HERAKLES Otomatik Avlı kalıcı sunucu. 19 Haziran'da açılıyor. Atius & Wizard güvencesiyle hemen kayıt ol, ön kayıt ödülleri aktif. HEMEN TIKLA!
Vasıf Öngören (d. 15 Şubat 1938, Kütahya Tavşanlı - ö. 14 Mayıs 1984 Amsterdam) Tiyatro sanatçısı, dramaturg, yönetmen, yazar.
Yaşamı
Brecht'çi tiyatronun biçimsel özelliklerini, epik tiyatro yöntemini Türkiye'de ilk kez uygulayan dramuturg olan Öngören, 1958 yılında İstanbul Üniversitesi Gençlik Tiyatrosu'nda tiyatro çalışmalarına başladı. 1962de İstanbul Üniversitesi Jeofizik Bölümü'nü yarıda bırakarak Berline gitti.
Berlin'de Frei Üniversitat Theater Wissenschaft (Felsefe Fakültesinin Tiyatro Bilimleri) bölümüne yazıldı ve Berliner Ensembleda Manfret Wekwertin reji çalışmalarına katıldı. Böylece, Epik Tiyatro'yu kaynağından öğrenme olanağı buldu. Türkiye'ye döndükten sonra Ankara ve İstanbul tiyatrolarında oyunculuk yaptı.
1965 yılında, daha sonra Almanya Defteri adıyla tekrar yazacağı, ilk oyunu Göç'ü yazdı. Bu oyun, İstanbul Uluslararası Tiyatro Şenliği'nde Gençlik Tiyatrosu tarafından sergilendi. İkincilik ödülü aldı.
196668 yıllarında askerliği sırasında ünlü oyunu Asiye Nasıl Kurtulur?'u yazdı. 1969'da Halk Oyuncuları'nda profesyonel oyunculuk yaptı, çeşitli gazetelerde estetik, sanat, kültür sorunları üzerine yazılar yazdı. Aynı sene Ankara Birliği Sahnesi'ni kurdu.
1970 senesinde Ankara Birliği Sahnesi'nde ona ülke çapında bir ün sağlayacak olan "Asiye Nasıl Kurtulur?"u sahneledi. Oyun Rusça, Azerice, Kazakça, Yugoslavca ve Fransızca'ya çevrildi.
1971'de Brecht'in "Adam Adamdır" oyununu yönetti. "Göç" oyununu "Almanya Defteri" adıyla tekrar yazdı. "Asiye Nasıl Kurtulur?" İstanbul'da Dostlar Tiyatrosu'nda oynandı.
12 Mart askeri darbesinden sonra Halil Ergün, Erdoğan Akduman ve Mustafa Alabora ile birlikte ″gizli örgüt ″ kurmak suçuyla tutuklandı. Askeri mahkemece altı yıl sekiz aya mahkûm oldu. İki yıl cezaevinde kaldıktan sonra 1974 genel affıyla serbest kaldı. Hapishanede "Oyun Nasıl Oynanmalı?"yı yazdı.
1976'da İstanbul Birlik Sahnesi'ni kurdu. Brecht'in "Faşizmin Korku ve Sefaleti" ve "Sezuanın İyi İnsanı" oyunlarını yönetti.
1977'de "Zengin Mutfağı" oyununu ilk kez sahneledi. Oyun "İsmet Küntay Ödülü" dahil 4 ödül kazandı. Aynı sene kızı Aslı Öngören'e adadığı masal kitabı "Masalın Aslı"nı yazdı. Bu kitap 1978'de Almanya'da Almanca olarak basıldı.
1979'da Nazım Hikmet'in "Memleketimden İnsan Manzaraları" kitabından oyunlaştırdığı "1941-42den İnsan Manzaraları" adlı oyunu Birlik Sahnesi'nde sahneledi. Aynı yıl, "Oyun Nasıl Oynanmalı?" Ankara Sanat Tiyatrosu tarafından sahnelendi.
1980 yılında yurtdışına çıkan Öngören, Batı Berlin ve Amsterdam'da çalışmalarını sürdürdü. Hollanda'da yaşayan Türk işçi ve öğrencilerden oluşturduğu tiyatro Vasıf Öngören Tiyatrosu olarak çalışmalarını sürdürmektedir.
1984 yılında Amsterdamda ani bir kalp krizi sonucu 46 yaşında hayatını kaybetti.
Eserleri
Oyunlar
Göç, 1965
Asiye Nasıl Kurtulur? , 1968
Almanya Defteri,1971
Oyun Nasıl Oynanmalı?, 1974
Zengin Mutfağı, 1977
Masal
Masalın Aslı, 1977
Yayımlanan Eserleri
Bütün Oyunları, Boyut Yayınevi Boyut Tiyatro Dizisi, 1991
Masalın Aslı
Masalın Aslı 1 - Aydınlıktan Karanlığa, Evrensel Basım Yayım, 2007
Masalın Aslı 2 - Karanlıktan Aydınlığa, Evrensel Basım Yayım, 2007
Sahnelediği Oyunlar
Asiye Nasıl Kurtulur? (kendi oyunu), 1969, Ankara Birliği Sahnesi/1971, Ankara Sahnesi.
Adam Adamdır (Bertolt Brecht), 1971, Ankara Birliği Sahnesi.
Almanya Defteri (kendi oyunu), 1971, Ankara Sahnesi.
Oyun Nasıl Oynanmalı? (kendi oyunu), 1974, İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatrosu.
Faşizmin Korku ve Sefaleti (Bertolt Brecht), 1976, Birlik Sahnesi.
Sezuanın İyi İnsanı (Bertolt Brecht), 1976, Birlik Sahnesi.
Zengin Mutfağı (kendi oyunu), 1977, Birlik Sahnesi.
1941-42den İnsan Manzaraları (Nazım Hikmetin şiirlerinden tek kişilik oyunlaştırma), 1979, Birlik Sahnesi.
Yeni Nesil, 1984
Sinemaya Uyarlanan Oyunları
Asiye Nasıl Kurtulur?, 1973, Yön. Nejat Saydam
Asiye Nasıl Kurtulur?, 1986, Yön. Atıf Yılmaz
Zengin Mutfağı, 1988, Yön. Başar Sabuncu
Yaşamı
Brecht'çi tiyatronun biçimsel özelliklerini, epik tiyatro yöntemini Türkiye'de ilk kez uygulayan dramuturg olan Öngören, 1958 yılında İstanbul Üniversitesi Gençlik Tiyatrosu'nda tiyatro çalışmalarına başladı. 1962de İstanbul Üniversitesi Jeofizik Bölümü'nü yarıda bırakarak Berline gitti.
Berlin'de Frei Üniversitat Theater Wissenschaft (Felsefe Fakültesinin Tiyatro Bilimleri) bölümüne yazıldı ve Berliner Ensembleda Manfret Wekwertin reji çalışmalarına katıldı. Böylece, Epik Tiyatro'yu kaynağından öğrenme olanağı buldu. Türkiye'ye döndükten sonra Ankara ve İstanbul tiyatrolarında oyunculuk yaptı.
1965 yılında, daha sonra Almanya Defteri adıyla tekrar yazacağı, ilk oyunu Göç'ü yazdı. Bu oyun, İstanbul Uluslararası Tiyatro Şenliği'nde Gençlik Tiyatrosu tarafından sergilendi. İkincilik ödülü aldı.
196668 yıllarında askerliği sırasında ünlü oyunu Asiye Nasıl Kurtulur?'u yazdı. 1969'da Halk Oyuncuları'nda profesyonel oyunculuk yaptı, çeşitli gazetelerde estetik, sanat, kültür sorunları üzerine yazılar yazdı. Aynı sene Ankara Birliği Sahnesi'ni kurdu.
1970 senesinde Ankara Birliği Sahnesi'nde ona ülke çapında bir ün sağlayacak olan "Asiye Nasıl Kurtulur?"u sahneledi. Oyun Rusça, Azerice, Kazakça, Yugoslavca ve Fransızca'ya çevrildi.
1971'de Brecht'in "Adam Adamdır" oyununu yönetti. "Göç" oyununu "Almanya Defteri" adıyla tekrar yazdı. "Asiye Nasıl Kurtulur?" İstanbul'da Dostlar Tiyatrosu'nda oynandı.
12 Mart askeri darbesinden sonra Halil Ergün, Erdoğan Akduman ve Mustafa Alabora ile birlikte ″gizli örgüt ″ kurmak suçuyla tutuklandı. Askeri mahkemece altı yıl sekiz aya mahkûm oldu. İki yıl cezaevinde kaldıktan sonra 1974 genel affıyla serbest kaldı. Hapishanede "Oyun Nasıl Oynanmalı?"yı yazdı.
1976'da İstanbul Birlik Sahnesi'ni kurdu. Brecht'in "Faşizmin Korku ve Sefaleti" ve "Sezuanın İyi İnsanı" oyunlarını yönetti.
1977'de "Zengin Mutfağı" oyununu ilk kez sahneledi. Oyun "İsmet Küntay Ödülü" dahil 4 ödül kazandı. Aynı sene kızı Aslı Öngören'e adadığı masal kitabı "Masalın Aslı"nı yazdı. Bu kitap 1978'de Almanya'da Almanca olarak basıldı.
1979'da Nazım Hikmet'in "Memleketimden İnsan Manzaraları" kitabından oyunlaştırdığı "1941-42den İnsan Manzaraları" adlı oyunu Birlik Sahnesi'nde sahneledi. Aynı yıl, "Oyun Nasıl Oynanmalı?" Ankara Sanat Tiyatrosu tarafından sahnelendi.
1980 yılında yurtdışına çıkan Öngören, Batı Berlin ve Amsterdam'da çalışmalarını sürdürdü. Hollanda'da yaşayan Türk işçi ve öğrencilerden oluşturduğu tiyatro Vasıf Öngören Tiyatrosu olarak çalışmalarını sürdürmektedir.
1984 yılında Amsterdamda ani bir kalp krizi sonucu 46 yaşında hayatını kaybetti.
Eserleri
Oyunlar
Göç, 1965
Asiye Nasıl Kurtulur? , 1968
Almanya Defteri,1971
Oyun Nasıl Oynanmalı?, 1974
Zengin Mutfağı, 1977
Masal
Masalın Aslı, 1977
Yayımlanan Eserleri
Bütün Oyunları, Boyut Yayınevi Boyut Tiyatro Dizisi, 1991
Masalın Aslı
Masalın Aslı 1 - Aydınlıktan Karanlığa, Evrensel Basım Yayım, 2007
Masalın Aslı 2 - Karanlıktan Aydınlığa, Evrensel Basım Yayım, 2007
Sahnelediği Oyunlar
Asiye Nasıl Kurtulur? (kendi oyunu), 1969, Ankara Birliği Sahnesi/1971, Ankara Sahnesi.
Adam Adamdır (Bertolt Brecht), 1971, Ankara Birliği Sahnesi.
Almanya Defteri (kendi oyunu), 1971, Ankara Sahnesi.
Oyun Nasıl Oynanmalı? (kendi oyunu), 1974, İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatrosu.
Faşizmin Korku ve Sefaleti (Bertolt Brecht), 1976, Birlik Sahnesi.
Sezuanın İyi İnsanı (Bertolt Brecht), 1976, Birlik Sahnesi.
Zengin Mutfağı (kendi oyunu), 1977, Birlik Sahnesi.
1941-42den İnsan Manzaraları (Nazım Hikmetin şiirlerinden tek kişilik oyunlaştırma), 1979, Birlik Sahnesi.
Yeni Nesil, 1984
Sinemaya Uyarlanan Oyunları
Asiye Nasıl Kurtulur?, 1973, Yön. Nejat Saydam
Asiye Nasıl Kurtulur?, 1986, Yön. Atıf Yılmaz
Zengin Mutfağı, 1988, Yön. Başar Sabuncu
