinan tarafından yaptırıldığı söylenmektedir.Ancak daha sonraları köprü yıkılmış, tekrar inşa edilmiştir.Bir zamanlar bu bölgede oturan sakinlerin çamaşır yıkadığı bu dere şimdi ne yazık ki kirlenmiş durumdadır. Bostancı Camii 1914-1915 yılları arasında zamanın ünlü mimarlarından Kemalettin Bey tarafındanyapılmıştır.

Bostancıda ayrıca Atatürk’ün sık sık ziyaret ettiği iki köşk bulunmaktadır.Bir zamanlar bostanı da bol olan Bostancı adını bu bostanlardan değil , Osmanlı döneminde bu bölgenin Bostancıbaşı’na verilmesinden kaynaklandığı söylenir.Ama yinede Bostancı’da “Bostaniçi”, “Bostan Tarıkı” gibi sokak isimleri vardır ki bunlarda Bostancı’da bostanların çok olduğunu gösterir.

Geçmişte Anadolu yakasının her semti gibi Bostancı’da da geniş bahçeli köşkler, deniz kenarında yalıları vardır Bostancılılar, gözleri bağlı beygirlerin döndürdükleri bostan dolabından bağlara boşalttığı suların sesini yada köşklerden ve yalılardan gelen ud ile keman seslerini hala anımsarlar, bir masal gibi Bostancı‘da yıllar yılı değişmeyen şeyler de vardır. Örneğin tren sesinin vapur düdüğü sesine karışması gibi…Kayışdağından gelen rüzgarın, denizden esen meltemle buluşması gibi…Yalılar ve köşkleri ile Bostancı’ nın çok uzun senelere dayalı kültür merkezi gibi çalışan restoranları, .çay bahçeleri Anadolu yakasının tek eğlence merkezi olan Bostancı gösteri merkezi ve Lunaparkı hizmet vermektedir.

Sanata kucak açan mahallede yıllardır Bostancılıların yanı sıra Kadıköylü Edebiyatçıların da buluşma yeri olmuştur.Bostancı’ da balıkçılık da çok eski yıllara dayanır.Bostanlarla birlikte var olan balıkçılar, hala vardır.Balıkçı barınakları ve su ürünleri kooperatifi Bostancı’ nın simgesidir. Nüfusu 50 bin olan Bostancının Halk Eğitim merkezi 1988 yılında kurulmuştur. Emlak sektörü hızla gelişmekte olup eski binaların yıkılıp yeniden yapılanması son üç senedir hız kazanmış durumdadır. Sahil şeridi tamamıyla yenilenmiş hatta inanılması zor ama gerçek arıtma tesislerininde devreye girmesiyle artık denize girilebiliyor. Yıl sonunda tren raylarının da yenileme çalışması başlayacak ve daha modern bir ulaşıma kavuşulacak.

Bostancılar, Bostancı Ocağı adı verilen ocakta yetiştirilirlerdi. Bostancı Ocağı, İstanbul ve Edirne'de bulunuyordu. Bu ocağa, ilk zamanlarda, devşirme usulü ile seçilen acemiler alınırdı. Bunlar, genellikle Arnavut ve Boşnak çocukları idi. Fakat, sonraları, devşirme usulünün bozulması ile, Bostancı Ocağına alınan acemiler de, sözü geçen kimselerin tavsiyeleri alınmış ve zamanla bu ocak da bozulmuştur.

Bostancılar, Osmanlı İmparatorluğunun ilk yıllarında savaşa da katılmışlardır. Yeniçerilerin kaldırılmasından sonra, Bostancılar da, yenilik hareketlerine karşı davranışlarda bulunduklarından Bostancı Ocağı da bir düzene sokulmuş; bunlar, 1826 tarihinden sonra yalnız saray bahçelerine bakmaya ve bekçilik yapmaya başlamışlardır.

Osmanlı sarayları ile saray çevresinin ve iskelelerin asayişinden sorumlu hizmetlilerin bağlı bulunduğu ocak.
Bostancılar ocağına, devşirme suretiyle toplanan acemi oğlanları arasından, kabiliyetli olanları seçilirdi. Bu ocağa seçilenlerin eğitimleri, İstanbul ve Edirne'deki saray bahçelerinde yapılırdı. Saraylarda, camilerin inşaatına gereken malzemenin temini ve nakliyatı, bu ocağa aitti. Topkapı Sarayının odununun, İzmit'ten getirilmesinde kullanılan gemilerde, bostancılar, kürekçilik yaparlardı.

Bostancılar, zamanla askeri bir sınıf haline gelmişlerdir. Topkapı Sarayında vazife yapan 300-400 bostancı olduğu halde, şehir içinde asayişle görevli bir o kadar daha bostancı vardı. Şehir içindeki bostancılar, Üsküdar, Eyüp, Kâğıthane, Boğaziçi, Adalar, Yeşilköy, Kadıköy, Bostancı semtlerinde bulunurlardı. Bostancıların sayısı, zaman içinde değişmiştir. On altıncı asır başında 3396 iken, aynı asrın sonunda 1998, on sekizinci asırda ise 2400 kişi olmuştur.

Bostancı ocağının en büyük amiri, Bostancıbaşı idi. İstanbul etrafındaki Marmara, Karadeniz ve Haliç sahillerinin muhafazası ve inzibatı buna aitti. Sahillerde, bostancı ağasının izni olmadan yalı yapılmazdı. Bostancıbaşı, sahillerdeki bina ve yalıların mevkileriyle, kimlerin olduğuna dair mükemmel bir defter tutardı. Sahilde yaptırılan binalardan vergi alırdı.
Bostancıbaşılar, Yalı Köşkünde otururlar, resmi günlerde, padişahın atının üzengisini tutarlardı. Sarayın muhafazasından sorumlu oldukları için, görevleri çok mühimdi. Bostancıbaşılar, başlarına kırmızı renkte berata, kuşaklarına mücevherli kama takarlar; kırmızı kaftan, mavi şalvar, ve ayaklarına yemeni giyerlerdi. Bostancıbaşılar, saray dışına tayin edildiklerinde, kapıcıbaşı veya sancakbeyi olurlardı. Vezirliğe kadar yükselenler de vardır.

Bostancıbaşıdan sonra, bostancılar kethüdası, haseki ağa, hamlacıbaşı, odabaşı, bostancı karakulağı, vezir karakulağı ile dört baltacı, bu ocağın zabitlerindendi. Bostancılar, maaşlarını, yeniçeriler gibi üç ayda bir kere alırlardı. Edirne bostancıları, Edirne bostancıbaşısının emri altındaydı. Gelibolu bostancılarının amiri, daha küçük rütbeliydi.
Yeniçeri ocağının lağviyle, Bostancı ocağı da kaldırılmıştır. Ocağın lağvı esnasında, ihtiyarları emekliye ayrılmış, gençlerinden ise sarayın muhafazasında vazifelendirilmek üzere, “Nizamiye Taburu” teşkil edilmiştir.