- Katılım
- 4 Nis 2013
- Konular
- 1,555
- Mesajlar
- 2,936
- Online süresi
- 15h 13m
- Reaksiyon Skoru
- 156
- Altın Konu
- 0
- TM Yaşı
- 13 Yıl 2 Ay 9 Gün
- Başarım Puanı
- 221
- MmoLira
- 71
- DevLira
- 0
ROHAN2 WORLD 1-120 TR TİPİ OFFICIAL YOHARA, BALATHOR VE AMON! 80. GÜNÜNDE! +10.000 ONLİNE! HİLE VE BOT %100 ENGELLİ HEMEN TIKLA!
SUNUŞ
Günümüz otel işletmelerinin geleceğe yönelik sağlıklı planlar yapılabilmesi, tüketici tatminini
en üst düzeyde tutabilmesi ve işletmenin sürekliliğini koruması açısından sağlıklı bir muhasebe
sistemine sahip olması kaçınılmazdır.
Bu anlamda günümüz teknolojisi geniş olanaklar tanımaktadır.Bir zamanlar veri yığınlarını
işleyerek işletmenin satış politikalarını oluşturan raporlar hazırlamak, muhasebe kayıtlarını
yapmak ve özellikle birimler arası iletişimi sağlamak büyük oranda işgücü, kırtasiye ve zaman
gerektirirken günümüz bilgisayar teknolojisi sayesinde her şey saliselerle ölçülebilen bir hızla ve
minimum hata ile gerçekleştirilebilmektedir.Elimizdeki kaynakta, otel işletmelerinde geçmişten
günümüze hesap ödeme ve takibi detaylara boğulmadan anlatılmak istenmiştir.
Özellikle savunma sanayiinden ev kullanıcılarına kadar çok geniş bir yelpazede hizmet veren
bilgisayar teknolojisinin, hizmet üreten otel işletmelerine yansımasını ve faydalarını görmek
açısından da bu kaynağın faydalı olacağı inancındayım.
KONUK HESAPLARININ TAKİBİ
Otellerde konuk hesaplarının takibi ön kasa birimi tarafından yapılmaktadır.Ön kasa birimi
genel olarak ön büro departmanına bağlı olarak çalışmakla birlikte kimi otellerde muhasebe
departmanına bağlı olarak da çalışabilmektedir.Yine yaygın olarak büyük otellerde ön kasa
birimi ayrı olmakla birlikte günümüzde resepsiyon ve ön kasa görevlisi tek olarak
çalışmaktadır. Ön kasa konukların hesaplarının açılması, harcamaların takip edilmesi,
hesapların kapatılması ve gece muhasebesinin yapılaması işlemlerinin tümünü kapsar.Bütün
bu işlemlerden de anlaşılacağı gibi ön kasanın güvenilir ve emin olması gerekir.Ayrıca yine
bu işlemleri gerçekleştirebilmek için bazı donanımlara ihtiyaç duyar.
*ÖN KASADA BULUNMASI GEREKEN DONANIMLAR
KASA MAKİNESİ
FOLİO HAVUZU
PARA KASASI
DÖVİZ PANOSU
DÖVİZ KONTROL CİHAZI
YAZAR KASA
BİLGİSAYAR DONANIMI
KONUK HESAPLARININ KAYIT SİSTEMLERİ
Genel olarak otellerde konuk hesapları, işletme yapısına bağlı olarak manuel, mekanik ve
bilgisayar sistemli olarak üç şekilde takip edilmektedir.
MANUEL SİSTEM
Fazla personel gerektirmediği için kar amacı güden küçük otel işletmelerinde kullanılan bir
sistemdir.Bütün kayıtlar elle (manuel) olarak tutulur.Oldukça basit olmakla beraber hesap
kayıtları her konuk için düzenlenen folio ve tüm konukların hesaplarının tutulduğu main
courrante adı verilen harcama toplamlarının oda ve departman ayrımı yapılarak tek tek
işlendiği bir defter yardımıyla tutulmaktadır.Konuk harcamaları diğer departmanlarda
adisyonlara yazılır ve konuğa imzalatılır.Daha sonra bu adisyonlar foliolara oradan da main
courrante defterine işlenir.Defter toplamı ile foliolar toplamı sık sık kontrol edilerek işlemler
yapılırken dikkat edilmelidir.Görevli folioya kayıt yapmadan önce isim, imza ve oda numarası
bilgilerini kayıt kartından kontrol etmelidir.İşlenen adisyonların bir nüshası folionun arkasına
iliştirilir, diğer nüshası da ön kasada muhafaza edilir.
(*) NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999- SYF: 119
MEKANİK SİSTEM
Mekanik sistemde hesap kayıtları makinelerin tuşları yardımıyla daha basit ve daha kısa bir
sürede yapılmaktadır.Folio ve adisyon isim imza ve oda numarası kontrolu yapıldıktan sonra
makineye sokulur ve şayet ilk kayıt yapılıyorsa bu bilgiler titizlikle girilir.Daha sonra harcama
miktarı ve harcamanın yapıldığı bölümün (restoran,telefon,bar vb.) tuşuna basılarak tutar ve
harcamanın yapıldığı bölüm aynı anda folio ve adisyona işlenmiş olur.Folioya kayıt yaparken
aynı zamanda makinenin içindeki kayıt rulosuna da otomatik kayıt yapılmış olur.Bakiye
tuşuna basıldığında konuğun ödemesi gereken en son tutar bakiye sütununda gözükür.
BİLGİSAYAR SİSTEMİ
Bilgisayarla hesapların kayıt işlemleri kullanılan programa göre değişiklik göstermekle
beraber. Genellikle farklı iki kayıt, sistemi kullanılmaktadır.
Birincisi, adisyonlar ön kasaya geldikten sonra, bilgisayar menüden kayıt yapılacak konuğun
oda numarası verilerek folio ekrana çağrılır. Harcama yapılan bölümün kod numaraları ve
harcama miktarları yazılarak f'olioya kayıt yapılır. Otelde harcama yapılan bölümlerin kod
numaraları daha önceden kodlanmış olur. İkincisi ise, otelde bilgisayar terminalleri kurulur.
Konukların harcama yaptıkları her bölümdeki terminal aracılığı ile konukların harcamaları
direkt olarak folioya aktarılır. Ön kasada bulunan terminalden konuğun ne kadar ödeme
yapacağı anında bilinir.
*Ğünümüzde; kıyı otellerimizde artık nakit para ile harcama kalmış yerine kart sistemi
kullanılmaktadır. Konuklar otele geldiklerinde otel yönetimi tarafından belirlenmiş miktarda
parayı peşin kasaya yatırarak otel içindeki harcamalarında kullanalabilecekleri (bankamatik
kartları gibi) elektronik kartları alırlar. Bu kartlarda gizli olarak konuğun oda numarası, adı-
bildiği şifre verilir.
ÖN KASA OFİSİNDE TUTULAN BELGELER
FOLİO:Konukların Otelde yaptıkları harcamaların kayıt edildiği hesap kartıdır.İki veya üç
nüsha olarak düzenlenir.Bir nüshası müşteriye diğer nüsha işletmede kalır.Şayet hesap
ödemesi kredi kartı ile yapılmışsa üçüncü nüsha kredi kartı merkezine gönderilir.şekilde
görülen folio makineli sistemde kullanılan bir foliodur.Manuel veya bilgisayarlı sistemde
değişik foliolar kullanılabilir.
(*) NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999- SYF: 121
............ OTELİ
Seri No : A
Sıra No : 1152
TARİH İZAHAT BORÇ ALACAK BAKİYE
MAKİNELİ FOLİO FORMU
....................OTELİ Seri No : A
Sıra No : 2436
MASTER FOLİO
Tur : .................................................. ............................ Tarih :........................
ANLAŞMALAR
.......... Single .............................TL. .........................Breakfast................ ............TL.
.......... Double............................ TL. .........................Lunch.................... .............TL.
.......... Trilple............................. TL. .........................Dinner................... .............TL.
.......... Suite............................... TL. Arranjmanlar .................................TL.
...........Bedelsiz
Geliş Tarihi :............................................ Geliş Saati : .................................................. .........
Gidiş Tarihi : .......................................... Gidiş Saati :................................................. ...........
A / C Hesaba :
Ekstra Folio :
Acenta Komisyonu :................................................. .................................................. .............................
1. Gün 2. Gün 3. Gün 4. Gün 5. Gün 6. Gün 7. Gün
Muhasebeleşme
Room %
Breakfeast %
Lunch %
Dinner %
TOPLAM
İLAVE
TOPLAM
ELLE TUTULAN MASTER FOLİO
FOLİO NUMARASI TAKİP DEFTERİ:Foliolar seri sıra numaralı ve resmi
oldukları için kaybedilmemeleri gerekir. Muhasebe servisinden ön kasaya zimmetli verilen
folioların düzenli bir şekilde saklanabilmesi için bu defter tutulur.
................. OTELİ
FOLİO NUMARASI TAKİP DEFTERİ
FOLİO NO SOYADI - ADI ODA NO MEMUR İZAHAT
Folyo numarası takip defteri
FATURA TAKİP FÖYÜ:Faturalarda foliolar gibi onaylı ve resmi oldukları için
kaybedilmemeleri amacıyla defter veya föy şeklinde kullanılabilirler
..........OTELİ
FATURA TAKİP FÖYÜ
Date:..../..../........
Oda No Fatura No Konuğun İsmi Tutarı TL.
Room Nr İnvoce Nr Guest and Travel Agency Name Account TL.
TOPLAM
Düzenleyen/Prapared By Kontrol Eden/Controller
............ OTELİ No : ..........................
DÖVİZ ALIM BORDROSU Tarih : .......................
Soyadı : SATIN ALINAN DÖVİZİN EFEKTİFİN
Adı : Cinsi Miktarı Kur TL. Karşılığı
Uyruğu :
Pass.No :
Ver. Yer. :
Yalnız .................................................. .................................................. ...................TL.
Res. İmza
DÖVİZ ALIM BORDROSU:Konukların dövizlerini yada efektif dövizlerini Türk
Lirasına çevirmek istediklerinde kullanılan formdur.İki nusha olarak düzenlenir.Bir nushası
konukta diğeri ön kasada kalır.
DÖVİZ HASILAT RAPORU:Ön kasada Türk Lirasına çevrilen dövizlerin tümünün
ana kasaya tesliminde kullanılan formdur.İki nusha olarak her şift devir tesliminde düzenlenir.
Bir nüshası dövizlerle birlikte ana kasa veya muhasebeye gönderilir.Diğeri ön kasada kalır.
..........OTELİ
DÖVİZ HASILAT RAPORU TARİH:.............................
GÜN :.............................
Düzenleyen:.................. MESAİ:............................
FİŞ NO CİNSİ MİKTARI KUR'U TL KARŞILIĞI DÖVİZ EFEKTİF İZAHAT
TOPLAM
DM:................... HLF:.................. CAN $ :...................
$ :................... AS :................. DİĞER :..................
SF:................... FF :.................
ÖN KASA AVANS FORMU:Muhasebeden genelde döviz bozma işlemleri için ön
kasaya verilen avanslarda kullanılan belgedir.Gereken nüsha kadar düzenlenir.
.............. OTELİ
ÖN KASA AVANS FORMU
TARİH : ...../...../..........
MİKTAR
AÇIKLAMA : .................................................. .................................................. .
.................................................. .................................................. ...........................
İNFO : ................................................
TESLİM EDEN TESLİM ALAN
ÖDEME FİŞİ:Otelde konuk adına harcama yapılacağı zaman doldurulan fiştir.İki nusha
olarak düzenlenir.Bu fiş kasiyer tarafından konuğun foliosuna işlenir.Konuk hesabı kapatırken
bu ödemenin toplam tutarını da kasaya öder.
.................. OTELİ
ÖDEME FİŞİ
PAID OUT
TUTARI / AMOUNT : ODA NO / ROOM NO :
ADI / NAME :
AÇIKLAMA / EXPLANATION : .................................................. ...................
.................................................. .................................................. ............................
.................................................. .................................................. ............................
.................................................. .................................................. ............................
TARİH / DATE : ...../...../.......... İMZA / SIGNATURE : ..........................
ÖN KASA ALINDISI:Konuklardan otele girişte veya diğer zamanlarda ödeme
alındığında kullanılan formdur.Üç nusha olarak düzenlenir.Bir nüshası konuğa diğeri
muhasebeye gönderilir.
...................OTELİ
ÖN KASA ALINDISI
F/O CASH RECEIPT
Tarih / Date : ...../...../.........
TL: No: 5398
YALNIZ / IN WOROS : .................................................. ................TL. dir.
KİMDEN / FROM :
AÇIKLAMA / EXPLANATION : .................................................. ............................
.................................................. .................................................. ...................................
Front O / F Cashier
İADE FİŞİ:Konuklarda daha önce alınmış depozitoların iadesinde kullanılır.Konuk check
out yaparken önceden ödeme yapmış ve alacaklı durumda ise bu fiş bir nusha olarak
düzenlenerek konuğa imzalatılır ve ön kasada saklanır.Konuğa borçlu olunan miktar ödenir.
...........OTEL No:000652
İADE FİŞİ
REBATE
TARİH / DATE : ....../....../..........
İSİM / Name :....................................... ODA / Room Nr :..............................
İZAHAT / Explanation TUTAR / Amount
----------------------- ---------------------
ONAY / Approved İmza / Received
TASHİH(DÜZELTME) FORMU:Foliolarda yapılan hatalar düzeltildiğinde bu form
iki nüsha olarak düzenlenir.
------------ OTELİ
TASHİS ( DÜZELTME ) FORMU
CORRECTİON FORM
Tarih : ...../ ...../..........
Oda
No Folio
No Adı - Soyadı Departman İzahat Tuar F / O
Onayı
TOPLAM TUTAR
G.M. ONAY :
İNDİRİM FORMU:Otel işletmelerinde otel politikası gereği bazı konuklara indirim
uygulanacağı zaman bu form kullanılır. İki nusha olarak düzenlenir ve otel müdürü tarafından
imzalanır.Formda belirtilen indirimler konuk ödeme yapacağı zaman uygulanır.
..........OTELİ
İNDİRİM FORMU
DISCOUNT FORM
Folio No : ................ No : 001265
Tarih : ...............
Oda No : ................
TL.
Yalnız .................................................. .............................................TL. dir.
Remark............................................ .................................................. .............
.................................................. .................................................. ....................
.................................................. .................................................. ....................
.................................................. .................................................. ....................
.................................................. .................................................. ....................
FRONT CASHIER GUEST AUTHOREZED
GÜNLÜK KASA FÖYÜ:Ön kasada yapılan tahsilat ve ödemelerin sırasıyla işlendiği
formdur.Günlük olarak tanzim edilir.Her gün sonunda toplamlar alınarak ertesi güne devir
eden bakiyeler bulunur.Kasa defteri dışında günlük işlemlerin yazıldığı bir cetveldir.
..........OTELİ
KASA FÖYÜ Tarih : ....../...../............
Gün : ..........................
Düzenleyen : ............................................. Mesai Saati : ............................
GELİRLER GİDERLER
Oda
No Folio
No Fatura
No İzahat Tutar İzahat Tutar
TOPLAM TOPLAM
DEVİR BAKİYE .................................................. .................................................. .............................
.................................................. .................................................. .................................................. ......
KONUK HESAPLARININ ÖDENMESİ
Öncelikli olarak konuk hangi ödeme şeklini kullanacak olursa olsun ön kasa ya elen konuğa
öncelikli olarak şu sorular sorulmalıdır.
Konuk sıcak bir şekilde karşılanır,oda numarası sorularak folio bulunur ve konuğun ismi tekrar
edilir.
Konuğa son yarım saat içerisinde harcama yapıp yapmadığı sorulur.Şayet harcaması var ise
konuk fazla bekletilmeden gerekirse ilgili bölümden telefonla bilgi almak suretiyle harcamanın miktarı folioya dahil edilir.
Folio toplamı konuğa söylenerek hesap kesinleştirilir.
Konuğun ödeme şekli bilinmiyorsa nazikçe sorulur ve ödemenin şekline göre gerekli işlemler
yapılarak konuğun hesabı tahsil edilir.
Folionun ve faturanın üzerine ödendi damgası basılır.
Konuk usule uygun bir şekilde uğurlanır.
(*) NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999- SYF: 122
KONUK HESAPLARININ ÖDENME ŞEKİLLERİ
NAKİT İLE ÖDEME
Konuğun borçlu olduğu miktar tahsil edilerek ödendi damgası vurulan folionun bir nüshası
konuğa verilir.Şayet ödeme önceden yapılmış ve konuk alacaklı konumda ise iade fişi
düzenlenerek konuğa alacaklı olduğu miktar iade edilir.
ŞAHSİ ÇEK İLE ÖDEME
Otel işletmeleri açısından biraz riskli ve tercih edilmeyen bir yöntemdir.Çek kabul
Edilmeden önce mutlaka bankadan provizyon alınmalıdır.Eğer şahsi çek daimi müşterilerden
birine ait veya arkasında firma-acente garantisi varsa yine kabul edilebilir.Diğer işlemler nakit
ödeme şeklindeki gibidir.
SEYAHAT ÇEKİ İLE ÖDEME
Bankadan karşılığı peşin ödeme yapılarak alınan tutarı üzerinde yazılı olan uluslar arası
ödeme vasıtasıdır.Seyahat çeklerinin çalınması veya kaybolması durumlarında ilgili banka
müşteriye 24 saat içerisinde geri ödeme yapar bu yüzden paradan daha kıymetli ve kullanım
alanları geniştir.Konuk seyahat çeki ile ödeme yaparken;
Seyahat çekinin ikinci imza hanesi konuğa imzalatılarak çekteki diğer imza ile karşılaştırılır.
Çekin arkasına konuğun pasaport numarası yazılır.
Diğer ödeme işlemleri uygulanarak konuğun hesabı kapatılır.
KREDİ KARTI İLE ÖDEME
Kredi kartı konuktan alınır.Geçerlilik süresi ve konuğun ismi folio ile karşılaştırılarak
kontrol edilir.Daha sonra kredi kartı provizyon makinesinden geçirilerek tutar
yazılır.Makineden çıkan onaylı slip müşteriye imzalatılır.Diğer işlemler uygulanarak hesap
kapatılır.
ACENTE VEYA FİRMA ÖDEMELERİ
Bu tip ödemelerde hesap kapatılmadan önce ilgili yazışmalar tekrar gözden geçirilerek
konuğun acente veya firma tarafından ödenmeyecek harcamaları varsa konuktan tahsil edilir.
Bu tip durumlar için çoğunlukla ayrı bir folio açılır.Şayet açılmamışsa foliodan acente veya
firmanın ödeyeceği miktar çıkarılarak hesaba kaydedilir.Kalan kısım ise belirtildiği gibi
konuktan tahsil edilir.
KREDİLİ HESAPLAR
Konuğun mal ve hizmeti peşin ödememesi veya check-out sırasında ödemeksizin daha
sonra ödemek üzere fatura edilmesine denir.Bu konumdaki kişi veya firmalarla kredi
sözleşmesi yapılmalıdır.Şayet ödemeyi başka kişi veya firmalar yapacaksa ödeme mektubu
istenmelidir.Konuklara tanınan kredi limiti otel yönetimi tarafından belirlenir.Kredi hesapları
her gün kontrol edilerek limit aşım durumlarında konuk limit listesine kayıt yapılır.eğer otel
yönetimi isterse bu tip durumlarda limit yükseltilmesi yoluna gidebilir.Kimi zaman bu
durumdaki konukların odasına not gönderilerek ödeme yapması sağlanır.Limit aşım
durumunda olan konuk iyi takip edilmeli,hesabını kapatmadan otelden ayrılmasını
engelleyecek tedbirler alınmalıdır.
ELEKTRONİK HESAP TAKİBİ
Sayılarla ilgili işlemler, bilgisayarların en uygun olduğu uygulamaların başında gelmektedir.
Hesapların organizasyonu işi, birçok otel kuruluşunda bilgisayar kullanımının en büyük
kısmını oluşturmaktadır.*Gerçekten de, bir işin devam edebilmesi için, nakit akışının büyük
önem arz ettiği bir ortamda, hesapların yürütülebilmesi ve sonuçların çabuk bir şekilde elde
edilmesi en küçük işletmeden en büyüğüne kadar, en önemli bir iş olarak görülmektedir.Günümüz
otellerindeki bilgisayar ağları sayesinde konuk hesapları her an ödenmeye hazır olarak takip
edilebilmektedir.Öyle ki bu donanımlar sadece hesap takibiyle kalmayıp aynı zamanda departmanlar
arası her türlü bilgi alışverişini ve otel idaresi için gerekli raporları anında sunabilmektedir.Yine
elektronik fon transfer terminalleri vasıtasıyla ödemeye yönelik sorunlarda ortadan kalmıştır.
ELEKTRONİK HESAP TAKİBİNDE BİLGİSAYAR SİSTEMİ
Genel olarak bilgisayar sistemlerini üç başlık altında incelemek mümkündür.Bunlar mikro
sistem, makro sistem ve main frame dir.
MİKRO SİSTEMLER
Kullanımı kolay, ucuz ve işgal ettiği alan azdır. Bu tip sistemlerde genel olarak ön büro ve
arka büroda bulunan iki bilgisayar network ile birbirine bağlanarak veriler
*BRUCE BRAHAM, OTEL VE MUTFAK ENDÜSTRİSİNDE BİLGİAYAR SİSTEMLERİ, AJANS TÜRK MATBACILIK, ANKARA-1995,SYF:146
işlenmektedir.Büyük sistemlerdeki gibi ilgili departmanlarda bilgisayar terminali
olmadığından bilgi almak ve hesapların izlenmesi daha zor olmaktaydı; ancak günümüzün en gözde
mesleği olan bilgisayar programcılığının yaygınlaşması sayesinde yapılan amatör veya profesyonel
programlarla artık bu sistemlerle de verim almak mümkün olmuştur.
MAKRO SİSTEMLER
Makro sistemler bir ana bilgisayar ve birçok terminal satış noktası ile terminal bilgisayardan
oluşur.Yaygın olarak kullanılan sistemlerdir.Yaygınlaşmalarında ucuzlayan PC (Personel Computer-
Kişisel Bilgisayar) ve ek konfigürasyon fiyatları en önemli etkendir. Modüler olmaları sebebiyle
geliştirilmeleri (Upgrate) ve arıza durumunda değiştirilmeleri kolaydır. Büyük sistem (Main Frame)
üreticileri bile PC donanım (hardware) ve yazılımları (software) üretmeye ve internet ağları üzerinden
müşteri hizmetleri vermeye başladığından yazılım güncelleştirilmeleri (Update) yapmak da mümkün
hale gelmiştir. Bu Sistemlerin merkezlerinde otel kapasitelerine ve bağlanacak terminal sayısına göre
seçilen server (Sunucu) bilgisayar ile terminallerinde (Uç birimleri) yer yer PCler ile terminal satış
noktası adı verilen birimler bulunur. Serverler aslında donanım ve yazlım olarak güçlendirilmiş
PClerdir. Terminal PCler minimum konfigürasyonla oluşturulur ve bulundukları yere göre
konfigürasyonu değişebilir. Örneğin ön bürodaki otel oda krokileri ile yer tahsisi yapan ve bunu servera
ileten PCnin geniş ve iyi çözünürlüklü bir grafik ekranı olmasına rağmen barda sadece basit bir terminal
PCsi olabilir. Terminal satış noktaları sırf bu maksatla geliştirilmiş ufak ileti noktalarıdır. POS (Point on
sale-Satış noktası) terminaller gibi çalışırlar. Otelin havuz, sauna, masaj salonu, spor kompleksi gibi
ünitelerindeki mal ve hizmet satışlarında sadece kimlik, satış bedeli ve zaman bilgilerini servera
iletirler. Bu sistemin kurulu olduğu otellerde klavyeden bilgi girişini minimuma düşürmek için manyetik
kartlar kullanılmaktadır. Manyetik kartlar konuklara otele girişlerinde verilmekte olup konuk check- out
yapıncaya kadar bu kartlarla otelden istifade etmektedir. Oda kapıları bile bu kartlarla açılabildiği gibi
ön ödemeli plastik para uygulamaları da yapılabilmektedir.
Terminal satış noktaları ve terminal PClerden gelen tüm konuk ve satış bilgileri her an serverda
değerlendirilmekte muhasebe kayıtları denetlenebilmekte ve satış istatistikleri alınabilmektedir. Server
genelde muhasebede olmakla beraber muhasebe için ayrıca bir terminal PC kullanılmaktadır. Bu
bilgilerin güvenli muhafazası için bir gerekliliktir. Muhasebe kayıtlarıyla ilgilenen operatör serverdan
sadece konuk bilgilerine erişebilmekte ancak değiştirememektedir.
Terminal satış noktaları ve terminal PC seçiminde done satılan mal ve hizmet çeşitliliğidir. Tek
çeşit mal veya hizmet satan ünitelerde sadece terminal satış noktaları kullanılabilir. Ancak 80 çeşit
alkollü içkinin satıldığı bar işletmesinde terminal PC kullanmak yerinde olur. Burdaki terminal PC
servera sadece konuk kimliği satış bedeli ve zamanı bilgilerini ilettiği halde bar işletmesi için aynı
zamanda bir stok kontrol hizmeti verir, satış istatistiklerine göre doğru alımların yapılmasına olanak
tanır.
MAİN FRAMELER
Çok büyük ve oldukça pahalı sistemler olduklarından otelcilik sektöründe pek kullanılmazlar.
Ayrıca bakım ve edinim zorluklarından dolayı tercih edilmezler. Bu sistemlerin yerini bir çok PCnin
birbirine bağlanmasıyla oluşturulan makro sistemler almıştır.
E . F. T. (ELEKTRONİK FON TRANSFERİ)
Otel ve kuruluşlarının geleneksel metotlarla işletilmelerinde değişmekte olan bir nokta da
nakit para tahsili ile ilgili işlerdir. Çeklerin karşılıklarının alınabilmesi için beklemek ve
günlerce önceden ödeme talep etme işlemleri artık sona ermiştir. *'Plastik Para'nın gelişiyle
müşteriler hesaplarını anında ödeyebilmektedirler. Bilgisayar çağı, büyük kağıt dağları
oluşturan resmi işlemleri ortadan kaldırmıştır. Bu kağıtların ülke içerisinde sağa sola
taşınması veya hesabın tahsil edildiği nokta ile kredi kartı firmaları arasındaki koşuşturmaca
ortadan kalkmıştır.Artık bunlar direk bağlantılarla yapılabilmektedir.Kredi veya borç
ödemelerinin yapılması olayında meydana gelen gelişmeler, EFTPOS terminallerinin
geliştirilmesi ile mümkün olabilmiştir. Bunlar, geleneksel metotlarda yer alan kartlar
vasıtasıyla para tahsil etmenin birçok riskini ortadan kaldırmıştır.Bir EFTPOS terminalinin
kullanımı oldukça basittir. Otele gelen bir müşteriye nasıl ödeme yapmak istediği sorulur.
Eğer cevap ödeme kartı veya kredi ise, resepsiyon memuru kartı terminalin kart
okuyucusundan 'süpürerek' geçirir. Bu sistem, günlük olarak, her an değişen bilgileri, -ana
bilgisayardan veya kontrol merkezinden sağlanan-geçersiz, kaybolan veya çalınan kartların
listesini tutar (bu liste günlük ve otomatik olarak ana bilgisayar tarafından her an girilebilen
bilgiler ile birlikte hazır olacaktır.). Eğer müşterinin kartı bu tür bir listede .geçiyorsa,
terminal ilgili mesajı görüntüleyecektir. Örneğin, 'KARTIN SÜRESİ GEÇMİŞ' gibi. Kartın
listede olmaması durumunda ise, -ki bu kartların büyük bir çoğunluğu için geçerli olacaktır-
Toplam fatura kasiyer tarafından hesaplanıp makineye girilir. Makineden çıkan onaylı slip
konuğa imzalatılır ve bir sureti verilir.Diğer suret anlaşmalı bankadan tahsil edilmek üzere
muhafaza edilir.Değişik prensipte EFTPOS sistemleri olmakla birlikte artık günümüzde
on-line sistemler kullanılmaktadır. On-line sistemlerinde, terminal ana bilgisayarla her işlem
yapılacağında, bağlantıya geçer. Ardından, paranın aktarılması için gerekli izni vererek,
kartlardan bu miktarları düşer.
*BRUCE BRAHAM, OTEL VE MUTFAK ENDÜSTRİSİNDE BİLGİAYAR SİSTEMLERİ, AJANS TÜRK MATBACILIK, ANKARA-1995,SYF:122
KAYNAKLAR
NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999
BRUCE BRAHAM, OTEL VE MUTFAK ENDÜSTRİSİNDE BİLGİAYAR SİSTEMLERİ,
AJANS TÜRK MATBACILIK, ANKARA-1995
Günümüz otel işletmelerinin geleceğe yönelik sağlıklı planlar yapılabilmesi, tüketici tatminini
en üst düzeyde tutabilmesi ve işletmenin sürekliliğini koruması açısından sağlıklı bir muhasebe
sistemine sahip olması kaçınılmazdır.
Bu anlamda günümüz teknolojisi geniş olanaklar tanımaktadır.Bir zamanlar veri yığınlarını
işleyerek işletmenin satış politikalarını oluşturan raporlar hazırlamak, muhasebe kayıtlarını
yapmak ve özellikle birimler arası iletişimi sağlamak büyük oranda işgücü, kırtasiye ve zaman
gerektirirken günümüz bilgisayar teknolojisi sayesinde her şey saliselerle ölçülebilen bir hızla ve
minimum hata ile gerçekleştirilebilmektedir.Elimizdeki kaynakta, otel işletmelerinde geçmişten
günümüze hesap ödeme ve takibi detaylara boğulmadan anlatılmak istenmiştir.
Özellikle savunma sanayiinden ev kullanıcılarına kadar çok geniş bir yelpazede hizmet veren
bilgisayar teknolojisinin, hizmet üreten otel işletmelerine yansımasını ve faydalarını görmek
açısından da bu kaynağın faydalı olacağı inancındayım.
KONUK HESAPLARININ TAKİBİ
Otellerde konuk hesaplarının takibi ön kasa birimi tarafından yapılmaktadır.Ön kasa birimi
genel olarak ön büro departmanına bağlı olarak çalışmakla birlikte kimi otellerde muhasebe
departmanına bağlı olarak da çalışabilmektedir.Yine yaygın olarak büyük otellerde ön kasa
birimi ayrı olmakla birlikte günümüzde resepsiyon ve ön kasa görevlisi tek olarak
çalışmaktadır. Ön kasa konukların hesaplarının açılması, harcamaların takip edilmesi,
hesapların kapatılması ve gece muhasebesinin yapılaması işlemlerinin tümünü kapsar.Bütün
bu işlemlerden de anlaşılacağı gibi ön kasanın güvenilir ve emin olması gerekir.Ayrıca yine
bu işlemleri gerçekleştirebilmek için bazı donanımlara ihtiyaç duyar.
*ÖN KASADA BULUNMASI GEREKEN DONANIMLAR
KASA MAKİNESİ
FOLİO HAVUZU
PARA KASASI
DÖVİZ PANOSU
DÖVİZ KONTROL CİHAZI
YAZAR KASA
BİLGİSAYAR DONANIMI
KONUK HESAPLARININ KAYIT SİSTEMLERİ
Genel olarak otellerde konuk hesapları, işletme yapısına bağlı olarak manuel, mekanik ve
bilgisayar sistemli olarak üç şekilde takip edilmektedir.
MANUEL SİSTEM
Fazla personel gerektirmediği için kar amacı güden küçük otel işletmelerinde kullanılan bir
sistemdir.Bütün kayıtlar elle (manuel) olarak tutulur.Oldukça basit olmakla beraber hesap
kayıtları her konuk için düzenlenen folio ve tüm konukların hesaplarının tutulduğu main
courrante adı verilen harcama toplamlarının oda ve departman ayrımı yapılarak tek tek
işlendiği bir defter yardımıyla tutulmaktadır.Konuk harcamaları diğer departmanlarda
adisyonlara yazılır ve konuğa imzalatılır.Daha sonra bu adisyonlar foliolara oradan da main
courrante defterine işlenir.Defter toplamı ile foliolar toplamı sık sık kontrol edilerek işlemler
yapılırken dikkat edilmelidir.Görevli folioya kayıt yapmadan önce isim, imza ve oda numarası
bilgilerini kayıt kartından kontrol etmelidir.İşlenen adisyonların bir nüshası folionun arkasına
iliştirilir, diğer nüshası da ön kasada muhafaza edilir.
(*) NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999- SYF: 119
MEKANİK SİSTEM
Mekanik sistemde hesap kayıtları makinelerin tuşları yardımıyla daha basit ve daha kısa bir
sürede yapılmaktadır.Folio ve adisyon isim imza ve oda numarası kontrolu yapıldıktan sonra
makineye sokulur ve şayet ilk kayıt yapılıyorsa bu bilgiler titizlikle girilir.Daha sonra harcama
miktarı ve harcamanın yapıldığı bölümün (restoran,telefon,bar vb.) tuşuna basılarak tutar ve
harcamanın yapıldığı bölüm aynı anda folio ve adisyona işlenmiş olur.Folioya kayıt yaparken
aynı zamanda makinenin içindeki kayıt rulosuna da otomatik kayıt yapılmış olur.Bakiye
tuşuna basıldığında konuğun ödemesi gereken en son tutar bakiye sütununda gözükür.
BİLGİSAYAR SİSTEMİ
Bilgisayarla hesapların kayıt işlemleri kullanılan programa göre değişiklik göstermekle
beraber. Genellikle farklı iki kayıt, sistemi kullanılmaktadır.
Birincisi, adisyonlar ön kasaya geldikten sonra, bilgisayar menüden kayıt yapılacak konuğun
oda numarası verilerek folio ekrana çağrılır. Harcama yapılan bölümün kod numaraları ve
harcama miktarları yazılarak f'olioya kayıt yapılır. Otelde harcama yapılan bölümlerin kod
numaraları daha önceden kodlanmış olur. İkincisi ise, otelde bilgisayar terminalleri kurulur.
Konukların harcama yaptıkları her bölümdeki terminal aracılığı ile konukların harcamaları
direkt olarak folioya aktarılır. Ön kasada bulunan terminalden konuğun ne kadar ödeme
yapacağı anında bilinir.
*Ğünümüzde; kıyı otellerimizde artık nakit para ile harcama kalmış yerine kart sistemi
kullanılmaktadır. Konuklar otele geldiklerinde otel yönetimi tarafından belirlenmiş miktarda
parayı peşin kasaya yatırarak otel içindeki harcamalarında kullanalabilecekleri (bankamatik
kartları gibi) elektronik kartları alırlar. Bu kartlarda gizli olarak konuğun oda numarası, adı-
bildiği şifre verilir.
ÖN KASA OFİSİNDE TUTULAN BELGELER
FOLİO:Konukların Otelde yaptıkları harcamaların kayıt edildiği hesap kartıdır.İki veya üç
nüsha olarak düzenlenir.Bir nüshası müşteriye diğer nüsha işletmede kalır.Şayet hesap
ödemesi kredi kartı ile yapılmışsa üçüncü nüsha kredi kartı merkezine gönderilir.şekilde
görülen folio makineli sistemde kullanılan bir foliodur.Manuel veya bilgisayarlı sistemde
değişik foliolar kullanılabilir.
(*) NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999- SYF: 121
............ OTELİ
Seri No : A
Sıra No : 1152
TARİH İZAHAT BORÇ ALACAK BAKİYE
MAKİNELİ FOLİO FORMU
....................OTELİ Seri No : A
Sıra No : 2436
MASTER FOLİO
Tur : .................................................. ............................ Tarih :........................
ANLAŞMALAR
.......... Single .............................TL. .........................Breakfast................ ............TL.
.......... Double............................ TL. .........................Lunch.................... .............TL.
.......... Trilple............................. TL. .........................Dinner................... .............TL.
.......... Suite............................... TL. Arranjmanlar .................................TL.
...........Bedelsiz
Geliş Tarihi :............................................ Geliş Saati : .................................................. .........
Gidiş Tarihi : .......................................... Gidiş Saati :................................................. ...........
A / C Hesaba :
Ekstra Folio :
Acenta Komisyonu :................................................. .................................................. .............................
1. Gün 2. Gün 3. Gün 4. Gün 5. Gün 6. Gün 7. Gün
Muhasebeleşme
Room %
Breakfeast %
Lunch %
Dinner %
TOPLAM
İLAVE
TOPLAM
ELLE TUTULAN MASTER FOLİO
FOLİO NUMARASI TAKİP DEFTERİ:Foliolar seri sıra numaralı ve resmi
oldukları için kaybedilmemeleri gerekir. Muhasebe servisinden ön kasaya zimmetli verilen
folioların düzenli bir şekilde saklanabilmesi için bu defter tutulur.
................. OTELİ
FOLİO NUMARASI TAKİP DEFTERİ
FOLİO NO SOYADI - ADI ODA NO MEMUR İZAHAT
Folyo numarası takip defteri
FATURA TAKİP FÖYÜ:Faturalarda foliolar gibi onaylı ve resmi oldukları için
kaybedilmemeleri amacıyla defter veya föy şeklinde kullanılabilirler
..........OTELİ
FATURA TAKİP FÖYÜ
Date:..../..../........
Oda No Fatura No Konuğun İsmi Tutarı TL.
Room Nr İnvoce Nr Guest and Travel Agency Name Account TL.
TOPLAM
Düzenleyen/Prapared By Kontrol Eden/Controller
............ OTELİ No : ..........................
DÖVİZ ALIM BORDROSU Tarih : .......................
Soyadı : SATIN ALINAN DÖVİZİN EFEKTİFİN
Adı : Cinsi Miktarı Kur TL. Karşılığı
Uyruğu :
Pass.No :
Ver. Yer. :
Yalnız .................................................. .................................................. ...................TL.
Res. İmza
DÖVİZ ALIM BORDROSU:Konukların dövizlerini yada efektif dövizlerini Türk
Lirasına çevirmek istediklerinde kullanılan formdur.İki nusha olarak düzenlenir.Bir nushası
konukta diğeri ön kasada kalır.
DÖVİZ HASILAT RAPORU:Ön kasada Türk Lirasına çevrilen dövizlerin tümünün
ana kasaya tesliminde kullanılan formdur.İki nusha olarak her şift devir tesliminde düzenlenir.
Bir nüshası dövizlerle birlikte ana kasa veya muhasebeye gönderilir.Diğeri ön kasada kalır.
..........OTELİ
DÖVİZ HASILAT RAPORU TARİH:.............................
GÜN :.............................
Düzenleyen:.................. MESAİ:............................
FİŞ NO CİNSİ MİKTARI KUR'U TL KARŞILIĞI DÖVİZ EFEKTİF İZAHAT
TOPLAM
DM:................... HLF:.................. CAN $ :...................
$ :................... AS :................. DİĞER :..................
SF:................... FF :.................
ÖN KASA AVANS FORMU:Muhasebeden genelde döviz bozma işlemleri için ön
kasaya verilen avanslarda kullanılan belgedir.Gereken nüsha kadar düzenlenir.
.............. OTELİ
ÖN KASA AVANS FORMU
TARİH : ...../...../..........
MİKTAR
AÇIKLAMA : .................................................. .................................................. .
.................................................. .................................................. ...........................
İNFO : ................................................
TESLİM EDEN TESLİM ALAN
ÖDEME FİŞİ:Otelde konuk adına harcama yapılacağı zaman doldurulan fiştir.İki nusha
olarak düzenlenir.Bu fiş kasiyer tarafından konuğun foliosuna işlenir.Konuk hesabı kapatırken
bu ödemenin toplam tutarını da kasaya öder.
.................. OTELİ
ÖDEME FİŞİ
PAID OUT
TUTARI / AMOUNT : ODA NO / ROOM NO :
ADI / NAME :
AÇIKLAMA / EXPLANATION : .................................................. ...................
.................................................. .................................................. ............................
.................................................. .................................................. ............................
.................................................. .................................................. ............................
TARİH / DATE : ...../...../.......... İMZA / SIGNATURE : ..........................
ÖN KASA ALINDISI:Konuklardan otele girişte veya diğer zamanlarda ödeme
alındığında kullanılan formdur.Üç nusha olarak düzenlenir.Bir nüshası konuğa diğeri
muhasebeye gönderilir.
...................OTELİ
ÖN KASA ALINDISI
F/O CASH RECEIPT
Tarih / Date : ...../...../.........
TL: No: 5398
YALNIZ / IN WOROS : .................................................. ................TL. dir.
KİMDEN / FROM :
AÇIKLAMA / EXPLANATION : .................................................. ............................
.................................................. .................................................. ...................................
Front O / F Cashier
İADE FİŞİ:Konuklarda daha önce alınmış depozitoların iadesinde kullanılır.Konuk check
out yaparken önceden ödeme yapmış ve alacaklı durumda ise bu fiş bir nusha olarak
düzenlenerek konuğa imzalatılır ve ön kasada saklanır.Konuğa borçlu olunan miktar ödenir.
...........OTEL No:000652
İADE FİŞİ
REBATE
TARİH / DATE : ....../....../..........
İSİM / Name :....................................... ODA / Room Nr :..............................
İZAHAT / Explanation TUTAR / Amount
----------------------- ---------------------
ONAY / Approved İmza / Received
TASHİH(DÜZELTME) FORMU:Foliolarda yapılan hatalar düzeltildiğinde bu form
iki nüsha olarak düzenlenir.
------------ OTELİ
TASHİS ( DÜZELTME ) FORMU
CORRECTİON FORM
Tarih : ...../ ...../..........
Oda
No Folio
No Adı - Soyadı Departman İzahat Tuar F / O
Onayı
TOPLAM TUTAR
G.M. ONAY :
İNDİRİM FORMU:Otel işletmelerinde otel politikası gereği bazı konuklara indirim
uygulanacağı zaman bu form kullanılır. İki nusha olarak düzenlenir ve otel müdürü tarafından
imzalanır.Formda belirtilen indirimler konuk ödeme yapacağı zaman uygulanır.
..........OTELİ
İNDİRİM FORMU
DISCOUNT FORM
Folio No : ................ No : 001265
Tarih : ...............
Oda No : ................
TL.
Yalnız .................................................. .............................................TL. dir.
Remark............................................ .................................................. .............
.................................................. .................................................. ....................
.................................................. .................................................. ....................
.................................................. .................................................. ....................
.................................................. .................................................. ....................
FRONT CASHIER GUEST AUTHOREZED
GÜNLÜK KASA FÖYÜ:Ön kasada yapılan tahsilat ve ödemelerin sırasıyla işlendiği
formdur.Günlük olarak tanzim edilir.Her gün sonunda toplamlar alınarak ertesi güne devir
eden bakiyeler bulunur.Kasa defteri dışında günlük işlemlerin yazıldığı bir cetveldir.
..........OTELİ
KASA FÖYÜ Tarih : ....../...../............
Gün : ..........................
Düzenleyen : ............................................. Mesai Saati : ............................
GELİRLER GİDERLER
Oda
No Folio
No Fatura
No İzahat Tutar İzahat Tutar
TOPLAM TOPLAM
DEVİR BAKİYE .................................................. .................................................. .............................
.................................................. .................................................. .................................................. ......
KONUK HESAPLARININ ÖDENMESİ
Öncelikli olarak konuk hangi ödeme şeklini kullanacak olursa olsun ön kasa ya elen konuğa
öncelikli olarak şu sorular sorulmalıdır.
Konuk sıcak bir şekilde karşılanır,oda numarası sorularak folio bulunur ve konuğun ismi tekrar
edilir.
Konuğa son yarım saat içerisinde harcama yapıp yapmadığı sorulur.Şayet harcaması var ise
konuk fazla bekletilmeden gerekirse ilgili bölümden telefonla bilgi almak suretiyle harcamanın miktarı folioya dahil edilir.
Folio toplamı konuğa söylenerek hesap kesinleştirilir.
Konuğun ödeme şekli bilinmiyorsa nazikçe sorulur ve ödemenin şekline göre gerekli işlemler
yapılarak konuğun hesabı tahsil edilir.
Folionun ve faturanın üzerine ödendi damgası basılır.
Konuk usule uygun bir şekilde uğurlanır.
(*) NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999- SYF: 122
KONUK HESAPLARININ ÖDENME ŞEKİLLERİ
NAKİT İLE ÖDEME
Konuğun borçlu olduğu miktar tahsil edilerek ödendi damgası vurulan folionun bir nüshası
konuğa verilir.Şayet ödeme önceden yapılmış ve konuk alacaklı konumda ise iade fişi
düzenlenerek konuğa alacaklı olduğu miktar iade edilir.
ŞAHSİ ÇEK İLE ÖDEME
Otel işletmeleri açısından biraz riskli ve tercih edilmeyen bir yöntemdir.Çek kabul
Edilmeden önce mutlaka bankadan provizyon alınmalıdır.Eğer şahsi çek daimi müşterilerden
birine ait veya arkasında firma-acente garantisi varsa yine kabul edilebilir.Diğer işlemler nakit
ödeme şeklindeki gibidir.
SEYAHAT ÇEKİ İLE ÖDEME
Bankadan karşılığı peşin ödeme yapılarak alınan tutarı üzerinde yazılı olan uluslar arası
ödeme vasıtasıdır.Seyahat çeklerinin çalınması veya kaybolması durumlarında ilgili banka
müşteriye 24 saat içerisinde geri ödeme yapar bu yüzden paradan daha kıymetli ve kullanım
alanları geniştir.Konuk seyahat çeki ile ödeme yaparken;
Seyahat çekinin ikinci imza hanesi konuğa imzalatılarak çekteki diğer imza ile karşılaştırılır.
Çekin arkasına konuğun pasaport numarası yazılır.
Diğer ödeme işlemleri uygulanarak konuğun hesabı kapatılır.
KREDİ KARTI İLE ÖDEME
Kredi kartı konuktan alınır.Geçerlilik süresi ve konuğun ismi folio ile karşılaştırılarak
kontrol edilir.Daha sonra kredi kartı provizyon makinesinden geçirilerek tutar
yazılır.Makineden çıkan onaylı slip müşteriye imzalatılır.Diğer işlemler uygulanarak hesap
kapatılır.
ACENTE VEYA FİRMA ÖDEMELERİ
Bu tip ödemelerde hesap kapatılmadan önce ilgili yazışmalar tekrar gözden geçirilerek
konuğun acente veya firma tarafından ödenmeyecek harcamaları varsa konuktan tahsil edilir.
Bu tip durumlar için çoğunlukla ayrı bir folio açılır.Şayet açılmamışsa foliodan acente veya
firmanın ödeyeceği miktar çıkarılarak hesaba kaydedilir.Kalan kısım ise belirtildiği gibi
konuktan tahsil edilir.
KREDİLİ HESAPLAR
Konuğun mal ve hizmeti peşin ödememesi veya check-out sırasında ödemeksizin daha
sonra ödemek üzere fatura edilmesine denir.Bu konumdaki kişi veya firmalarla kredi
sözleşmesi yapılmalıdır.Şayet ödemeyi başka kişi veya firmalar yapacaksa ödeme mektubu
istenmelidir.Konuklara tanınan kredi limiti otel yönetimi tarafından belirlenir.Kredi hesapları
her gün kontrol edilerek limit aşım durumlarında konuk limit listesine kayıt yapılır.eğer otel
yönetimi isterse bu tip durumlarda limit yükseltilmesi yoluna gidebilir.Kimi zaman bu
durumdaki konukların odasına not gönderilerek ödeme yapması sağlanır.Limit aşım
durumunda olan konuk iyi takip edilmeli,hesabını kapatmadan otelden ayrılmasını
engelleyecek tedbirler alınmalıdır.
ELEKTRONİK HESAP TAKİBİ
Sayılarla ilgili işlemler, bilgisayarların en uygun olduğu uygulamaların başında gelmektedir.
Hesapların organizasyonu işi, birçok otel kuruluşunda bilgisayar kullanımının en büyük
kısmını oluşturmaktadır.*Gerçekten de, bir işin devam edebilmesi için, nakit akışının büyük
önem arz ettiği bir ortamda, hesapların yürütülebilmesi ve sonuçların çabuk bir şekilde elde
edilmesi en küçük işletmeden en büyüğüne kadar, en önemli bir iş olarak görülmektedir.Günümüz
otellerindeki bilgisayar ağları sayesinde konuk hesapları her an ödenmeye hazır olarak takip
edilebilmektedir.Öyle ki bu donanımlar sadece hesap takibiyle kalmayıp aynı zamanda departmanlar
arası her türlü bilgi alışverişini ve otel idaresi için gerekli raporları anında sunabilmektedir.Yine
elektronik fon transfer terminalleri vasıtasıyla ödemeye yönelik sorunlarda ortadan kalmıştır.
ELEKTRONİK HESAP TAKİBİNDE BİLGİSAYAR SİSTEMİ
Genel olarak bilgisayar sistemlerini üç başlık altında incelemek mümkündür.Bunlar mikro
sistem, makro sistem ve main frame dir.
MİKRO SİSTEMLER
Kullanımı kolay, ucuz ve işgal ettiği alan azdır. Bu tip sistemlerde genel olarak ön büro ve
arka büroda bulunan iki bilgisayar network ile birbirine bağlanarak veriler
*BRUCE BRAHAM, OTEL VE MUTFAK ENDÜSTRİSİNDE BİLGİAYAR SİSTEMLERİ, AJANS TÜRK MATBACILIK, ANKARA-1995,SYF:146
işlenmektedir.Büyük sistemlerdeki gibi ilgili departmanlarda bilgisayar terminali
olmadığından bilgi almak ve hesapların izlenmesi daha zor olmaktaydı; ancak günümüzün en gözde
mesleği olan bilgisayar programcılığının yaygınlaşması sayesinde yapılan amatör veya profesyonel
programlarla artık bu sistemlerle de verim almak mümkün olmuştur.
MAKRO SİSTEMLER
Makro sistemler bir ana bilgisayar ve birçok terminal satış noktası ile terminal bilgisayardan
oluşur.Yaygın olarak kullanılan sistemlerdir.Yaygınlaşmalarında ucuzlayan PC (Personel Computer-
Kişisel Bilgisayar) ve ek konfigürasyon fiyatları en önemli etkendir. Modüler olmaları sebebiyle
geliştirilmeleri (Upgrate) ve arıza durumunda değiştirilmeleri kolaydır. Büyük sistem (Main Frame)
üreticileri bile PC donanım (hardware) ve yazılımları (software) üretmeye ve internet ağları üzerinden
müşteri hizmetleri vermeye başladığından yazılım güncelleştirilmeleri (Update) yapmak da mümkün
hale gelmiştir. Bu Sistemlerin merkezlerinde otel kapasitelerine ve bağlanacak terminal sayısına göre
seçilen server (Sunucu) bilgisayar ile terminallerinde (Uç birimleri) yer yer PCler ile terminal satış
noktası adı verilen birimler bulunur. Serverler aslında donanım ve yazlım olarak güçlendirilmiş
PClerdir. Terminal PCler minimum konfigürasyonla oluşturulur ve bulundukları yere göre
konfigürasyonu değişebilir. Örneğin ön bürodaki otel oda krokileri ile yer tahsisi yapan ve bunu servera
ileten PCnin geniş ve iyi çözünürlüklü bir grafik ekranı olmasına rağmen barda sadece basit bir terminal
PCsi olabilir. Terminal satış noktaları sırf bu maksatla geliştirilmiş ufak ileti noktalarıdır. POS (Point on
sale-Satış noktası) terminaller gibi çalışırlar. Otelin havuz, sauna, masaj salonu, spor kompleksi gibi
ünitelerindeki mal ve hizmet satışlarında sadece kimlik, satış bedeli ve zaman bilgilerini servera
iletirler. Bu sistemin kurulu olduğu otellerde klavyeden bilgi girişini minimuma düşürmek için manyetik
kartlar kullanılmaktadır. Manyetik kartlar konuklara otele girişlerinde verilmekte olup konuk check- out
yapıncaya kadar bu kartlarla otelden istifade etmektedir. Oda kapıları bile bu kartlarla açılabildiği gibi
ön ödemeli plastik para uygulamaları da yapılabilmektedir.
Terminal satış noktaları ve terminal PClerden gelen tüm konuk ve satış bilgileri her an serverda
değerlendirilmekte muhasebe kayıtları denetlenebilmekte ve satış istatistikleri alınabilmektedir. Server
genelde muhasebede olmakla beraber muhasebe için ayrıca bir terminal PC kullanılmaktadır. Bu
bilgilerin güvenli muhafazası için bir gerekliliktir. Muhasebe kayıtlarıyla ilgilenen operatör serverdan
sadece konuk bilgilerine erişebilmekte ancak değiştirememektedir.
Terminal satış noktaları ve terminal PC seçiminde done satılan mal ve hizmet çeşitliliğidir. Tek
çeşit mal veya hizmet satan ünitelerde sadece terminal satış noktaları kullanılabilir. Ancak 80 çeşit
alkollü içkinin satıldığı bar işletmesinde terminal PC kullanmak yerinde olur. Burdaki terminal PC
servera sadece konuk kimliği satış bedeli ve zamanı bilgilerini ilettiği halde bar işletmesi için aynı
zamanda bir stok kontrol hizmeti verir, satış istatistiklerine göre doğru alımların yapılmasına olanak
tanır.
MAİN FRAMELER
Çok büyük ve oldukça pahalı sistemler olduklarından otelcilik sektöründe pek kullanılmazlar.
Ayrıca bakım ve edinim zorluklarından dolayı tercih edilmezler. Bu sistemlerin yerini bir çok PCnin
birbirine bağlanmasıyla oluşturulan makro sistemler almıştır.
E . F. T. (ELEKTRONİK FON TRANSFERİ)
Otel ve kuruluşlarının geleneksel metotlarla işletilmelerinde değişmekte olan bir nokta da
nakit para tahsili ile ilgili işlerdir. Çeklerin karşılıklarının alınabilmesi için beklemek ve
günlerce önceden ödeme talep etme işlemleri artık sona ermiştir. *'Plastik Para'nın gelişiyle
müşteriler hesaplarını anında ödeyebilmektedirler. Bilgisayar çağı, büyük kağıt dağları
oluşturan resmi işlemleri ortadan kaldırmıştır. Bu kağıtların ülke içerisinde sağa sola
taşınması veya hesabın tahsil edildiği nokta ile kredi kartı firmaları arasındaki koşuşturmaca
ortadan kalkmıştır.Artık bunlar direk bağlantılarla yapılabilmektedir.Kredi veya borç
ödemelerinin yapılması olayında meydana gelen gelişmeler, EFTPOS terminallerinin
geliştirilmesi ile mümkün olabilmiştir. Bunlar, geleneksel metotlarda yer alan kartlar
vasıtasıyla para tahsil etmenin birçok riskini ortadan kaldırmıştır.Bir EFTPOS terminalinin
kullanımı oldukça basittir. Otele gelen bir müşteriye nasıl ödeme yapmak istediği sorulur.
Eğer cevap ödeme kartı veya kredi ise, resepsiyon memuru kartı terminalin kart
okuyucusundan 'süpürerek' geçirir. Bu sistem, günlük olarak, her an değişen bilgileri, -ana
bilgisayardan veya kontrol merkezinden sağlanan-geçersiz, kaybolan veya çalınan kartların
listesini tutar (bu liste günlük ve otomatik olarak ana bilgisayar tarafından her an girilebilen
bilgiler ile birlikte hazır olacaktır.). Eğer müşterinin kartı bu tür bir listede .geçiyorsa,
terminal ilgili mesajı görüntüleyecektir. Örneğin, 'KARTIN SÜRESİ GEÇMİŞ' gibi. Kartın
listede olmaması durumunda ise, -ki bu kartların büyük bir çoğunluğu için geçerli olacaktır-
Toplam fatura kasiyer tarafından hesaplanıp makineye girilir. Makineden çıkan onaylı slip
konuğa imzalatılır ve bir sureti verilir.Diğer suret anlaşmalı bankadan tahsil edilmek üzere
muhafaza edilir.Değişik prensipte EFTPOS sistemleri olmakla birlikte artık günümüzde
on-line sistemler kullanılmaktadır. On-line sistemlerinde, terminal ana bilgisayarla her işlem
yapılacağında, bağlantıya geçer. Ardından, paranın aktarılması için gerekli izni vererek,
kartlardan bu miktarları düşer.
*BRUCE BRAHAM, OTEL VE MUTFAK ENDÜSTRİSİNDE BİLGİAYAR SİSTEMLERİ, AJANS TÜRK MATBACILIK, ANKARA-1995,SYF:122
KAYNAKLAR
NEVZAT ERASLAN, ÖN BÜRO, ÖZGÜL TİPO OFSET MATBACILIK,ISPARTA-1999
BRUCE BRAHAM, OTEL VE MUTFAK ENDÜSTRİSİNDE BİLGİAYAR SİSTEMLERİ,
AJANS TÜRK MATBACILIK, ANKARA-1995


