Ayyıldız2 | 2008 TR Yapısı • 1-99 Orta Emek Destan • Oto Avsız • 10 Temmuz 21:00 HEMEN TIKLA!
Nüfus
İlçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 31.422. Bunun 14.346 ilçe merkezinde, 17.076 ise kasaba ve köylerde yaşamaktadır.2009 nüfus sayımında ise ilçe merkezindeki nüfus 17.000 dir
İlçe bağlısı olarak merkez hariç olmak üzere ilçe merkezine bağlı; 3 belde, 8 köy ve 9 mahalleden oluşmaktadır.
Ayrıca ilçede yazın yurtdışında yaşayan Aybastılıların gelmesiyle nüfus 25.000 i geçmektedir. En son yapılan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sitemi'ne(ADNKS) göre Aybastı'nın nüfusu 25 bin 346'dır
Konumu
Orta Karadeniz Bölgesinde Canik Dağlarının Kuzey yamacında kurulmuş olan ilçemiz, Fatsanın Güneyinde kıyıdan 52 km² içerdedir. Doğusunda Gölköy, Batısında Korgan, Kuzeyinde Fatsa ve Güneyinde Reşadiye ilçeleri yer alır.
Yüzölçümü
Yüzölçümü 359 km²'dir. Rakım 730 metredir. Derinliği 27 km, genişliği 14 km'dir. Bu saha içerisindeki belediye alanlarımız ise 78 km² kadardır. Bu alan içerisinde 9 mahalle ve yayları bulunmaktadır. Km²'ye düşen kişi sayısı 90'dır. Engebeli bir arazi yapısına sahip olmasına rağmen ilçemiz belediyesi dahilinde sarp yamaçlara ve kayalıklara rastlanmaz.
Bitki Örtüsü
İklim ve bitki örtüsü Orta Karadeniz iklimine benzer. yüksek kısımları ise kısmen İç Anadolu Bölgesinin iklimi hüküm sürer. Bitki örtüsü olarak Karadeniz bitki örtüsüne sahiptir. Tarıma elverişli alan 192 Km², Çayır, mera 116 Km² Bağ, bahçe 30 km²'dir.
Sıcaklık bakımından aylık ortalamalar incelendiği zaman en soğuk ay ortalama sıcaklığının 6 ile 7 derece arasında değiştiği görülür. En sıcak ay ortalaması ise 23 derecedir. Karadeniz Kıyılarındaki nem oranı fazla hissedilmez. Hava rüzgarlı olduğu zamanlarda soğuk daha fazla hissedilmektedir. Sıcaklık yazları 35 dereceye kadar yükselmektedir. Kışlar soğuk olur. Perşembe Yaylasında kar kalınlığı 1,5 metreye kadar çıkmaktadır. En yağışlı mevsim ilkbahardır.
Ekonomi
Halk geçimini en çok tarım ve hayvancılıkla sağlamaktadır.İlçede fındık, patates ve mısır yetiştirilmektedir.Fındık ürünü Aybastı ekonomisinin can damarını oluşturmaktadır.İlçede alabalık tesisleri vardık.Aybastı ilçesi hayvancılığın yoğun olarak yapıldığı ilçelerdendir. Yörede üretilen sütün değerlendirilmesine yönelik süt işletme tesisi bulunmaktadır. Aybastı patatesi çok rağbet gören ürünlerindendir
Avcılık
Aybastı ilçesi ve köylerinde kara ve su avcılığı yapılmaktadır. Yörede avcılığa karşı yoğun olmasa da belli bir çevrenin ilgisi vardır. Irmaklarda alabalık sazan ve ırmağa özgü balıklar bulunmaktadır. Perşembe yaylasında bulunan gölete balık tutmak için çevre il ve ilçelerden insanlar gelmektedir. Gölette sazan, alabalık ve çeşitli balık türleri bulunmaktadır. Kara avcılığı olarak ise keklik ve karatavuk avcılığı yapılmaktadır. Ayrıca devlet izniyle yaban domuzu avcılığı da yapılmaktadır.
Perşembe Yaylası
Bölgenin en önemli turistik yerlerinden bir tanesi olup ilçe merkezine 17 km. uzaklıktadır. İlkbaharda karların erimeye başlamasıyla hayatın ve canlılığın başladığı Perşembe Yaylası'nda mevsimin ilk karının yağmasına kadar hayat devam eder. Yeşil çle kaplı olan yaylanın merkezinde şehir türü bir yapılanma vardır. Perşembe Yaylası'nda yerleşim ve yaşamanın, Türklerin Anadolu'ya ayak basmalarından bu yana devam ettiğini kabul edebiliriz. Çünkü, ünlü seyyah Evliya Çelebi, seyahatnamesinde, Perşembe Yaylası'ndan ve Perşembe Panayırı'ndan bahsetmektedir. Yine, 1876 Trabzon Salnamesi'nde Perşembe Yaylası ve panayırından söz edilmektedir.
Bu yazılı kaynaklara dayanarak, Perşembe Yaylası'nın çok eski bir yerleşim yeri olduğunu anlıyoruz. Yayla şenlikleri de insanların bu yaylaya yerleşmeleriyle birlikte Perşembe Panayırı olarak başlamıştır. O dönemlerde yurdun çeşitli yerlerinden gelen satıcıların eğlence araçlarının, çadır tiyatrolarının buluşup birleştiği muhteşem bir görünüm içerisinde başlayan ve bir hafta devam eden eğlence, alışveriş ağırlıklı bir şenlikmiş. Bu şenliklerin en büyük ağırlığını, yağlı pehlivan güreşleri oluşturmaktadır. Geçmiş dönemlerde yaşayanların Perşembe Yaylası Panayırı hakkında anlattıkları bilgilere göre o dönemlerde panayıra yurdun çeşitli yörelerinden satıcılar, ip cambazları, sihirbazlar, sirk türü çadırlar, falcılar gelirler ve bir ay boyunca yaylada kalırlarmış. Başladığı günden bu yana Temmuz ayının son haftasında yapılma özelliğini yitirmeyen panayır, son haftada yağlı pehlivan güreşleri, at yarışları, insan yarışları gibi çeşitli sportif faaliyetlere devam edermiş. Yazılı kaynaklardan edinilen bilgiye göre; Perşembe Panayırı, Kırkpınar Şenliklerinden daha eski bir tarihe sahiptir. Ancak, bu zamana kadar tanıtımı yapılamadığı için gerekli yeri alamamış, Kıkpınar güreşlerinin rövanşının yapıldığı bir panayır olarak kalmıştır. Başladığı günden bu yana hiçbir kesintiye uğramadan devam eden Perşembe Panayırı'na Kırkpınar'da kispet giyen pehlivanların % 80'i (o yılın Kırkpınar başpehlivanı dahil) mücadele etmektedir.
Beldeleri
Alacalar
Aybastının Doğusundadır. Belde; Arpacılar, Tepecik, Sekağıl, Sevdeş, Alaca, Dağdıllı, Düzdağ, Şahanlı, Karacaçukur, Çındallı, Akfatma, İmamoğlu, Hıdırevyanı, Kayaaltı Maşatalanı, Ayandın bölümlerinden oluşmaktadır. Köyün ilk isminin Sevdeşlü olduğu anlaşılmaktadır. Şevdeşlünün 1455 yılında yapılan sayıma göre 24 hane olduğu belirtilmektedir. Daha sonradan Aynı köyün 1485'te 20 hane 1520'de 28 hane 1547'de 81 hane 1613'te 61 hane olduğu tespit edilmiştir. 1990 Yılında yapılan sayımlara göre nüfusu 3426'dır. Alacalar 1999da Belediye olmuştur.2009 seçimlerinde Ziya AKKUŞ seçilmiştir. 22 Ekim 2000 nüfus sayımlarına göre nüfusu 3.801dir. Şu andaki muhtarı Gürel ALTUNTAŞdır. 1991 yılında yapılan kazılarda Tepecik mahallesinde Rumlardan kalma Kilise kalıntılarına rastlanmıştır. Bu köyde Kervansaray ve mezarlık olduğu sanılmaktadır.
Çakırlı
Aybastının güneyinde yer almaktadır. Geniş bir coğrafyaya yayılmıştır. Belde Pınargözü, Kıran, Cafarlı, Kalıçevyanı, Şeber, Gölardı, Düzağıl, Töngel, Pınaralan, Gölyanı,. mahallelerinden oluşmaktadır. Çakırlı Mahallesinde nüfus yerleşiminin 1613 Yılından itibaren 38 hane olarak başladığı söylenmektedir. Mahallenin 1990 sayımlarına göre nüfusu 3397dir. 1965 ten önce köy olan mahallemiz, 1965te belediye encümenince alınan bir kararla Belediyeye Bağlı bir mahalle haline getirilmiştir. 1999 Tarihinde Belediye olup başkanlığa Mehmet ER seçilmiştir. 22 Ekim 2000 nüfus sayımlarına göre nüfusu 3.389'dur. Şu andaki muhtarı Veysel İKİZ'dir. Şeber ya da Dörtyol ticari yönden gelişmiştir. Burada halkın ihtiyaçlarına cevap verebilecek nitelikte dükkân, fırın, mobilya vb mevcuttur. Töngel, Domuzgölü, Düzağıl gibi yakın yerler bazı ihtiyaçlarını Şeberden almaktadır.
PelitÖzü
Pelitözünün yapılan araştırmalarda hangi tarihlerde kurulduğu bilinmemesine rağmen bu yerde ilk önceleri Hititler, Persler daha sonra da Makedonya Kralı İskenderin buyruğu altına girmiştir. İskenderin ölümü üzerine generallerinden olan Selvekosun sonra da Roma İmparatorluğu topraklarına dahil edilmiştir. 1095 - 1173 yıllarında Danişmet Beyin fetihleri ile Danişment Beyliği kurulmuştur. Denişment Bey bölgenin fethi için Halil ve Kutlu Doğmuş Beyleri görevlendirmiştir. Daha sonra Osmanlı İmparatorluğuna geçen bu yer 1989 yılına kadar köy olarak kalmıştır. 1989 yılında ise kasaba olmuştur.Pelitözü Doğu Karadeniz Bölgesinin Samsun Ordu Amasya Tokat İllerini kapsayan alt bölgesinde 37 - 30 doğu boylamı ile 40 - 34 Kuzey enleminde yer alır. Bu yerleşim yeri Aybastının güneyinde yer almaktadır. Aybastıya 12 km uzaklıktadır. En yakın sahil ilçesi olan Fatsaya uzaklığı 62 kmdir. Orduya uzaklığı 116 kmdir. Nüfusu 1990 D. İ.E. sayımında ikamet edenlerin sayısı 2648dir. 22 Ekim 2000 nüfus sayımlarına göre nüfusu 3.568 dir.
İlçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 31.422. Bunun 14.346 ilçe merkezinde, 17.076 ise kasaba ve köylerde yaşamaktadır.2009 nüfus sayımında ise ilçe merkezindeki nüfus 17.000 dir
İlçe bağlısı olarak merkez hariç olmak üzere ilçe merkezine bağlı; 3 belde, 8 köy ve 9 mahalleden oluşmaktadır.
Ayrıca ilçede yazın yurtdışında yaşayan Aybastılıların gelmesiyle nüfus 25.000 i geçmektedir. En son yapılan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sitemi'ne(ADNKS) göre Aybastı'nın nüfusu 25 bin 346'dır
Konumu
Orta Karadeniz Bölgesinde Canik Dağlarının Kuzey yamacında kurulmuş olan ilçemiz, Fatsanın Güneyinde kıyıdan 52 km² içerdedir. Doğusunda Gölköy, Batısında Korgan, Kuzeyinde Fatsa ve Güneyinde Reşadiye ilçeleri yer alır.
Yüzölçümü
Yüzölçümü 359 km²'dir. Rakım 730 metredir. Derinliği 27 km, genişliği 14 km'dir. Bu saha içerisindeki belediye alanlarımız ise 78 km² kadardır. Bu alan içerisinde 9 mahalle ve yayları bulunmaktadır. Km²'ye düşen kişi sayısı 90'dır. Engebeli bir arazi yapısına sahip olmasına rağmen ilçemiz belediyesi dahilinde sarp yamaçlara ve kayalıklara rastlanmaz.
Bitki Örtüsü
İklim ve bitki örtüsü Orta Karadeniz iklimine benzer. yüksek kısımları ise kısmen İç Anadolu Bölgesinin iklimi hüküm sürer. Bitki örtüsü olarak Karadeniz bitki örtüsüne sahiptir. Tarıma elverişli alan 192 Km², Çayır, mera 116 Km² Bağ, bahçe 30 km²'dir.
Sıcaklık bakımından aylık ortalamalar incelendiği zaman en soğuk ay ortalama sıcaklığının 6 ile 7 derece arasında değiştiği görülür. En sıcak ay ortalaması ise 23 derecedir. Karadeniz Kıyılarındaki nem oranı fazla hissedilmez. Hava rüzgarlı olduğu zamanlarda soğuk daha fazla hissedilmektedir. Sıcaklık yazları 35 dereceye kadar yükselmektedir. Kışlar soğuk olur. Perşembe Yaylasında kar kalınlığı 1,5 metreye kadar çıkmaktadır. En yağışlı mevsim ilkbahardır.
Ekonomi
Halk geçimini en çok tarım ve hayvancılıkla sağlamaktadır.İlçede fındık, patates ve mısır yetiştirilmektedir.Fındık ürünü Aybastı ekonomisinin can damarını oluşturmaktadır.İlçede alabalık tesisleri vardık.Aybastı ilçesi hayvancılığın yoğun olarak yapıldığı ilçelerdendir. Yörede üretilen sütün değerlendirilmesine yönelik süt işletme tesisi bulunmaktadır. Aybastı patatesi çok rağbet gören ürünlerindendir
Avcılık
Aybastı ilçesi ve köylerinde kara ve su avcılığı yapılmaktadır. Yörede avcılığa karşı yoğun olmasa da belli bir çevrenin ilgisi vardır. Irmaklarda alabalık sazan ve ırmağa özgü balıklar bulunmaktadır. Perşembe yaylasında bulunan gölete balık tutmak için çevre il ve ilçelerden insanlar gelmektedir. Gölette sazan, alabalık ve çeşitli balık türleri bulunmaktadır. Kara avcılığı olarak ise keklik ve karatavuk avcılığı yapılmaktadır. Ayrıca devlet izniyle yaban domuzu avcılığı da yapılmaktadır.
Perşembe Yaylası
Bölgenin en önemli turistik yerlerinden bir tanesi olup ilçe merkezine 17 km. uzaklıktadır. İlkbaharda karların erimeye başlamasıyla hayatın ve canlılığın başladığı Perşembe Yaylası'nda mevsimin ilk karının yağmasına kadar hayat devam eder. Yeşil çle kaplı olan yaylanın merkezinde şehir türü bir yapılanma vardır. Perşembe Yaylası'nda yerleşim ve yaşamanın, Türklerin Anadolu'ya ayak basmalarından bu yana devam ettiğini kabul edebiliriz. Çünkü, ünlü seyyah Evliya Çelebi, seyahatnamesinde, Perşembe Yaylası'ndan ve Perşembe Panayırı'ndan bahsetmektedir. Yine, 1876 Trabzon Salnamesi'nde Perşembe Yaylası ve panayırından söz edilmektedir.
Bu yazılı kaynaklara dayanarak, Perşembe Yaylası'nın çok eski bir yerleşim yeri olduğunu anlıyoruz. Yayla şenlikleri de insanların bu yaylaya yerleşmeleriyle birlikte Perşembe Panayırı olarak başlamıştır. O dönemlerde yurdun çeşitli yerlerinden gelen satıcıların eğlence araçlarının, çadır tiyatrolarının buluşup birleştiği muhteşem bir görünüm içerisinde başlayan ve bir hafta devam eden eğlence, alışveriş ağırlıklı bir şenlikmiş. Bu şenliklerin en büyük ağırlığını, yağlı pehlivan güreşleri oluşturmaktadır. Geçmiş dönemlerde yaşayanların Perşembe Yaylası Panayırı hakkında anlattıkları bilgilere göre o dönemlerde panayıra yurdun çeşitli yörelerinden satıcılar, ip cambazları, sihirbazlar, sirk türü çadırlar, falcılar gelirler ve bir ay boyunca yaylada kalırlarmış. Başladığı günden bu yana Temmuz ayının son haftasında yapılma özelliğini yitirmeyen panayır, son haftada yağlı pehlivan güreşleri, at yarışları, insan yarışları gibi çeşitli sportif faaliyetlere devam edermiş. Yazılı kaynaklardan edinilen bilgiye göre; Perşembe Panayırı, Kırkpınar Şenliklerinden daha eski bir tarihe sahiptir. Ancak, bu zamana kadar tanıtımı yapılamadığı için gerekli yeri alamamış, Kıkpınar güreşlerinin rövanşının yapıldığı bir panayır olarak kalmıştır. Başladığı günden bu yana hiçbir kesintiye uğramadan devam eden Perşembe Panayırı'na Kırkpınar'da kispet giyen pehlivanların % 80'i (o yılın Kırkpınar başpehlivanı dahil) mücadele etmektedir.
Beldeleri
Alacalar
Aybastının Doğusundadır. Belde; Arpacılar, Tepecik, Sekağıl, Sevdeş, Alaca, Dağdıllı, Düzdağ, Şahanlı, Karacaçukur, Çındallı, Akfatma, İmamoğlu, Hıdırevyanı, Kayaaltı Maşatalanı, Ayandın bölümlerinden oluşmaktadır. Köyün ilk isminin Sevdeşlü olduğu anlaşılmaktadır. Şevdeşlünün 1455 yılında yapılan sayıma göre 24 hane olduğu belirtilmektedir. Daha sonradan Aynı köyün 1485'te 20 hane 1520'de 28 hane 1547'de 81 hane 1613'te 61 hane olduğu tespit edilmiştir. 1990 Yılında yapılan sayımlara göre nüfusu 3426'dır. Alacalar 1999da Belediye olmuştur.2009 seçimlerinde Ziya AKKUŞ seçilmiştir. 22 Ekim 2000 nüfus sayımlarına göre nüfusu 3.801dir. Şu andaki muhtarı Gürel ALTUNTAŞdır. 1991 yılında yapılan kazılarda Tepecik mahallesinde Rumlardan kalma Kilise kalıntılarına rastlanmıştır. Bu köyde Kervansaray ve mezarlık olduğu sanılmaktadır.
Çakırlı
Aybastının güneyinde yer almaktadır. Geniş bir coğrafyaya yayılmıştır. Belde Pınargözü, Kıran, Cafarlı, Kalıçevyanı, Şeber, Gölardı, Düzağıl, Töngel, Pınaralan, Gölyanı,. mahallelerinden oluşmaktadır. Çakırlı Mahallesinde nüfus yerleşiminin 1613 Yılından itibaren 38 hane olarak başladığı söylenmektedir. Mahallenin 1990 sayımlarına göre nüfusu 3397dir. 1965 ten önce köy olan mahallemiz, 1965te belediye encümenince alınan bir kararla Belediyeye Bağlı bir mahalle haline getirilmiştir. 1999 Tarihinde Belediye olup başkanlığa Mehmet ER seçilmiştir. 22 Ekim 2000 nüfus sayımlarına göre nüfusu 3.389'dur. Şu andaki muhtarı Veysel İKİZ'dir. Şeber ya da Dörtyol ticari yönden gelişmiştir. Burada halkın ihtiyaçlarına cevap verebilecek nitelikte dükkân, fırın, mobilya vb mevcuttur. Töngel, Domuzgölü, Düzağıl gibi yakın yerler bazı ihtiyaçlarını Şeberden almaktadır.
PelitÖzü
Pelitözünün yapılan araştırmalarda hangi tarihlerde kurulduğu bilinmemesine rağmen bu yerde ilk önceleri Hititler, Persler daha sonra da Makedonya Kralı İskenderin buyruğu altına girmiştir. İskenderin ölümü üzerine generallerinden olan Selvekosun sonra da Roma İmparatorluğu topraklarına dahil edilmiştir. 1095 - 1173 yıllarında Danişmet Beyin fetihleri ile Danişment Beyliği kurulmuştur. Denişment Bey bölgenin fethi için Halil ve Kutlu Doğmuş Beyleri görevlendirmiştir. Daha sonra Osmanlı İmparatorluğuna geçen bu yer 1989 yılına kadar köy olarak kalmıştır. 1989 yılında ise kasaba olmuştur.Pelitözü Doğu Karadeniz Bölgesinin Samsun Ordu Amasya Tokat İllerini kapsayan alt bölgesinde 37 - 30 doğu boylamı ile 40 - 34 Kuzey enleminde yer alır. Bu yerleşim yeri Aybastının güneyinde yer almaktadır. Aybastıya 12 km uzaklıktadır. En yakın sahil ilçesi olan Fatsaya uzaklığı 62 kmdir. Orduya uzaklığı 116 kmdir. Nüfusu 1990 D. İ.E. sayımında ikamet edenlerin sayısı 2648dir. 22 Ekim 2000 nüfus sayımlarına göre nüfusu 3.568 dir.
