- Katılım
- 17 Eyl 2008
- Konular
- 31,034
- Mesajlar
- 0
- Online süresi
- 5m 10s
- Reaksiyon Skoru
- 208
- Altın Konu
- 0
- TM Yaşı
- 17 Yıl 8 Ay 28 Gün
- Başarım Puanı
- 719
- MmoLira
- 40
- DevLira
- 0
ROHAN2 WORLD 1-120 TR TİPİ OFFICIAL YOHARA, BALATHOR VE AMON! 80. GÜNÜNDE! +10.000 ONLİNE! HİLE VE BOT %100 ENGELLİ HEMEN TIKLA!
BİLGİSAYAR KULLANIMI
DİSKETLER VE DİSKET SÜRÜCÜLER
Bilgisayarlarda bilgi kaydetmekte en çok kullanılan aygıtlar disketlerdir.Disket sürücüler ise disketleri bilgisayara taktığımız bölüme denir.Disketler günümüzde 3.5âinç 5.25 boyutundaki disketler genelde tercih edilir.Disketlerin üzerinde hangi tip oldukları veya DD ; HD genellikle yazar.Disketleri bilgisayara taktığımız yuva ve onun gerisinde bulunan elektro mekanik yapı,disket sürücü olarak adlandırılır.Disket sürücüleri 4 temel elemandan meydana gelir.
1=SÜRÜCÜ MOTORU,
2=OKUMA YAZMA KAFASI,
3=ADM MOTORU,
4=KONTROL DEVREâLERİDİR.
YAZICILAR
Yazıcı bilgisayarda elde edilen bilgileri yada program listelerini yazan elemana denir.(DPI)âinç başına nokta sayısı,yazıcılarda DPI sayısı yüksekse çıkan yazı o kadar iyidir.Uygulamada genelde 2 tip kullanılır.
1=NOKTA MATRİPSâLİ YAZICILAR,
2=LAZER YAZICILARâDIR.
NOKTA MATRİPSâLİ YAZICILAR:Yazılar,yazı tekniği açısından daktiloya benzerler,bu yazıcılar kafa üzerinde çok sayıda iğne vardır,bu iğneler mürekkepli şekle vurarak kağıt üzerinde yazının harfini oluşturur.
LAZER YAZICILAR
aha çok fotokopi makinelerine benzeyen bir teknikle çalışırlar.Yazıcılarla ilgili diğer bir kavramda yazıcının hızıdır.yazıcının hızı bir saniyede yazabildiği harf miktarıyla belirlenir,buda (CPS)yani saniyedeki harf sayısıdır.CPS ne kadar yüksekse yazıcı o kadar hızlı demektir.Günümüzdeki yazıcılar saniyede 400 karakter yazabilir.
MOUSE(MAUSLAR)
Mouseâda klavye gibi bir giriş aygıtıdır, özellikle son yıllarda çok yaygınlaşan WİNDOVS,VORLD,EXCEL gibi programlar Mouse aracılığıyla pratik olarak kullanılmaktadır . Mouse basit olarak masamızın üzerine hareket ettirilen küçük bir aygıttır.Ekrandaki yeri bir ok işareti ile belirtilmiştir.Mouse hareket ettirilince ekrandaki okta hareket eder.Mouselar 2 çeşittir.
1=3 TUŞLU MAUSLAR, 2=2 TUŞLU MAUSLARâDIR
Genelde 2 tuşlu Mouse kullanılır.Sağ elinizi MOUSENİN üstüne koyarsak işaret parmağımızın altında kalan tuş programı açmaya diğer tuş ise (ESC) tuşunun fonksiyonunu üstlenir.Mouse bilgisayarın seri boardına bağlanır.
GÜÇ KAYNAKLARI
Bilgisayarlar elektronik cihazlardır.Elektrik enerjisi ile çalışırlar.Bilgisayarın güç kaynağı bilgisayardaki elektrik devrelerinin kullanacağı DC (DOĞRU AKIM)akım üretir.Bilgisayarınızın açma kapama anahtarı güç kaynağına giden enerjiyi kontrol eder.Güç kaynağının hemen yanında 1 soğutucu pervane bulunmaktadır.Günümüzde bilgisayarlarda 150-200 volt gücünde güç kaynağı kullanılır.Güç kaynağından dışarı çıkan çoklu kablolar bunlar soketli olup kolayca takılıp çıkarabiliyorlar.
SERİ VE PARALEL BOARDLAR
BAĞLANTI NOKTALARI
Bilgisayar ile bilgisayarın kasasının dışında kalan cihazlar arasındaki bağlantı noktaları board aracılığıyla gerçekleşir.Yazıcı Mouse bağlantı noktalarına bağlanarak yapılır.Bağlantı noktaları boardlar bilgisayarın kasasının arkasında bulunur.
SERİ BOARDLAR
Bilgisayarın seri boardları COM1,COM2.COM3 olarak adlandırılır.Seri boardlarda bilgi alışverişi tek iletkenden hızlı bir şekilde seri olarak sağlanır.Yüksek hız gerektirmeyen uygulamalarda seri boardlar kullanılır.
ÖRNEK:Mouse bilgisayarının seri boardına (com1 veya com2)bağlanır.
PARALEL BOARDLAR
Paralel boardlar ise LPT1,LPT2,LPT3 bazı bilgisayarda LPT4 e kadar çıkabilir.
ÖRNEK
aralel boardlara yazıcı ve çizici gibi cihazlar bağlanır.Bütün bilgisayarlarda 1 seri board birde paralel board vardır.
MERKEZİ İŞLEM BİRİMİ
1 Bilgisayardaki en önemli elemanı Merkezi işlem birimidir.Merkezi işlem birimi kitap ve dergilerde CPU olarak geçtiğini görürüz.CPU bilgisayarın yapmış olduğu tüm işlemleri yönetir,doğrudan doğruya yada (EKRAN,KLAVYE,BELLEK...)bağıntısı vardır.Şu anda yaygın olarak kullanılan en gelişmiş MİKRO İŞLEMCİ 80486 işlemcisidir.Bir bilgisayar işlemcisinin tipiyle tanınmaktadır.
ÖRNEK:İşlemcisi 80486 olan bir bilgisayar 80486 tipi bilgisayar olarak anılmaktadır.
ANA KART
Bir bilgisayarın mikro işlemcisi birde buna bağlı olan birkaç birim Ana karttadır.
Ana kart bilgisayarın içindeki elektronik devreleri taşıyan kartların en büyüğüdür.Ana kart bütün sistemin hangi performans sınıfına dahil olduğunu belirler.Bilginin hası işlendiğinden ana karttadır.
ROM VE RAM BELLEKLER
Bilgisayarda bilgileri saklayan ve gizleyen bellek adı verilen elemanlarda bulunmamaktadır.
BELLEK
Rom bellekteki bilgi yapımcı firma tarafından yazılmıştır,ve kullanıcı tarafından bu bilgilerin değişmesi mümkün değildir.Kısaca bu bellekteki bilgilerin sadece okunabilir,hiçbir şekilde değiştirilemez veya yeni bilgi eklenemez.
ROM BELLEK
Bilgisayar kapadığında veya elektrik kesildiğinde bu programların silinmeme sini sağlar.
RAM BELLEK
Ram bellek bilgisayarın ana belleğidir.Bellek denince (RAM)kastedilmektedir.Ram bellek ise Rom belleğin tersine bilgisayar kapandığında ve elektrik kesildiğinde Ram bellekteki bilgiler silinir.Ram belleği bilgisayarın kullanıldığı YAPBOZ TAHTASI gibi düşünebilir.Bir program çalışırken işlenen bilgilerde ilk önce ram bellekte elde edilir,daha sonra bu bilgileri ekrana veya yazıcıya yansıtabilir,yada 1 dosya aracılığıyla Hard disk veya diskete kayıt edilebilir.
HARD DİSK
Hard diskler FLOPY DRİVE disketler gibi bilgileri (program ve veri dosyalarını)kalıcı olarak saklama özelliğine sahiptir.Hard diskler sabit disk diye adlandırabilir,çünkü bunlar bilgisayarın içine yerleştirilmiştir.Hard disklerin bilgi saklama kapasitesi diskete oranla çok fazladır.1 hard diskte okuma yazma kafaları hard diskin yüzeyine çok yakın durur,bu mesafe bir saç telinin %1âi kadardır,bu nedenle hard disk hava sızdırmayan bir muhafazaya
konmuştur,bunun için hard diskin muhafazası açılmamalıdır.
İŞLETİM SİSTEMİ
Bilgisayarın donanımı ile kullanıcı arasındaki bağlantıyı kuran programlara denir.Kişisel bilgisayarlarda çok yaygın olarak (DOS) adı verilen işletim sistemi kullanılmaktadır.
A:SİSTEM DOSYALARININ TANIMI
Bilgisayarın hazır hale gelmesi için hard disk açılış disketinde 3 tane program olması gereklidir,bu programlar;
1=IQ.SYS
2=MSDOS.SYS
3=COMMAND.COM
1=IQ.SYS DOSYASI
IQ kelimeleri İNGİLİZCE giriş(İNPUT) veya çıkış(OUTPUT)kelimelerinin baş harfleridir.Bu dosya temel giriş çıkış işlemlerini yöneten 1 sistem dosyasıdır.Bilgisayar açıldığında belleğe ilk defa bu dosya yüklenir.IQ.SYS dosyası giriş çıkış elemanlarını klavye ve ekran bilgisayara bildirir ve bu elemanları kullanmanızı sağlar.
2=MSDOS.SYS DOSYASI
MSDOS.SYS dosyası temel (DOS)fonksiyonlarını yerine getirir.
ÖRNEK=Disketten bilgi okuma,bilgi kaydetmekte,sistemin zaman ve tarihini MSDOS.SYS programı gerçekleştirir.
3=COMMAND.COM DOSYASI
DOSâun komut işlemcisidir.Kullanıcı tarafından girilen komut COMMAND.COM programı tarafından yorumlanır,icra edilmek için ilgili programa gönderilir.Ayrıca bu 3 sistem dosyasının dışında CONFUGIRASYON dosyaları denilen CONFİG.SYS ve QUTOXEC.Bot dosyalarında kullanılmaktadır,bu dosyaların bilgisayarda bulunmaması bilgisayarın çalışmasına veya çalışmamasına engel değildir,sadece kolaylık sağlar.
DOSYA VE DİZİM KAVRAMLARI
DOS programları ve bilgileri dosyalar şeklinde muhafaza eder.bilgisayardaki dosyalar günlük hayatta kullanılan klasörlere benzetebilir.Dizim ise günlük hayatta aynı gurup evrakların bir dosyaya konarak klasöre toplanmasına benzer.
BİLGİSAYARDA BULUNMASI GEREKEN DOSYA ÇEŞİTLERİ
DOS işletim sisteminde dosyalar görevlerine göre 2 bölüme toplanabilir.
1=PROGRAM DOSYALARI
2=VERİ(BİLGİ) DOSYALARI
Bilgisayarlarda uygulama programları dosyalar aracığıyla muhafaza edilir,bu tip dosyalara program dosyaları denir.Birde içlerinde çeşitli bilgiler bulunan dosyalar vardır bunlar veri dosyalarıdır.
ÖRNEK=Sınıftaki öğrencilerin adları soyadları vb.....(veri dosyaları)
DOSYA ADLARI UZANTILARI
Dosyaları birbirinden ayırabilmek,onları tanıyabilmek ve erişebilmek için birer adları olması gerekir.Bilgisayarın dosyaları ismiyle tanınır.DIR komutunu kullanarak şu anda çalıştığınız bilgisayarın A sürücüsünde takılı olan disketin içindeki dosya isimlerini görmektesiniz.
A:/> DIR <ENTER>
KI BAK
DB DOC
KI DOC
PR1 EXE
Yukarıdaki rapora göre Ağ sürücüsünde takılı olan disketin içinde 4 dosya vardır.Her dosyanın bir ismi vardır.Dosyalara isim verilirken bazı kurallara uyulması gerekir.Dosya isimleri bir isim ve uzantıdan oluşur,ancak uzantı kullanmak zorunlu değildir,uzantı kullanılmışsa isim ile uzantı arasında bir nokta yer alır.
COMMAND . COM KI . DOC
! ! ! ! İSİM UZANTI İSİM UZANTI
DOSYALARA İSİM VERİRKEN UYULMASI GEREKEN KURALLAR
1=Dosya isimleri en fazla 8 karakterden oluşur.
2=Uzantı(varsa) en fazla 3 karakterden oluşur.
3=İsim ile uzantı arasında nokta bulunur.
4=İsim ve uzantıda a ile z arasındaki büyük ve küçük harfler,0 ile 9 arasındaki rakamlar ve bazı özel karakterler kullanılır,buna göre (İNGİLİZ) alfabesinde YER ALMAYAN ğ,ü,ş,i,ö,ç harfleri dosya ismi yada uzantısında kullanılamaz.Özel karakter olarak da
5=Dosyanın ismimde veya uzantısında boşluk kullanılmaz.
6= Dosya isimlerinde büyük yada küçük harf kullanılması mümkündür.
ABCDEF.ABC Geçersiz dosya
123.EXE ABC 1234567.DAT(karakter kullanılmış sayılar
RAPOR AB CD-123 (boşluk kullanılmış)
ABC.*** ADRES.LER.DAT(2 nokta kullanılmış)
Dosyalara isim verirken içindeki bilgileri hatırlayacak şekilde anlamlı bir isim vermek faydalı olacaktır.Anlamlı isimler kullanmanız dosya ismini görününce içindeki bilgileri hatırlamamıza yarar.
ÖRNEK=Personel maaşlarını kaydettiğimiz bir dosyaya araba adı vermek mümkündür,ancak oldukça anlamsızdır.Bunun yerine bu dosyaya maaş adını vermek dosyanın içeriğini hatırlamak bakımından yararlı olur.
DOS KOMUTLARI
İÇ KOMUTLAR
DOSUN bazı komutlarının çalışması için 3 sistem dosyasının(IQ.SYS MSDOS.SYS COMMAND COM)bulunması yeterlidir.Bu 3 dosyanın bulunması halinde çalışabilen komutlara İÇ KOMUTLAR denir.
1=DIR KOMUTU
En çok kullanılan komutlardan biridir.1 dizinin içindeki program ve alt dizim isimlerini görüntüler.C=/>Bilgisayar yukarı görüntülendiği gibi C sürücüsünde iken program ve dizimleri görmek için <ENTER>komutu yazılır.C sürücüsü aktif iken A sürücüsündeki disketin içeriğini görüntülemek için şu komut yazılır.
C=/>A=DIR A sürücüsü aktif iken C sürücüsünü görüntülemek için A=/>DIR C=<ENTER> komutu yazılır.Dır listelenen satırların ekran boyundan (25 satır)
Fazla olması durumunda liste durmaksızın sonuna kadar sonuna kadar akacaktır
Bu durumda listeleri 25erli bloklar halinde görmek için C=/>DIR/P<ENTER>
Komutu kullanılır.
DEL KOMUTU(DOSYALARIN SİLİNMESİ)
Hard diskinizde veya disketimizde bulunan bir dosya artık işe yaramıyorsa bu gereksiz yer kaplayan dosyalardandır.Dolayısıyla silinmesi gerekir işte del komutu bir veya bir gurup dosyayı silmekte kullanılır.
ÖRNEK=A sürücüsünde bulunan dosyayı siliniz.
A=/>DEL ABC.DAT<ENTER>
UNDELETE KOMUTU(Silinen dosyaların geriye getirilmesi)
UNDALETE komutu bir dış komut olmasına rağmen (DEL)komutuyla yakın bağlantılı olduğu için burada incelenmiştir.Yanlışlıkla herhangi bir dosyanın silinmesi halinde silinen bu dosyayı kurtarma maksadıyla kullanılır.
Not=UNDELETE komutundan yararlanabilmek için daha önce silinen bir dosyayı geri getirmenin şartı o dosyanın silinmesinden sonra diskete yeni bir dosya kaydedilmemiş olmasıdır.
ÖRNEK=Disketinizde bulunan EDLIN.EXE adlı dosyayı siliniz?
A=/>DEL EDLIN.EXE <ENTER>(SİLME)
A=/>UNDELETE EDLIN.EXE <ENTER>(GERİ GETİRME)
4:REN KOMUTU(Dosya isimlerinin değişmesi)
Bilgisayarlarda kullanılan dosyaların isimleri âRENâ komutu ile değiştirilebilir.
Dosyaların isimlerini değiştirmek için REN komutu örneklerde kullanıldığı gibi
Kullanılır.
ÖRNEK:WEEK.EXE adlı programın adını WORK.EXE olarak değiştiriniz ?
A:/>REN WEEK.EXE WORK.EXE<ENTER>
Eğer bilgisayar C sürücüsünde ise;
C:/>REN WEEK.EXE WORK.EXE<ENTER>
ÖRNEK:REN komutu kullanarak EDIT.HELP programının adını YAZI.HELP
Olarak değiştiriniz?
C:/>REN EDIT.HELP YAZI.HELP <ENTER>
A:/>REN EDIT.HELP YAZI.HELP <ENTER>
COPY KOMUTU(Dosyaların kopyalanması)
Dosya kopyalama işi en çok yapılanan işlemlerdendir.
DİSKETLER VE DİSKET SÜRÜCÜLER
Bilgisayarlarda bilgi kaydetmekte en çok kullanılan aygıtlar disketlerdir.Disket sürücüler ise disketleri bilgisayara taktığımız bölüme denir.Disketler günümüzde 3.5âinç 5.25 boyutundaki disketler genelde tercih edilir.Disketlerin üzerinde hangi tip oldukları veya DD ; HD genellikle yazar.Disketleri bilgisayara taktığımız yuva ve onun gerisinde bulunan elektro mekanik yapı,disket sürücü olarak adlandırılır.Disket sürücüleri 4 temel elemandan meydana gelir.
1=SÜRÜCÜ MOTORU,
2=OKUMA YAZMA KAFASI,
3=ADM MOTORU,
4=KONTROL DEVREâLERİDİR.
YAZICILAR
Yazıcı bilgisayarda elde edilen bilgileri yada program listelerini yazan elemana denir.(DPI)âinç başına nokta sayısı,yazıcılarda DPI sayısı yüksekse çıkan yazı o kadar iyidir.Uygulamada genelde 2 tip kullanılır.
1=NOKTA MATRİPSâLİ YAZICILAR,
2=LAZER YAZICILARâDIR.
NOKTA MATRİPSâLİ YAZICILAR:Yazılar,yazı tekniği açısından daktiloya benzerler,bu yazıcılar kafa üzerinde çok sayıda iğne vardır,bu iğneler mürekkepli şekle vurarak kağıt üzerinde yazının harfini oluşturur.
LAZER YAZICILAR
aha çok fotokopi makinelerine benzeyen bir teknikle çalışırlar.Yazıcılarla ilgili diğer bir kavramda yazıcının hızıdır.yazıcının hızı bir saniyede yazabildiği harf miktarıyla belirlenir,buda (CPS)yani saniyedeki harf sayısıdır.CPS ne kadar yüksekse yazıcı o kadar hızlı demektir.Günümüzdeki yazıcılar saniyede 400 karakter yazabilir. MOUSE(MAUSLAR)
Mouseâda klavye gibi bir giriş aygıtıdır, özellikle son yıllarda çok yaygınlaşan WİNDOVS,VORLD,EXCEL gibi programlar Mouse aracılığıyla pratik olarak kullanılmaktadır . Mouse basit olarak masamızın üzerine hareket ettirilen küçük bir aygıttır.Ekrandaki yeri bir ok işareti ile belirtilmiştir.Mouse hareket ettirilince ekrandaki okta hareket eder.Mouselar 2 çeşittir.
1=3 TUŞLU MAUSLAR, 2=2 TUŞLU MAUSLARâDIR
Genelde 2 tuşlu Mouse kullanılır.Sağ elinizi MOUSENİN üstüne koyarsak işaret parmağımızın altında kalan tuş programı açmaya diğer tuş ise (ESC) tuşunun fonksiyonunu üstlenir.Mouse bilgisayarın seri boardına bağlanır.
GÜÇ KAYNAKLARI
Bilgisayarlar elektronik cihazlardır.Elektrik enerjisi ile çalışırlar.Bilgisayarın güç kaynağı bilgisayardaki elektrik devrelerinin kullanacağı DC (DOĞRU AKIM)akım üretir.Bilgisayarınızın açma kapama anahtarı güç kaynağına giden enerjiyi kontrol eder.Güç kaynağının hemen yanında 1 soğutucu pervane bulunmaktadır.Günümüzde bilgisayarlarda 150-200 volt gücünde güç kaynağı kullanılır.Güç kaynağından dışarı çıkan çoklu kablolar bunlar soketli olup kolayca takılıp çıkarabiliyorlar.
SERİ VE PARALEL BOARDLAR
BAĞLANTI NOKTALARI
Bilgisayar ile bilgisayarın kasasının dışında kalan cihazlar arasındaki bağlantı noktaları board aracılığıyla gerçekleşir.Yazıcı Mouse bağlantı noktalarına bağlanarak yapılır.Bağlantı noktaları boardlar bilgisayarın kasasının arkasında bulunur.
SERİ BOARDLAR
Bilgisayarın seri boardları COM1,COM2.COM3 olarak adlandırılır.Seri boardlarda bilgi alışverişi tek iletkenden hızlı bir şekilde seri olarak sağlanır.Yüksek hız gerektirmeyen uygulamalarda seri boardlar kullanılır.
ÖRNEK:Mouse bilgisayarının seri boardına (com1 veya com2)bağlanır.
PARALEL BOARDLAR
Paralel boardlar ise LPT1,LPT2,LPT3 bazı bilgisayarda LPT4 e kadar çıkabilir.
ÖRNEK
aralel boardlara yazıcı ve çizici gibi cihazlar bağlanır.Bütün bilgisayarlarda 1 seri board birde paralel board vardır.MERKEZİ İŞLEM BİRİMİ
1 Bilgisayardaki en önemli elemanı Merkezi işlem birimidir.Merkezi işlem birimi kitap ve dergilerde CPU olarak geçtiğini görürüz.CPU bilgisayarın yapmış olduğu tüm işlemleri yönetir,doğrudan doğruya yada (EKRAN,KLAVYE,BELLEK...)bağıntısı vardır.Şu anda yaygın olarak kullanılan en gelişmiş MİKRO İŞLEMCİ 80486 işlemcisidir.Bir bilgisayar işlemcisinin tipiyle tanınmaktadır.
ÖRNEK:İşlemcisi 80486 olan bir bilgisayar 80486 tipi bilgisayar olarak anılmaktadır.
ANA KART
Bir bilgisayarın mikro işlemcisi birde buna bağlı olan birkaç birim Ana karttadır.
Ana kart bilgisayarın içindeki elektronik devreleri taşıyan kartların en büyüğüdür.Ana kart bütün sistemin hangi performans sınıfına dahil olduğunu belirler.Bilginin hası işlendiğinden ana karttadır.
ROM VE RAM BELLEKLER
Bilgisayarda bilgileri saklayan ve gizleyen bellek adı verilen elemanlarda bulunmamaktadır.
BELLEK
Rom bellekteki bilgi yapımcı firma tarafından yazılmıştır,ve kullanıcı tarafından bu bilgilerin değişmesi mümkün değildir.Kısaca bu bellekteki bilgilerin sadece okunabilir,hiçbir şekilde değiştirilemez veya yeni bilgi eklenemez.
ROM BELLEK
Bilgisayar kapadığında veya elektrik kesildiğinde bu programların silinmeme sini sağlar.
RAM BELLEK
Ram bellek bilgisayarın ana belleğidir.Bellek denince (RAM)kastedilmektedir.Ram bellek ise Rom belleğin tersine bilgisayar kapandığında ve elektrik kesildiğinde Ram bellekteki bilgiler silinir.Ram belleği bilgisayarın kullanıldığı YAPBOZ TAHTASI gibi düşünebilir.Bir program çalışırken işlenen bilgilerde ilk önce ram bellekte elde edilir,daha sonra bu bilgileri ekrana veya yazıcıya yansıtabilir,yada 1 dosya aracılığıyla Hard disk veya diskete kayıt edilebilir.
HARD DİSK
Hard diskler FLOPY DRİVE disketler gibi bilgileri (program ve veri dosyalarını)kalıcı olarak saklama özelliğine sahiptir.Hard diskler sabit disk diye adlandırabilir,çünkü bunlar bilgisayarın içine yerleştirilmiştir.Hard disklerin bilgi saklama kapasitesi diskete oranla çok fazladır.1 hard diskte okuma yazma kafaları hard diskin yüzeyine çok yakın durur,bu mesafe bir saç telinin %1âi kadardır,bu nedenle hard disk hava sızdırmayan bir muhafazaya
konmuştur,bunun için hard diskin muhafazası açılmamalıdır.
İŞLETİM SİSTEMİ
Bilgisayarın donanımı ile kullanıcı arasındaki bağlantıyı kuran programlara denir.Kişisel bilgisayarlarda çok yaygın olarak (DOS) adı verilen işletim sistemi kullanılmaktadır.
A:SİSTEM DOSYALARININ TANIMI
Bilgisayarın hazır hale gelmesi için hard disk açılış disketinde 3 tane program olması gereklidir,bu programlar;
1=IQ.SYS
2=MSDOS.SYS
3=COMMAND.COM
1=IQ.SYS DOSYASI
IQ kelimeleri İNGİLİZCE giriş(İNPUT) veya çıkış(OUTPUT)kelimelerinin baş harfleridir.Bu dosya temel giriş çıkış işlemlerini yöneten 1 sistem dosyasıdır.Bilgisayar açıldığında belleğe ilk defa bu dosya yüklenir.IQ.SYS dosyası giriş çıkış elemanlarını klavye ve ekran bilgisayara bildirir ve bu elemanları kullanmanızı sağlar.
2=MSDOS.SYS DOSYASI
MSDOS.SYS dosyası temel (DOS)fonksiyonlarını yerine getirir.
ÖRNEK=Disketten bilgi okuma,bilgi kaydetmekte,sistemin zaman ve tarihini MSDOS.SYS programı gerçekleştirir.
3=COMMAND.COM DOSYASI
DOSâun komut işlemcisidir.Kullanıcı tarafından girilen komut COMMAND.COM programı tarafından yorumlanır,icra edilmek için ilgili programa gönderilir.Ayrıca bu 3 sistem dosyasının dışında CONFUGIRASYON dosyaları denilen CONFİG.SYS ve QUTOXEC.Bot dosyalarında kullanılmaktadır,bu dosyaların bilgisayarda bulunmaması bilgisayarın çalışmasına veya çalışmamasına engel değildir,sadece kolaylık sağlar.
DOSYA VE DİZİM KAVRAMLARI
DOS programları ve bilgileri dosyalar şeklinde muhafaza eder.bilgisayardaki dosyalar günlük hayatta kullanılan klasörlere benzetebilir.Dizim ise günlük hayatta aynı gurup evrakların bir dosyaya konarak klasöre toplanmasına benzer.
BİLGİSAYARDA BULUNMASI GEREKEN DOSYA ÇEŞİTLERİ
DOS işletim sisteminde dosyalar görevlerine göre 2 bölüme toplanabilir.
1=PROGRAM DOSYALARI
2=VERİ(BİLGİ) DOSYALARI
Bilgisayarlarda uygulama programları dosyalar aracığıyla muhafaza edilir,bu tip dosyalara program dosyaları denir.Birde içlerinde çeşitli bilgiler bulunan dosyalar vardır bunlar veri dosyalarıdır.
ÖRNEK=Sınıftaki öğrencilerin adları soyadları vb.....(veri dosyaları)
DOSYA ADLARI UZANTILARI
Dosyaları birbirinden ayırabilmek,onları tanıyabilmek ve erişebilmek için birer adları olması gerekir.Bilgisayarın dosyaları ismiyle tanınır.DIR komutunu kullanarak şu anda çalıştığınız bilgisayarın A sürücüsünde takılı olan disketin içindeki dosya isimlerini görmektesiniz.
A:/> DIR <ENTER>
KI BAK
DB DOC
KI DOC
PR1 EXE
Yukarıdaki rapora göre Ağ sürücüsünde takılı olan disketin içinde 4 dosya vardır.Her dosyanın bir ismi vardır.Dosyalara isim verilirken bazı kurallara uyulması gerekir.Dosya isimleri bir isim ve uzantıdan oluşur,ancak uzantı kullanmak zorunlu değildir,uzantı kullanılmışsa isim ile uzantı arasında bir nokta yer alır.
COMMAND . COM KI . DOC
! ! ! ! İSİM UZANTI İSİM UZANTI
DOSYALARA İSİM VERİRKEN UYULMASI GEREKEN KURALLAR
1=Dosya isimleri en fazla 8 karakterden oluşur.
2=Uzantı(varsa) en fazla 3 karakterden oluşur.
3=İsim ile uzantı arasında nokta bulunur.
4=İsim ve uzantıda a ile z arasındaki büyük ve küçük harfler,0 ile 9 arasındaki rakamlar ve bazı özel karakterler kullanılır,buna göre (İNGİLİZ) alfabesinde YER ALMAYAN ğ,ü,ş,i,ö,ç harfleri dosya ismi yada uzantısında kullanılamaz.Özel karakter olarak da
5=Dosyanın ismimde veya uzantısında boşluk kullanılmaz.
6= Dosya isimlerinde büyük yada küçük harf kullanılması mümkündür.
ABCDEF.ABC Geçersiz dosya
123.EXE ABC 1234567.DAT(karakter kullanılmış sayılar
RAPOR AB CD-123 (boşluk kullanılmış)
ABC.*** ADRES.LER.DAT(2 nokta kullanılmış)
Dosyalara isim verirken içindeki bilgileri hatırlayacak şekilde anlamlı bir isim vermek faydalı olacaktır.Anlamlı isimler kullanmanız dosya ismini görününce içindeki bilgileri hatırlamamıza yarar.
ÖRNEK=Personel maaşlarını kaydettiğimiz bir dosyaya araba adı vermek mümkündür,ancak oldukça anlamsızdır.Bunun yerine bu dosyaya maaş adını vermek dosyanın içeriğini hatırlamak bakımından yararlı olur.
DOS KOMUTLARI
İÇ KOMUTLAR
DOSUN bazı komutlarının çalışması için 3 sistem dosyasının(IQ.SYS MSDOS.SYS COMMAND COM)bulunması yeterlidir.Bu 3 dosyanın bulunması halinde çalışabilen komutlara İÇ KOMUTLAR denir.
1=DIR KOMUTU
En çok kullanılan komutlardan biridir.1 dizinin içindeki program ve alt dizim isimlerini görüntüler.C=/>Bilgisayar yukarı görüntülendiği gibi C sürücüsünde iken program ve dizimleri görmek için <ENTER>komutu yazılır.C sürücüsü aktif iken A sürücüsündeki disketin içeriğini görüntülemek için şu komut yazılır.
C=/>A=DIR A sürücüsü aktif iken C sürücüsünü görüntülemek için A=/>DIR C=<ENTER> komutu yazılır.Dır listelenen satırların ekran boyundan (25 satır)
Fazla olması durumunda liste durmaksızın sonuna kadar sonuna kadar akacaktır
Bu durumda listeleri 25erli bloklar halinde görmek için C=/>DIR/P<ENTER>
Komutu kullanılır.
DEL KOMUTU(DOSYALARIN SİLİNMESİ)
Hard diskinizde veya disketimizde bulunan bir dosya artık işe yaramıyorsa bu gereksiz yer kaplayan dosyalardandır.Dolayısıyla silinmesi gerekir işte del komutu bir veya bir gurup dosyayı silmekte kullanılır.
ÖRNEK=A sürücüsünde bulunan dosyayı siliniz.
A=/>DEL ABC.DAT<ENTER>
UNDELETE KOMUTU(Silinen dosyaların geriye getirilmesi)
UNDALETE komutu bir dış komut olmasına rağmen (DEL)komutuyla yakın bağlantılı olduğu için burada incelenmiştir.Yanlışlıkla herhangi bir dosyanın silinmesi halinde silinen bu dosyayı kurtarma maksadıyla kullanılır.
Not=UNDELETE komutundan yararlanabilmek için daha önce silinen bir dosyayı geri getirmenin şartı o dosyanın silinmesinden sonra diskete yeni bir dosya kaydedilmemiş olmasıdır.
ÖRNEK=Disketinizde bulunan EDLIN.EXE adlı dosyayı siliniz?
A=/>DEL EDLIN.EXE <ENTER>(SİLME)
A=/>UNDELETE EDLIN.EXE <ENTER>(GERİ GETİRME)
4:REN KOMUTU(Dosya isimlerinin değişmesi)
Bilgisayarlarda kullanılan dosyaların isimleri âRENâ komutu ile değiştirilebilir.
Dosyaların isimlerini değiştirmek için REN komutu örneklerde kullanıldığı gibi
Kullanılır.
ÖRNEK:WEEK.EXE adlı programın adını WORK.EXE olarak değiştiriniz ?
A:/>REN WEEK.EXE WORK.EXE<ENTER>
Eğer bilgisayar C sürücüsünde ise;
C:/>REN WEEK.EXE WORK.EXE<ENTER>
ÖRNEK:REN komutu kullanarak EDIT.HELP programının adını YAZI.HELP
Olarak değiştiriniz?
C:/>REN EDIT.HELP YAZI.HELP <ENTER>
A:/>REN EDIT.HELP YAZI.HELP <ENTER>
COPY KOMUTU(Dosyaların kopyalanması)
Dosya kopyalama işi en çok yapılanan işlemlerdendir.

