HERAKLES Otomatik Avlı kalıcı sunucu. 19 Haziran'da açılıyor. Atius & Wizard güvencesiyle hemen kayıt ol, ön kayıt ödülleri aktif. HEMEN TIKLA!
ilgi öğretisi, etik ve estetik, din felsefesi, antropoloji ve daha birçok alanda Kant`ın modern felsefeye olan katkısı arasında en büyük etkiyi belki de bilgi öğretisi yapmıştır. Yeniçağ bilimsel düşüncesinin ortaya çıkmasından itibaren, metafiziğin bilgi alanındaki başarısı sorgulanır olmuştur. Kant, metafizik varlık öğretisinin (“ontoloji“) yerine “transandantal felsefe“yi koyar. Bu ibarede, “transandenz“ (aşkınlık) ile karıştırılması kolay bir sözcük vardır. Ama “transandantal“ sadece şu anlama gelir: Deneyimi mümkün kılan koşullarla ilgili olan. Bunu keşfetmek için insan, deneyimin arka planına bakmalı, onu oluşturan ve nesnel geçerlik iddiasında bulunan koşulları gözlemlemeli. Gerçek bilginin kaynaklarıyla ilgili tartışmada Kant, İngiliz deneycilerinin (Locke, Hume) kavrayışı ile akılcılar (Spinoza, Leibniz) arasında bir orta yol geliştirir: Nesnel deneyim görüyü kullanır, ama eğer bu görü anlayış gücünün verdiği kavramlarla belirlenmiş değilse, buradan nesnel yasalar çıkmaz. Kant böylelikle nesnel bilginin geçerlik sınırlarını tanımlamış ve metafiziğin büyük bölümünü, mümkün deneyimin dışında bırakmıştır.
“Akıl“ Kant`ın merkezî kavramıdır. Üç ana yeti de akıl`dan çıkar:
1) Nesnel deneyim yargıları olarak Anlayış Gücü,
2) ahlaki yargılar olarak Pratik Akıl ve
3) ereksel ve estetik yargılar olarak Salt Yargı Gücü.
Bütün bu yargılara geçerlilik alanını göstermek, ama böylelikle de belirgin sınırlarla birbirlerinden ayırmak, yani kısaca, aklın “eleştiri“si, Kant`ın büyük girişimidir. Kant`ın bugün de eskimemiş olan kavrayışı şudur: Düşüncenin hangi koşullar altında geçerli bilgiye götürdüğünü, nerede yalnızca saçmalık ve hayal ürettiğini açıkça ortaya koyabilmek için, düşüncenin kendisi sürekli olarak eleştirel gözle irdelenmelidir. Kant`ın felsefi eleştirisi; Wittgenstein, Adorno veya Popper`in ideoloji eleştirisi için olduğu kadar, Habermas veya John Rawls`ın pozitif projeleri için de belirleyici olmuştur.
“Akıl“ Kant`ın merkezî kavramıdır. Üç ana yeti de akıl`dan çıkar:
1) Nesnel deneyim yargıları olarak Anlayış Gücü,
2) ahlaki yargılar olarak Pratik Akıl ve
3) ereksel ve estetik yargılar olarak Salt Yargı Gücü.
Bütün bu yargılara geçerlilik alanını göstermek, ama böylelikle de belirgin sınırlarla birbirlerinden ayırmak, yani kısaca, aklın “eleştiri“si, Kant`ın büyük girişimidir. Kant`ın bugün de eskimemiş olan kavrayışı şudur: Düşüncenin hangi koşullar altında geçerli bilgiye götürdüğünü, nerede yalnızca saçmalık ve hayal ürettiğini açıkça ortaya koyabilmek için, düşüncenin kendisi sürekli olarak eleştirel gözle irdelenmelidir. Kant`ın felsefi eleştirisi; Wittgenstein, Adorno veya Popper`in ideoloji eleştirisi için olduğu kadar, Habermas veya John Rawls`ın pozitif projeleri için de belirleyici olmuştur.
