Ayyıldız2 | 2008 TR Yapısı • 1-99 Orta Emek Destan • Oto Avsız • 10 Temmuz 21:00 HEMEN TIKLA!
SOSYAL VE EKONOMİK YANLARIYLA MARMARA DEPREMİ Depremin oluşumundan beri, sismik yönden aktif bulunan bölgelerde depremlerin ardışıklı olarak oluştuğu ve sonucunda da milyonlarca insanın ve barınakların yok olduğu bilinmektedir. Bilindiği gibi yurdumuz dünyanın en etkin deprem kuşaklarından birinin üzerinde bulunmaktadır. Geçmişte yurdumuzda bir çok yıkıcı depremler olduğu gibi, gelecekte de sık sık oluşacak depremlerle büyük can ve mal kaybına uğrayacağımız bir gerçektir. Deprem bölgeleri haritalarına göre; yurdumuzun %92 sinin deprem bölgeleri içerisinde bulunduğu, nüfusumuzun %95 inin deprem tehlikesi altında yaşadığı ve ayrıca büyük sanayi merkezlerinin %98inin de ve barajlarımızın %93 ünün deprem bölgesinde bulunduğu bilinmektedir. Son 58 yıl içerisinde depremlerden, 58.202 vatandaşımız hayatını kaybetmiştir.122.096 kişi yaralanmış ve yaklaşık olarak 411.465 bina yıkılmış ve ya ağır hasar görülmüştür. Sonuç olarak denilebilir ki, depremlerden her yıl ortalama 1.003 vatandaşımız ölmekte ve 7.094 bina yıkılmaktadır. Bilindiği gibi 17 Ağustos gecesi yaşanan depremde birçok vatandaşımız hayatını kaybetmiş, birçoğu da açıkta kalmıştır. Marmara bölgesinin bir sanayi bölgesi olmasından dolayı birçok sanayi kuruluşu büyük çapta zarar görmüştür. Bu da büyük bir sorunu yani ekonomik ve enerji sıkıntısını meydana getirmiştir. Bu yaşadığımız felaketten dolayı insanlarımızın kafasında Deprem nedir? Ülkemiz depreme ne kadar dayanıklı, ne kadar güvenlidir? soruları kalmıştır. Yer kabuğu içindeki kırılmalar nedeniyle ani olarak ortaya çıkan titreşimlerin dalgalar halinde yayılarak geçtikleri ortamları ve yer yüzeyini sarsma olayına deprem denir. Deprem insanın hareketsiz kabul ettiği ve güvenle ayağını bastığı toprağında oynayacağını ve üzerinde bulunan tüm yapılarında hasar görüp, can kaybına uğrayacak şekilde yıkılabileceklerini gösteren bir doğa olayıdır. Depremin nasıl oluştuğunu,deprem dalgalarının yer yuvarı içinde ne şekilde yayıldıklarını ölçü aletleri ve yöntemlerini, kayıtlarının değerlendirilmesini ve deprem ile ilgili diğer konuları inceleyen bilim dalına sismoloji denir. DEPREM TÜRLERİ; Depremler oluş nedenlerine göre değişik türlerde olabilir. Depremler çoğunlukla levha sınırlarında oluşurlar. Bunlar tektonik depremlerdir. Yeryüzünde olan depremlerin %90 ı bu gruba girer. Türkiyede olan depremler ise büyük çoğunlukla tektonik depremlerdir. İkinci tip depremler volkanik depremlerdir. Bunlar volkanların püskürmesi sonucu oluşurlar. Yerin derinliklerinde ergimiş maddenin yeryüzüne çıkışı sırasındaki fiziksel ve kimyasal olaylar soncunda oluşan gazların yapmış olduğu patlamalarla bu tür depremlerin meydana geldiği bilinmektedir. Bunlarda yanardağlarla ilgili olduklarından yereldirler ve önemli zarara neden olmazlar. Japonya ve İtalyaâdaki oluşan depremlerin bir kısmı bu gruba girmektedir. Türkiye de aktif yanardağ olmadığı için bu tip depremler olmamaktadır. Bir başka deprem tipide çöküntü depremlerdir. Bunlar yer altındaki boşlukların (mağara), kömür ocaklarında galerileri, tuz ve jipsli arazilerde erime sonucu oluşan boşlukları tavan bloğunun çökmesi ile oluşurlar hissedilme alanları yerel olup enerjileri azdır. Fazla zarar getirmezler. Büyük heyelanlar ve gökten düşen meteorlarında küçük sarsıntılara neden olduğu bilinmektedir. Odağı deniz dibinde olan derin deniz depremlerinden sonra, denizlerde kıyılara kadar oluşan ve bazen kıyılarda büyük hasarlara neden olan dalgalar oluşur ki bunlara Tsunami adı verilir. Deniz depremlerinin çok görüldüğü Japonyaâda Tsunamiâden 1896 yılında 30 000 kişi ölmüştür. DEPREMİN OLUŞUMU VE MARMARA BÖLGESİNİN DEPREM MEKANİZMASI Depremlerin Oluşumu ve Faylar Yukarıda da belirttiğimiz gibi deprem yer kabuğunda bulunan faylardan dolayı meydana gelmektedir. Fay; kayaların içerisindeki deformasyon sonucu oluşur, kırık zonları kayaların içerisindedir. Bu kırık zonları boyunca karşılıklı bloklar orantılı olarak yer değiştirmektedir.
