Ayyıldız2 | 2008 TR Yapısı • 1-99 Orta Emek Destan • Oto Avsız • 10 Temmuz 21:00 HEMEN TIKLA!
Klasik roman yapısının planına dayanmayan eser bazı kaynaklarca felsefi masal diye nitelenir. Voltaire, Alman filozofu G. W. Leibriz ile (1646-1716) İngiliz şairi Alexander Popeun (1688-1744) temsil ettikleri iyimserlik felsefesini eleştirip çürütmek amacıyla kahramanı Candidei (adı saflık ve temizlik anlatır) hocası Pangloss (sözcük anlamı yalnızca dil) ile birlikte akıl almaz rastlantılarla zenginleşen bir dünya gezisine çıkartır.
Candidein sevgili nişanlısı Cunegonde, yürekten bağlı uşağı Cacambo, bilim adamı Martin; yerleri geldikçe ortaya çıkıp kaybolan çok sayıda roman kişilerinin arasında süreklilikle görev alanlardır. Voltaire, her şeyin kaynağını Tanrıya bağlayarak olanak içindeki dünyaların en iyisinde yaşadığımıza inananlara sürekli şu soruyu yönelten olaylar gösterir: Eğer bu en iyisi ise ötekiler nasıl olabilir ?
Eski Dünyadan Yeni Dünyaya, Eldoradoya uzanan gezi İstanbulda noktalanır. Her şeye karşın İl faut planter nötre jardin (bahçemizi ekip biçmek gerek) diyen Müslüman şeyhin yol gösterisiyle bahçe tanımına girişen Candide, aradığı ruh dirliğini bulmuş gibidir, yaşlanmış sevgilisiyle evlenmekten kaçınmaz; gereksiz ve soyut laf ebeliklerini bir yana koymayı öğrenmiş, felsefe alanında düşünce üretmenin yararsızlığına inanmıştır. Şimdiki yaşamlarının olabileceklerin en iyisi olduğunu söyleyen hocasını hep aynı ilkenin söz değeriyle karşılar: Bahçemizi ekip biçelim.
Savaşın anlamsızlığını yobazlığın sonsuz zararlarını, tutku ve kıskançlığının yanlışlığını birkaç kez sergileyen nice olay sırasında Voltaire hep aynı düşüncelerin doğruluğunu büyütür: Toplum daha düzenli ve haklı bir yapıya dönüştürülebilir, insanlara düşen baş görev bu olmalıdır, hoşgörü gerekli ilk erdemdir, ancak iş ve emeğinimizle haklılıkla yaşayabiliriz
Candide, Voltairein en değerli eseri sayılır.