Hızardere, Horasan

[YasaK25]

Köyün adı Hızarboğazı sözcüğünden türetilmiştir. Rivayete göre 1877-1878 Osmanlı-Rus savaşı'ndan önce, köy kerestelik çam ormanıymış.Savaş sırasında bölgede bulunan düşman askerleri tarafından çıkartılan yangınla orman tamamen yanmıştır. Savaştan önce (yangından önce) köyün yerinde var olan kereste biçme atölyesinden dolayı Hızarboğazı adını almıştır. O zamanlar Küçük Konak köyüne bağlı mezra iken daha sonra köy kurulunca Hızardere olarak adlandırılmıştır.
Köy;1877-1878 Osmanlı-Rus savaşı'ndan önce Kars eşrafından Şerif YERDELEN tarafından kurulmuştur. Osmanlı-Rus savaşı sırasında İç Anadolu'ya doğru I.göç dalgası yaşanmış, savaş sonrası halk tekrar köye dönüş yapmıştır. 1914 yılında başlayan I.Dünya Savaşında köy halkı büyük sıkıntılar çekmiştir. Bu savaş sırasında 1914 Aralık ayında 3. Ordu, 9.Kolordu 28. Tümene bağlı 85 Alay köyde yaklaşık 1 ay kadar kalmış,daha sonra Narman üzerinden Sarıkamışa gitmiştir. Bu savaş sırasında da yine İç Anadolu'ya doğru II. göç yaşanmıştır.