Ayyıldız2 | 2008 TR Yapısı • 1-99 Orta Emek Destan • Oto Avsız • 10 Temmuz 21:00 HEMEN TIKLA!
Ceyhanbekirli, Adana ilinin Ceyhan ilçesine bağlı bir köydür.
CERİD (CERİT) OYMAĞI HAKKINDA
Cerid kelimesinin anlamı hakkında çeşitli sözlüklerde farklı anlamlar verilmektedir. Cerid, yiğit,cesur, ata iyi binen, eli çabuk, becerikli, sopa, kuru hurma dalı,hurma veya palmiye ağacı, cirit sopası, "kuru verimsiz toprak", bekar, yalnız, etrafı yabancılarla kuşatılmış kişi veya topluluk, "atlı asker birliği(süvari birliği) gibi anlamlara gelmektedir. Ceridlerin soy kökünün Oğuzların Bozok koluna bağlı olduğu bildirilmektedir. Yerleştikleri yer olarak da Dulkadir beyliğinin sınırları içi olduğu değişik kaynaklarda belirtilmektedir. Dulkadir veya zülkadriye denen yer 1831 yılında Maraş adını almıştır.
Ceridlerle, Avşarlar arasında, hicri ve rumi takvime göre 1205 yılında miladi takvime göre ise 1791 yılında bir savaş olmuştur. Bu savaşın yeri Osmaniye ile Nizip arasındaki Yarsuvat denilen yer ile Zencirli denen yer arasındadır. Buraya daha sonra Kanlıgeçit denmiştir. Ceridler buradaki savaşı kazanmışlar ve Dadaloğlu'nun Avşar oymağı büyük kayıp vermiştir.1691 yılından itibaren devletin iskan politikası gereği Ceridler başka oymaklarla Sırkıntı ve Karsantı Türkmenlerininden başlarına devlet tarafından görevlendirilen beyler idaresinde özellikle bugün Suriye sınırları içinde kalan Halep vilayetine bağlı Rakka kasabasına zorla iskan edilmiş, ceridler bu iskandan sonra defalarca geri gelmiş ve defalarca yeniden zorla Rakkaya iskan edilmişlerdir.
Bu arada Rakka dışında Harran, Hama, Humus ve Halep'e de iskan edildiklerine dair de bilgiler vardır.Ceridler bu zorla yapılan iskanlara isyan ettikleri için zaman zaman bizzat asker eliyle zaman zaman da üzerlerine başka oymaklar gönderilerek Rakkaya geri gönderilmek istenmiştir. Avşarlar ise o tarihte Ceridleri olursa Rakkaya olmazsa kendi suvatları ve otlakları dışına göndermek istemişlerdir.Bu yüzden aralarında çıkan savaşta Kırım'a (Elbistan'a) dönmeleri istenmiştir.1600lü yıllarda ceridlerin bir kısmı İrana gitmiş, bir kısmı daha sonraki iskanlarla Balkanlar dahil olmak üzere Suriye ve Kıbrısa (1713) zorla iskan edilmişlerdir.En son olarak da 1865 yılında Fırka-i İslahiye denilen askeri kuvvetle Ceridler de dahil olmak üzere tüm Yörük-Türkmen- Avşar oymakları Anadolunun değişik yörelerine zorla iskana tabi tutulmuşlardır.Bunlar arasında Denizli, Afyon, Mersin, Hatay, Karaman, Amasya, Çorum, Kırıkkale, Yozgat, Kırşehir, Adana, Malatya gibi iller sayılabilir.
Cerit Rakka'dan sökün edince
Açılsın Urum'un yolu Cerid'in
Silsüpür oğlu Fettah beyim ölünce
Kırıldı kanadı kolu Cerid'in.
Repertuarındaki bozlaklar arasında göçebe Türkmen aşiretlerinden biri olan Cerit aşiretinin göç ve iskan meseleleri ile ilgili bozlaklar da bulunan Taşan'ın Cerit Türkmenlerinden olma ihtimali hayli kuvvetli. Öte yandan bizzat karısının ifadesine göre, kendisi Ceritlerden olduğunu söylermiş. Cerit aşiretiyle ilgili kaynaklardaki mevcut bilgi de Taşan'ın Cerit olma ihtimalini güçlendiriyor:
"Bozulus'un Orta Anadolu'ya gelmesinden sonra ikiye ayrılarak bir kısmının Yeni İl Türkmenlerinin içine karıştığı tesbit olunan Ceritlerin diğer bir bölümü ise Keskin havalisindeki Bozulus içinde yer almakta idi.(...)
Hükümetin Keskin havalisindeki Bozulus Türkmenlerini Rakka bölgesine yapılan iskana tabi tutmasının yanında, Beliç nehri boylarına yerleştirilen Cerit aşireti bir müddet sonra yavaş yavaş iskan mahallini terk ederek Çiçekdağı, Kırşehir ve Bozok(Yozgat)tarafına dağıldılar. Geride kalanlar ise 'giden evlerimiz gelmedi' diyerek üçer beşer kaçıp onlara katıldı. "Sözlerinin Dadaloğlu'na ait olduğu sanılan Hacı Taşan'ın söylediği pek çok bozlaktan biri olan şu bozlak özellikle bunu anlatır:
Cerit Rakka'dan sökün edince
Açılsın Urum'un yolu Cerid'in
Silsüpür oğlu Fettah beyim
CERİD (CERİT) OYMAĞI HAKKINDA
Cerid kelimesinin anlamı hakkında çeşitli sözlüklerde farklı anlamlar verilmektedir. Cerid, yiğit,cesur, ata iyi binen, eli çabuk, becerikli, sopa, kuru hurma dalı,hurma veya palmiye ağacı, cirit sopası, "kuru verimsiz toprak", bekar, yalnız, etrafı yabancılarla kuşatılmış kişi veya topluluk, "atlı asker birliği(süvari birliği) gibi anlamlara gelmektedir. Ceridlerin soy kökünün Oğuzların Bozok koluna bağlı olduğu bildirilmektedir. Yerleştikleri yer olarak da Dulkadir beyliğinin sınırları içi olduğu değişik kaynaklarda belirtilmektedir. Dulkadir veya zülkadriye denen yer 1831 yılında Maraş adını almıştır.
Ceridlerle, Avşarlar arasında, hicri ve rumi takvime göre 1205 yılında miladi takvime göre ise 1791 yılında bir savaş olmuştur. Bu savaşın yeri Osmaniye ile Nizip arasındaki Yarsuvat denilen yer ile Zencirli denen yer arasındadır. Buraya daha sonra Kanlıgeçit denmiştir. Ceridler buradaki savaşı kazanmışlar ve Dadaloğlu'nun Avşar oymağı büyük kayıp vermiştir.1691 yılından itibaren devletin iskan politikası gereği Ceridler başka oymaklarla Sırkıntı ve Karsantı Türkmenlerininden başlarına devlet tarafından görevlendirilen beyler idaresinde özellikle bugün Suriye sınırları içinde kalan Halep vilayetine bağlı Rakka kasabasına zorla iskan edilmiş, ceridler bu iskandan sonra defalarca geri gelmiş ve defalarca yeniden zorla Rakkaya iskan edilmişlerdir.
Bu arada Rakka dışında Harran, Hama, Humus ve Halep'e de iskan edildiklerine dair de bilgiler vardır.Ceridler bu zorla yapılan iskanlara isyan ettikleri için zaman zaman bizzat asker eliyle zaman zaman da üzerlerine başka oymaklar gönderilerek Rakkaya geri gönderilmek istenmiştir. Avşarlar ise o tarihte Ceridleri olursa Rakkaya olmazsa kendi suvatları ve otlakları dışına göndermek istemişlerdir.Bu yüzden aralarında çıkan savaşta Kırım'a (Elbistan'a) dönmeleri istenmiştir.1600lü yıllarda ceridlerin bir kısmı İrana gitmiş, bir kısmı daha sonraki iskanlarla Balkanlar dahil olmak üzere Suriye ve Kıbrısa (1713) zorla iskan edilmişlerdir.En son olarak da 1865 yılında Fırka-i İslahiye denilen askeri kuvvetle Ceridler de dahil olmak üzere tüm Yörük-Türkmen- Avşar oymakları Anadolunun değişik yörelerine zorla iskana tabi tutulmuşlardır.Bunlar arasında Denizli, Afyon, Mersin, Hatay, Karaman, Amasya, Çorum, Kırıkkale, Yozgat, Kırşehir, Adana, Malatya gibi iller sayılabilir.
Cerit Rakka'dan sökün edince
Açılsın Urum'un yolu Cerid'in
Silsüpür oğlu Fettah beyim ölünce
Kırıldı kanadı kolu Cerid'in.
Repertuarındaki bozlaklar arasında göçebe Türkmen aşiretlerinden biri olan Cerit aşiretinin göç ve iskan meseleleri ile ilgili bozlaklar da bulunan Taşan'ın Cerit Türkmenlerinden olma ihtimali hayli kuvvetli. Öte yandan bizzat karısının ifadesine göre, kendisi Ceritlerden olduğunu söylermiş. Cerit aşiretiyle ilgili kaynaklardaki mevcut bilgi de Taşan'ın Cerit olma ihtimalini güçlendiriyor:
"Bozulus'un Orta Anadolu'ya gelmesinden sonra ikiye ayrılarak bir kısmının Yeni İl Türkmenlerinin içine karıştığı tesbit olunan Ceritlerin diğer bir bölümü ise Keskin havalisindeki Bozulus içinde yer almakta idi.(...)
Hükümetin Keskin havalisindeki Bozulus Türkmenlerini Rakka bölgesine yapılan iskana tabi tutmasının yanında, Beliç nehri boylarına yerleştirilen Cerit aşireti bir müddet sonra yavaş yavaş iskan mahallini terk ederek Çiçekdağı, Kırşehir ve Bozok(Yozgat)tarafına dağıldılar. Geride kalanlar ise 'giden evlerimiz gelmedi' diyerek üçer beşer kaçıp onlara katıldı. "Sözlerinin Dadaloğlu'na ait olduğu sanılan Hacı Taşan'ın söylediği pek çok bozlaktan biri olan şu bozlak özellikle bunu anlatır:
Cerit Rakka'dan sökün edince
Açılsın Urum'un yolu Cerid'in
Silsüpür oğlu Fettah beyim
