PrimeAC 1
PrimeAC
shrpnl 1
shrpnl
Agora Metin2 1
Agora Metin2
xranzei 1
xranzei
Bvural41 1
Bvural41
noisiv 1
noisiv
Manwe Work 1
Manwe Work
Karan2offical 1
Karan2offical
Fethi Polat 1
Fethi Polat
ShadowFon 1
ShadowFon
bikral 1
bikral
Hikaye Ekle

Kapadokya Hakkında Genel Bilgi

  • Konuyu başlatan Konuyu başlatan GDTR
  • Başlangıç tarihi Başlangıç tarihi
  • Cevaplar Cevaplar 0
  • Görüntüleme Görüntüleme 444

GDTR

● ● ●
Telefon Numarası Onaylanmış Üye TC Kimlik Numarası Doğrulanmış Üye
Fahri Üye
Katılım
19 Eyl 2011
Konular
3,423
Mesajlar
8,597
Çözüm
12
Online süresi
1mo 28d
Reaksiyon Skoru
754
Altın Konu
0
TM Yaşı
14 Yıl 9 Ay 3 Gün
Başarım Puanı
394
MmoLira
6,475
DevLira
12
Ticaret - 100%
1   0   0

HERAKLES Otomatik Avlı kalıcı sunucu. 19 Haziran'da açılıyor. Atius & Wizard güvencesiyle hemen kayıt ol, ön kayıt ödülleri aktif. HEMEN TIKLA!

Kapadokya'nin dogal çevresini inceleme çerçevesinde; bölgenin iklim, toprak ve jeolojik yapisi, bitki örtüsü, yaban hayati ve yeryüzü sekilleri tanitilacaktir. Ayrica, bölgenin arazi dagilimi ve kullanimina dogal çevre kapsaminda deginilecek, çevre sorunlari ve halk sagligi ile ilgili degerler incelenecektir.


1) Jeolojik Yapi

Kapadokya Bölgesi'ndeki Erciyes, Hasandagi, Melendiz ve Güllüdag jeolojik devirlerde aktif birer volkan durumundaydi. Volkanlarin püskürmeleri, Üst Miyasen'de (10 milyon yil önce) baslayip Holosen'e (günümüze) kadar sürmüstür. Neojen gölleri altindaki yanardaglardan çikan lavlar, platoda göller ve akarsular üzerinde 100-150 m. kalinliginda, farkli sertlikte bir tüf tabakasi meydana getirmistir. Bu tabakanin yapisinda tüfün disinda, tüffit, ignimbrit tüf, lahar, volkan külü, kil, kumtasi, marn, aglomera ve bazalt gibi jeolojik kayaçlar da bulunmaktadir.
Ana kayalardan püsküren maddelerle sekillenen plato, siddeti daha küçük volkanlarin püskürmeleriyle sürekli degisime ugramistir. Üst Polisen'den baslayarak, basta Kizilirmak olmak üzere akarsu ve göllerin bu tüf tabakasini asindirmalari nedeniyle bölge bugünkü halini almistir.

Nevsehir ili alaninda hakim olan jeolojik yapi neojendir. Bunun disinda Kizilirmak’in güney bölgesinin jeolojik yapisini bazalt ve mezozoik tabakalar, irmagin kuzey bölgesini oligo-miyosen, eosenflis, metamorfik seri ve granit tabakalar olusturur

"Peribacasi" diye adlandirilan olusumlar, vadi yamaçlarindan inen sel sularinin ve rüzgarin, tüflerden olusan yapiyi asindirmasiyla ortaya çikmistir. Sel sularinin dik yamaçlarda kendine yol bulmasi, sert kayalarin çatlamasina ve kopmasina neden olmustur. Alt kisimlarda bulunan ve daha kolay asinan malzemenin derin bir sekilde oyulmasiyla yamaç gerilemis, böylece üst kisimlarinda bulunan sapka sayesinde asinmadan korunan konik biçimli gövdeler ortaya çikmistir. Daha çok Ürgüp civarinda bulunan sapkali peribacalari, konik gövdelidir ve tepe bölümlerinde bir kaya bloku yer almaktadir. Gövde tüf, tüffit ve volkan külünden ibaret bir kayaçtan, sapka kismi ise lahar ve ignimbrit gibi sert kayaçlardan olusmaktadir. Yani sapka, gövdeye oranla daha dayanikli bir kaya türüdür. Bu, peribacasinin olusumunun ilk sartidir. Sapkadaki kayanin direncine bagli olarak peribacalari uzun veya kisa ömürlü olabilmektedir.

Kapadokya'da erozyonun meydana getirdigi diger peribacasi tipleri ise, konili, mantar biçimli, sütunlu ve sivri peribacalardir. Peribacalari en yogun biçimde Ürgüp- Uçhisar- Avanos üçgeni arasinda kalan vadilerde ve Ürgüp-Sahinefendi arasindaki bölgede görülmektedir.

Peribacalarinin disinda, vadi yamaçlarinda yagmur sularinin olusturdugu ilginç kivrimlar bölgeye ayri bir özellik katmaktadir. Bazi yamaçlarda görülen renk çesitliligi, lav tabakalarinin isi farkindan kaynaklanmaktadir. Bu olusumlar, Uçhisar, Çavusin- Güllüdere, Göreme-Meskendir, Ortahisar- Kizilçukur ve Pancarlik'ta görülmektedir.

Deprem durumu açisindan Nevsehir, 3. derecede tehlikeli deprem bölgesinde bulunmaktadir. Kirsehir ve Kayseri gibi bölgesel deprem sahalarinin tesirinde kalabilir. Avanos, Özkonak, Göynük, Sarilar, Hacibektas, Kozakli, Karahasanli, Ürgüp, Aksalur, Mustafapasa, Ortahisar yerlesim yerleri ise 3. derecede tehlikeli deprem bölgesindedir.


2) Iklim
Nevsehir, yazlari sicak ve kurak, kislari ise soguk ve yagisli geçen tipik bir karasal iklime sahiptir. Ilde 1980 - 1997 yillari arasinda yapilan ölçümlerden elde edilen bilgilere göre ortalama sicaklik degeri 10.6 derecedir. Nevsehir'de don mevsiminin (sicakligin sifir derecenin altina düsmesi) baslangici, en erken 24 Eylül, en geç 1 Aralik ve ortalama 26 Ekim olarak tespit edilmistir. Don mevsiminin bitis tarihi, en erken 28 Mart, en geç 15 Mayis ve ortalama olarak da 14 Nisan'dir.

Ildeki en yüksek sicaklik degeri 18 Temmuz 1962'de 37.6 derece olarak ölçülmüstür. En düsük sicaklik ise 4 Subat 1960 tarihinde -23.6 derece olarak ölçülmüstür. Yerden 5 cm yükseklikteki en düsük sicaklik, 3 Subat 1992 tarihinde -36.7 derece olarak tespit edilmistir.

Yagis miktarina bakildiginda, yaz aylarinin (Temmuz-Agustos) ve sonbahar aylarinin (Eylül-Ekim) genellikle yagissiz ve kurak geçtigi görülmektedir. 1960-1997 yillari arasinda yapilan ölçümlere göre, ildeki ortalama yillik yagis 429.4 kg/m3'tür. Bu yillar arasinda belirlenen en düsük toplam yagis miktari 289.3 kg/m3'tür. En yagisli yil olan 1962'deki yagis miktari ise 570.1 kg/m3 olarak ölçülmüstür. Ayni dönem içinde yapilan degerlendirmeye göre 141.9 kg/m3 ile 1990 Mayis'i en yüksek yagisli ay olmustur. Iklimin niteligi itibariyla kis ve bahar aylarinda nem orani daha yüksektir. Yaz aylarinda bu oran düsmektedir. 1960-1997 yillari arasinda ortalama nem orani %60.6 olmustur.

Genel olarak ele alindiginda kis ve bahar aylarinda güney ve bati rüzgarlari, yaz aylarinda ise kuzey ve dogu rüzgarlari hakimdir. Bu nedenle yaz aylarinda "kavurucu" denilebilecek sicaklar çok yasanmaz. 1960-1997 yillari arasindaki en siddetli rüzgarin 1968 yili Mart ayinda, bati-güneybati yönünde, saatte 125.3 km. hizla ve kasirga biçiminde estigi tespit edilmistir.

1965-1997 yillari arasinda yapilan ölçümlere göre ildeki güneslenme orani süresi için belirlenen oran %58'dir. Sözü edilen dönemde ildeki en yüksek kar kalindigi, 64 cm ile 2 Subat 1992 tarihinde ölçülmüstür.


3) Toprak Yapisi
Nevsehir topraklari volkanik türlerden meydana gelmistir. Dolayisiyla geçirgen bir nitelik tasimaktadir. Tarim topraklarinin %85'i tinh, %9'u killi-tinli, %2'si killi ve %4'ü kumlu yapiya sahiptir.

Kozakli, Gülsehir'in batisi, Derinkuyu ve çevresi, Avanos'un kuzeyi her türlü tarima uygun 1., 2. ve 3. sinif arazileri içermektedir. Ürgüp ve çevresi ile il merkezinin büyük bir kisminda 6. sinif topraklar vardir. Bu topraklar tarima elverisli olmadigi için bu alanlarda ancak vadi içerisinde ekim yapilabilmektedir.

Nevsehir bölgesinde karakterlerine göre 5 çesit toprak vardir. Bunlar kahverengi, regosal, kirmizi kahverengi, kireçsiz kahverengi ve alüvyal topraklardir.

Kahverengi Topraklar: Orta Anadolu'nun yaygin toprak türünü olusturan kahverengi topraklar, Nevsehir'de de genis alanlari kaplamaktadir. Bu topraklarin büyük bölümünde tahil ekimi yapilmaktadir. Organik madde ihtiva eden bu topraklarda dogal vejetasyon, orta boylu çayir otlaridir.

Regosal Topraklar: Kahverengi topraklardan sonra ildeki en yaygin toprak grubu regosal topraklardir. Volkanik karakter tasiyan bu topraklara özellikle Ürgüp-Nevsehir yöresinde rastlanmaktadir. Dogal vejetasyon çayir otlari ve gevenler olmakla birlikte, egimin müsait oldugu yerlerde sebze tarimi da yapilabilmektedir.

Kirmizi Kahverengi Topraklar: Genel özellikleri itibariyla kahverengi topraklara benzemektedir. Sicak iklimin yol açtigi oksitlenme nedeniyle kahverengi topraklar kirmizimsi bir renk almaktadir. Bu topraklarin büyük bölümünde bagcilik ve bahçecilik yapilmaktadir.

Kireçsiz Kahverengi Topraklar: Kahverengi topraklarda genel olarak üstte organik madde, altta ise kireç birikimi görülür. Kireçsiz kahverengi topraklar ise kalin bir üst tabaka ve kil birikimli bir alt tabakadan olusur. Dogal vejetasyon seyrek çalilardir.

Alüvyal Topraklar: Tarimsal açidan çok önemli olan bu genç topraklar, yüzey sularinin tasidigi sedimentlerle olusmustur. Genellikle sorunsuz ve verimli topraklardir.

Nevsehir'de yukarida belirtilen toprak türleri disinda, podzolik topraklara, organik topraklara, çorak topraklara ve kahverengi orman topraklarina da rastlanilmaktadir. Fakat bunlar küçük alanlari kaplayan, ihmal edilebilir toprak gruplaridir.


4) Bitki Örtüsü (Flora)
Karasal bir iklime sahip olan Nevsehir'deki hakim bitki örtüsü, bozkir bitkilerinden olusmaktadir. Yüzyillardir süren olumsuz insan etkileri sonucu ormanlar yok edilmis, genis alanlar bozkira dönüsmüstür. Ilkbaharin getirdigi yagmurlarla yeseren bozkir bitkileri Haziran'dan itibaren kurumaya yüz tutmaktadir. Bu bitkilerin baslicalari, gevenler, kekik türleri, üzerlik, sigir kuyrugu, çayir otlari, greminealar, pürenler, sütlegenler, dikenler, karamuk ve kusburnu gibi çalimsi bitkilerdir. Genelde dikenli olan bu bitkiler, çesitli sivilar salgilamaktadir.

Nevsehir'de genis ve verimli nitelikte ormanlar olmamasina ragmen, ilin çesitli yörelerinde orman olarak kabul edilen bitki topluluklari mevcuttur. 9200 ha civarindaki ormanlik alanlara hakim olan agaç türü mesedir. Bunun yamsira, ardiç türleri, aliçlar ve ahlatlar ile agaçlandirma alanlarinda yetisen karaçam, sedir, akasya, akçaagaç ve disbudak diger agaç türleridir. Ormanlik alanlar, Nevsehir'in dogusuyla Oyludagi, Karsi dagi ve Asikli daginda, bati ve güneybatida Kurugöl, Dogala, Topaç, Acigöl, Tepeköy, Alacasar, Basansarniç, Tatlarin gibi yerlesim merkezleri etrafinda, Ürgüp ilçesinin Topuz ve Hodul daglarinda, Gülsehir'in Hirka daginda ve Avanos'un Ziyaret daginda yer almaktadir.

Toplam orman alanlarinin 582 hektari baltalik, 43.5 hektari korudur. Bunlar verimli ve üretime uygun orman alanlaridir. Geriye kalan 8557 hektari ise bozuk koru ve bozuk baltalik ormanlaridir.

Bunlarin yani sira ilin dogal bitki örtüsünü, vadi boylarinda görülen sögüt, kavak, ceviz gibi agaç türleriyle genis alanlara yayilmis badem, elma, armut gibi agaç türleri tamamlamaktadir.


5) Yaban Hayati (Fauna)
Kapadokya'nin merkezi olan Nevsehir ili ve çevresinin yesil, sulak alanlarinda yasayan degisik hayvan türlerinin yanisira, çorak ve kurak alanlarda yasayan ve bulunduklari ortamda kendilerini çok iyi gizledikleri için varliklarini pek göstermeyen hayvanlar da bulunmaktadir.

Örnegin, tüf kayalari arasinda yasayan, yöre halkinin "kaya kertisi" adini verdigi Avrupa'nin ikinci büyük kertenkelesi Agama Stellio ve bir gece hayvani olarak taninan ve aslinda çöllerde yasayan Arap Tavsani bu bölgeye özgü hayvanlar arasinda yer almaktadir.


Yörede, Nevsehir boz yilani, kaplumbaga, kartal, puhu ve baykus gibi hayvanlar da yogun olarak bulunmaktadirlar. Son yillarda, güneyden Toros daglari tarafindan gelen yaban domuzlari da Ürgüp-Kayseri arasindaki alanda küçük koloniler olusturmaya baslamislardir. Il sinirlari içindeki Gökçetoprak baraj alaninda balikçil, turna gibi degisik göçmen kus türleri, sürdürdükleri periyodik hayatla önemli bir zenginlik olusturmaktadirlar. Ayrica, Kizilirmak'ta ve ildeki diger baraj ve göletlerdeki sazan, yayin, levrek, çapak gibi baliklar büyük bir popülasyona sahip olup, balik avciligi için uygun bir ortam yaratmaktadir.

Barindirdigi böcek ve kelebek türleri bakimindan Nevsehir Anadolu'nun en zengin yörelerinden biridir. Arastirmalara göre, Nevsehir kirsalinda 100 civarinda gündüz kelebegi türü yasamaktadir. Yörede yasayan gece kelebegi türlerinin sayisi ise bunun bir-iki katidir. Bölgenin dogasina özgü, dünyada sadece Nevsehir'in kirsal alaninda ve Kapadokya Bölgesi'nde yasayan "Zygaena Kapadokia" adli kelebek türü, kelebek koleksiyonculari arasinda aranilan türlerden biri olarak bilinmektedir.

6) Yeryüzü Sekilleri
Nevsehir il alani, Orta Anadolu'daki Erciyes, Melendiz ve Hasandagi gibi eski yanardaglarin kül ve lavlarinin yigilmasiyla olusan genis bir plato üzerinde yer almaktadir. Kizilirmak ve onu besleyen diger küçük akarsularin açtigi derin vadilerle plato bugünkü görünümünü kazanmistir. Ilin hakim yeryüzü sekilleri yayla özelligi tasimaktadir. Daglar ve ovalarin kapladigi alan nispeten azdir. Il alaninin yaridan fazlasini (% 53.6) platolar, dörtte birini (% 25) ovalar olusturur. %18.5 oranindaki bir alani kaplayan daglar ise Kizilirmak vadisinin kuzey ve güneyine serpilmis durumdadirlar.

Daglar
Nevsehir'deki daglarin olusumu III. Jeolojik zamana rastlar. Alp kivrimlasmasi sirasinda Kuzey Anadolu ve Güney Anadolu daglari sekillenirken ortaya çikan sikismalarla Orta Anadolu'da yükselme ve çökmeler meydana gelmistir. Çöken kesimde yer alan Nevsehir topraklari, III. Jeolojik zamanda göl sulari altinda kalmistir. Daha sonra yörede yogun volkanik ve tektonik hareketler olmus, il alaninin önemli bir bölümü lav ve tüflerle kaplanirken diger yandan yeni kirilmalar ve püskürtmelerle daglar sekillenmistir. Ildeki baslica daglar Erdas Dagi, Hodul Dagi, Kizil Dag, Hirka Dagi, Oylu Dagi, Kermil Dagi, Uçhisar (Akdere) Dagi, Topuz Dagi ve Ziyaret Dagi'dir.


Erdas Dagi: 1982 m. yüksekligindeki bu dag ilin en yüksek noktasidir. Nevsehir'in güneybatisindaki bu dag, Nigde topraklarinda genis ve yüksek kütleler olusturan Melendiz ve Hasandagi eteklerine kadar uzanan Kizilirmak platosu üzerindedir. Bir yanardag olan Erdas kütlesi, genellikle %20'nin üzerinde bir egime sahiptir. Dag, iklim bakimindan sert, toprak bakimindan da sig oldugu için çiplak bjr görünüme sahiptir.
 

Şu an konuyu görüntüleyenler (Toplam : 0, Üye: 0, Misafir: 0)

Geri
Üst