Türk Atasözleri

[asoo26]

ROHAN2 WORLD 1-120 TR TİPİ OFFICIAL YOHARA, BALATHOR VE AMON! 80. GÜNÜNDE! +10.000 ONLİNE! HİLE VE BOT %100 ENGELLİ HEMEN TIKLA!

< Türk atasözleri
Aba vakti aba,yaba vakti yaba alan yanılmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aba vakti yaba, yaba vakti aba.Vikisözlüğe bağlantı
Abanın kadri yağmurda bilinir.Vikisözlüğe bağlantı
Abdal abdalın ne umduğunu, ne bulduğunu ister.Vikisözlüğe bağlantı
Abdal ata binince bey oldum sanır, şalgam aşa girince yağ oldum sanır.Vikisözlüğe bağlantı "Süprüntüyü yığmışlar, dağ oldum sanmış! Türk ata binmiş, bey oldum sanmış!.." (Acıpayam-Dodurgalı Fatmana Dağdaş'dan naklen oğlu Said Dağdaş, 1980) atasözünün farklı sürümü... 50-60 sene öncesine kadar köylerde ağalık düzeni varken ağa ve sülalesi dışındaki halka Türk denilmekte imiş. Ağalara atfen söylenmiş olan bu sözde, halk hakir görülmektedir. O dönemi yansıtan bir anlayışın ürünü olarak ortaya çıkmış bir atasözüdür (Fatmana Dağdaş’dan alınan bilgi.).
Abdal düğünden, çocuk oyundan usanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Abdalın dostluğu köy görününceye kadar.Vikisözlüğe bağlantı
Abdalın karnı doyunca gözü pabucundadır.Vikisözlüğe bağlantı
Abdalın yağı çok olursa gah borusuna çalar, gah gerisine.Vikisözlüğe bağlantı
Abdesti deli gibi, namazı ölü gibi… Hemen abdestli olmaya çalış. Namazı da Allah’dan hakkıyla korkarak kıl! anlamında… (Bala-Yeniyapan köyünden Şakir Kara’dan naklen Said Dağdaş, 29.06.2011).
Acar tazı çullu da belli olur, çulsuz da.Vikisözlüğe bağlantı
Acele giden ecele gider. Vikisözlüğe bağlantı
Acele ile menzil alınmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Acele işe şeytan karışır.Vikisözlüğe bağlantı
Acele yürüyen yolda kalır.Vikisözlüğe bağlantı
Aceleci sinek süte düşer.Vikisözlüğe bağlantı
Acemi katır kapı önünde yük indirir.Vikisözlüğe bağlantı
Acemi nalbant gibi kah nalına vurur,kah mıhına.Vikisözlüğe bağlantı
Acemi nalbant kürt eşeğinde dener kendini.Vikisözlüğe bağlantı
Acı acıyı keser, su sancıyı.Vikisözlüğe bağlantı
Acı patlıcanı kırağı çalmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Acıkan doyman , susayan kanmam sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Acıkan ne olsa yer, acıyan ne olsa söyler.Vikisözlüğe bağlantı
Acıklı başta akıl olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Acıkmış kudurmuştan beterdir.Vikisözlüğe bağlantı
Acındırırsan arsız olur; acıktırırsan hırsız olur.Vikisözlüğe bağlantı
Acıyan uyumuş, acıkan uyumamış.Vikisözlüğe bağlantı
Açtığın kapıyı selamla aç, selamla kapın açılsın! (Babasından nakleden Kayseri-Pınarbaşı’lı, 1967’li Mehmed Yılmaz’dan naklen Said Dağdaş, 5.2.2008)! İyiliğin ilk ayağı olan selamlaşmayı önerme örneğiyle; insanlara iyilikle davranmanın, iyilikle karşılık göreceği vurgulanmaktadır.
Adım çıkmış dokuza, inmez sekize (Aksekili M. Ali Şener'den naklen Said Dağdaş, 11.9.2010)!
Ada bana, adayım sana.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adam, pehlivan başka adam.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adama gerek olmasa her biri bir dağ başında olurdu.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adama gerek olur,.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adama yük değil, can gövdeye mülk değil.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adamdan korkmaz, utanır.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adamdır, olmasa da pulu; eşek eşektir, olmasa da çulu.Vikisözlüğe bağlantı
Adam adamı bir kere aldatır.Vikisözlüğe bağlantı
Adam hacı mı olur ulaşmakla Mekke'ye, eşek derviş mi olur taş çekmekle tekkeye?.Vikisözlüğe bağlantı
Adam iş başında belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Adam olacak çocuk bokundan belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Adam olana bir söz yeter.Vikisözlüğe bağlantı
Adam yanıla yanıla, pehlivan yenile yenile.Vikisözlüğe bağlantı
Adamak kolay, ödemek güçtür.Vikisözlüğe bağlantı
Adamakla mal tükenmez.Vikisözlüğe bağlantı
Adamın ahmağı malını över.Vikisözlüğe bağlantı
Adamın iyisi alışverişte belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Adamın kötüsü olmaz, meğer züğürt ola.Vikisözlüğe bağlantı
Adamın yere bakanından, suyun sessiz akanından kork.Vikisözlüğe bağlantı
Adamın yiğitliği, dayısından belli olur! .Vikisözlüğe bağlantı
(Ankara-Bala ilçesi Belçarsak köyünden Orhan Vural'dan naklen Said Dağdaş, 19.03.2011). Çocuğun gelişiminde ve ırsi olarak taşıdığı vasıflarda ananın akrabalarının önemli bir ölçüt olduğunu ima için kullanılır. "Tohum, tarlada biter!" atasözü ile benzer anlamda...
Ağaca da çıksa papucu yerde kalmaz (Göksun-K. Maraş'lı, 1951'li Zafer Aydın'dan naklen Said Dağdaş, 26.12.2006)! Tarif edilen kişinin hem kurnaz, hem de tedbirli olduğunu ima eder.
Ağaç düşse de yakınına yaslanır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç ne kadar uzasa göğe ermez.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaçtan maşa olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağanın kahvesi, Türk’ün tarhanası!.. (1341’li F. Dağdaş’dan naklen Said Dağdaş, Aralık 1979).
Ah alan onmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ahali isterse padişahı tahttan indirir.Vikisözlüğe bağlantı
Ahlatın iyisini ayılar yer.Vikisözlüğe bağlantı
Ahmak gelin yengeyi halayığı sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Ahmak misafir ev sahibini ağırlar.Vikisözlüğe bağlantı
Ahmağa yüz, abdala söz vermeye gelmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ak akçe kara gün içindir.Vikisözlüğe bağlantı
Ak curun akmazsa kara curun kol gibi.Vikisözlüğe bağlantı
Ak göt geçit başında belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ak gün ağartır, kara gün karartır.Vikisözlüğe bağlantı
Ak koyun ak bacağından, kara koyun kara bacağından asılır.Vikisözlüğe bağlantı
Ak koyun kara koyun geçit başında belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ak koyunu gören, içi dolu yağ sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Ak koyunu kara kuzusu da olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ak koyunun kara kuzusu da olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ak köpeğin pamuk pazarına zararı vardır.Vikisözlüğe bağlantı
Ak şeker, kara şeker, bir damar soya çeker.Vikisözlüğe bağlantı
Akacak kan damarda durmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Akan su yosun tutmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Akan çay her zaman kütük getirmez.Vikisözlüğe bağlantı
Akara kokara bakma, çuvala girene bak.Vikisözlüğe bağlantı
Akarsu pislik tutmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Akarsu çukurunu kendi kazar.Vikisözlüğe bağlantı
Akarsuya inanma, eloğluna dayanma.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl kazanına şans kepçesi (kepçe-i ikbal) gerek.
Akıllı adam kendi işini kendisi görendir.
Akıllı adam bildiğini söylemez;salak adam söylediğini bilmez.
Akıllı düşmandan değil; salak dosttan kork.
Akıllı görgüyü görgüsüzden öğrenir.
Akıllı heran çalışır,salak gün gelir çalışır.
Akıllı sohbetinden salak gülmesinden anlaşılır.
Akıllı bilgi bilir; kurnaz ortamı bilir.
Akıllı bir kez aldanır.
Akıllı sır saklar; aptal sır verir.
Akıllı sözünü aptala söyletir.
Akıllı tez kocar.
Akla gelmeyen başa gelir.Vikisözlüğe bağlantı
Aklına geleni işleme, her ağacı taşlama.Vikisözlüğe bağlantı
Akmasa da damlar.Vikisözlüğe bağlantı
Akrabanın akrabaya akrep etmez ettiğini.Vikisözlüğe bağlantı
Aksak eşekle yüksek dağa çıkılmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aktan kara kalktı mı.Vikisözlüğe bağlantı
Akça akça kazanır; fakir yol teper.
Akça akıl öğretir, don yürüyüş.Vikisözlüğe bağlantı
Akçanın iyisi kesede duran, bahçanın iyisi eve yakın olan.Vikisözlüğe bağlantı
Akı karası geçitte belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl adama sermaye.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl akıldan üstündür.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl akıldan, don yağı pekmezden (olur)!.. Vikisözlüğe bağlantı(Çankırı-Ilgaz'lı, 1952 doğumlu İsmail Demirci'den naklen Said Dağdaş, 17.3.2011). Nasıl ki pekmeze katılan don yağı pekmeze lezzet verir, akıl da akıldan yararlanır. Doğru karar verir.
Akıl için tarik birdir.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl olmayınca ne yapsın sakal?.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl ortak ortak, mal ortağı kaypak.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl para ile satılmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl yaşta değil, baştadır.Vikisözlüğe bağlantı
Akıl yiğide sermayedir.Vikisözlüğe bağlantı
Akılları pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi aklını almış.Vikisözlüğe bağlantı
Akıllı, söylemeden düşünür, akılsız düşünmeden söyler.Vikisözlüğe bağlantı
Akıllı düşman, akılsız dosttan hayırlıdır.Vikisözlüğe bağlantı
Akıllı düşününceye kadar deli oğlunu everir.Vikisözlüğe bağlantı
Akıllı köprü arayıncaya dek deli suyu geçer.Vikisözlüğe bağlantı
Akıllı olsa her sakallı kişi, sakallılara danışırlardı her işi.Vikisözlüğe bağlantı
Akılsız başın cezasını ayaklar çeker.
Akılsız iti yol kocatır.Vikisözlüğe bağlantı
Akılsız kafanın, ayak çeker zahmetini… (Çankırı-Ilgaz-Aşağıdere köyünden 1930'lu İlyas İyigüngör'den nakleden oğlu 1965’li Harun İyigüngör'den naklen Said Dağdaş, 3.11.2011).
Akılsız kasabın gerisine kaçar masadı.Vikisözlüğe bağlantı
Akılsız köpeği yol kocatır.Vikisözlüğe bağlantı
Akıntıya kürek çekilmez.Vikisözlüğe bağlantı
Akşama karşı gitme, tana karşı yatma.Vikisözlüğe bağlantı
Akşamın hayrından sabahın şerri iyidir.Vikisözlüğe bağlantı
Al elmaya taş atan çok olur.Vikisözlüğe bağlantı
Al giyen aldanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Al gömlek gizlenemez.Vikisözlüğe bağlantı
Al gününde al; ver gününde ver.Vikisözlüğe bağlantı
Al ile arslan tutulur, güç ile sıçan tutulmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Al kaşağıyı gir ahıra, yarası olan gocunur.Vikisözlüğe bağlantı
Al malın iyisini, çekme kaygısını.Vikisözlüğe bağlantı
Ala bakan iki bakar.Vikisözlüğe bağlantı
Ala keçi her vakit püsküllü oğlak doğurmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Alacakla verecek ödenmez.Vikisözlüğe bağlantı
Alacağım olsun da alakargada olsun.Vikisözlüğe bağlantı
Aleme cellat lazım; senin olman ne lazım?.Vikisözlüğe bağlantı
Alet işler, el övünür.Vikisözlüğe bağlantı
Alim ile eyle ülfet, alırsın mertebe! Cahil ile etme sohbet, dönersin merkebe!.. .Vikisözlüğe bağlantı
(Et alim ile ülfet, bulursun mertebe! Etme cahil ile sohbet, dönersin merkebe!..) (Yukarı Dodurgalı Ziya Huz'dan nakleden Selman Huz'dan naklen Said Dağdaş, 10 Ocak 2011).
Alim unutmuş, kalem unutmamış.Vikisözlüğe bağlantı
Allah'tan umut kesilmez.Vikisözlüğe bağlantı
Allah'ın bildiği kuldan saklanamaz.Vikisözlüğe bağlantı
Allah'ın ondurmadığını; Peygamber sopa ile kovar.Vikisözlüğe bağlantı
Allah balmumu yakana balmumu, yağmumu yakana yağmumu verir.Vikisözlüğe bağlantı
Allah bilir ama kul da sezer.Vikisözlüğe bağlantı
Allah dağına göre kar verir.Vikisözlüğe bağlantı
Allah dokuzda verdiğini sekizde almaz.Vikisözlüğe bağlantı
Allah doğrunun yardımcısıdır.Vikisözlüğe bağlantı
Allah fukarayı sevindirmek isterse önce eşeğini yitirtir, sonra buldurur.Vikisözlüğe bağlantı
Allah gümüş kapıyı kaparsa altın kapıyı açar.Vikisözlüğe bağlantı
Allah isterse bir kulun işini, mermere geçirir dişini; istemezse işini, muhallebi yerken.Vikisözlüğe bağlantı
Allah kardeşi kardeş yaratmış, kesesini ayrı yaratmış.Vikisözlüğe bağlantı
Allah kulundan geçmez.Vikisözlüğe bağlantı
Allah kulunu kısmeti ile yaratır.Vikisözlüğe bağlantı
Allah sağ eli sol ele muhtaç etmesin.Vikisözlüğe bağlantı
Allah sevdiğine dert verir.Vikisözlüğe bağlantı
Allah son gürlüğü versin.Vikisözlüğe bağlantı
Allah uçamayan kuşa alçacık dal verir.Vikisözlüğe bağlantı
Allah verince kimin oğlu, kimin kızı demez.Vikisözlüğe bağlantı
Allah verirse el getirir, sel getirir, yel getirir.Vikisözlüğe bağlantı
Allı yelek, pullu yelek; gömlek yok canfes neye gerek?.Vikisözlüğe bağlantı
Alma alı, sat yağızı, bin doruya, besle kırı.Vikisözlüğe bağlantı
Alma alı, satma kırı, ille doru, ille doru; yağızın da binde biri.Vikisözlüğe bağlantı
Alma mazlumun ahını, çıkar aheste aheste.Vikisözlüğe bağlantı
Alma yetimin ahını! Çıkar aheste aheste... (Çankırı-Ilgaz'lı İsmail Demirci'den naklen Said Dağdaş, 17.3.2011).
Alma sarı, satma sarı, kapındaysa tutma sarı.Vikisözlüğe bağlantı
Alma soysuzun kızını, sürer anası izini.Vikisözlüğe bağlantı
Almadan vermek, Allah'a mahsus.Vikisözlüğe bağlantı
Almadığın hayvanı kuyruğundan tutma.Vikisözlüğe bağlantı
Alna yazılan başa gelir.Vikisözlüğe bağlantı
Alt değirmen güçlü akar.Vikisözlüğe bağlantı
Altı olur, yedi olur, hep Allah'ın dediği olur.Vikisözlüğe bağlantı
Altın anahtar her kapıyı açar.Vikisözlüğe bağlantı
Altın ateşte, insan mihnette belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Altın eli bıçak kesmez.Vikisözlüğe bağlantı
Altın eşik, gümüş eşiğe muhtaç olur.Vikisözlüğe bağlantı
Altın kepeğe muhtaç.Vikisözlüğe bağlantı
Altın leğenin kan kusana ne faydası var?.Vikisözlüğe bağlantı
Altın pas tutmaz,.Vikisözlüğe bağlantı
Altın yerde paslanmaz, taş yağmurdan ıslanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Altın yere düşmekle pul olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Altının kıymetini sarraf bilir.Vikisözlüğe bağlantı
Alçacık eşeğe herkes biner.Vikisözlüğe bağlantı
Alçak at binmeye kolay, öksüz çocuk dövmeye kolay.Vikisözlüğe bağlantı
Alçak uçan yüce konar, yüce uçan alçak konar.Vikisözlüğe bağlantı
Alçak yer yiğidi hor gösterir.Vikisözlüğe bağlantı
Alçak yerde tepecik kendisini dağ sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Alçak yerde yatma sel alır, yüksek yere yatma yel alır.Vikisözlüğe bağlantı
Alın yazısı değişmez.Vikisözlüğe bağlantı
Alışmadık götte don durmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Alışmış kudurmuştan beterdir.Vikisözlüğe bağlantı
Alışmış kursak, bulamacını ister.Vikisözlüğe bağlantı
Aman diyene kılıç kalkmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Amca baba yarısı.Vikisözlüğe bağlantı
Amcam dayım herkesten aldım payım.Vikisözlüğe bağlantı
An beni bir kozla, o da çürük çıksın.Vikisözlüğe bağlantı
Ana, yürekten yana.Vikisözlüğe bağlantı
Ana besler hurmayla, eloğlu karşılar yarmayla.Vikisözlüğe bağlantı
Ana gezer, kız gezer; bu çeyizi kim düzer?.Vikisözlüğe bağlantı
Ana gibi yar olmaz, Bagdat gibi diyar olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ana hakkı Tanrı hakkı.Vikisözlüğe bağlantı
Ana ile kız, helva ile koz.Vikisözlüğe bağlantı
Ana kızına taht kurar, kız bahtı kocadan arar.Vikisözlüğe bağlantı
Ana kızına taht kurmuş, baht kuramamış.Vikisözlüğe bağlantı
Ana yılan, sözü yalan, karı çiçek, sözü gerçek.Vikisözlüğe bağlantı
Anaç tavuğun bastığı cücük, ölmezmiş. (Kırıkkale-Delice’li Hamid Erdal’dan naklen Said Dağdaş, 31.10.2011). Özellikle ana merhametini vurgulayan bir atasözü...
Anadan olur daya, hamurdan olur maya.Vikisözlüğe bağlantı
Anahtar doğruyadır.Vikisözlüğe bağlantı
Analı kuzu, kınalı kuzu.Vikisözlüğe bağlantı
Analık usta, yumağı ufak yapar; çocuklar usta, ekmeği çifte kapar.Vikisözlüğe bağlantı
Anam babam kesem, elimi soksam yesem.Vikisözlüğe bağlantı
Anamın öleceğini bilseydim kulağı dolu darıya satardım.Vikisözlüğe bağlantı
Anan güzel idi, hani yeri, baban zengin idi, hani evi.Vikisözlüğe bağlantı
Ananın bahtı kızına.Vikisözlüğe bağlantı
Ananın bastığı yavru incinmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ananın çıktığı dala kızı salıncak kurar.Vikisözlüğe bağlantı
Anasına bak kızını al, kenarına bak bezini al.Vikisözlüğe bağlantı
Anayı kızdan ayıran para.Vikisözlüğe bağlantı
Anlayana sivrisinek saz, anlamayana davul zurna az.Vikisözlüğe bağlantı
April’in beşinde, öküzü ayırır eşinden, dereler dolar leşinden! (1951’li, Borçka-Camili’li Mevlüt Özaydından’dan ve 1963’lü Hüseyin Paker’den naklen S. Dağdaş, 23.5.2010).
Aptal ata binerse bey oldum sanır, şalgam aşa girerse yağ oldum sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Aptala malum olur.Vikisözlüğe bağlantı
Aptessiz sofuya namaz mı dayanır?.Vikisözlüğe bağlantı
Ar dünyası değil, kar dünyası.Vikisözlüğe bağlantı
Ar yılı değil, kar yılı.Vikisözlüğe bağlantı
Araba devrilince yol gösteren çok olur.Vikisözlüğe bağlantı
Araba ile tavşan avlanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Arabanın ön tekerleği nereden geçerse art tekerleği de oradan geçer.Vikisözlüğe bağlantı
Aracı yer tokadı! (Aracı yer tokadı derler ya! İşte öyle. Kavgayı ayırmak isteyen kadın, arada dayak yemiş… Haymana yolunda bir hanımdan naklen Said Dağdaş, 31.07.2011).
Arayan Mevlasını da bulur, belasını da.Vikisözlüğe bağlantı
Ardıcın közü olmaz, yalancının sözü olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ardında yüz köpek havlamayan kurt, kurt sayılmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Arife tarif gerekmez.Vikisözlüğe bağlantı
Arife günü aşa ne, bayram günü tıraşa ne?.Vikisözlüğe bağlantı
Arife günü yalan söyleyenin bayram günü yüzü kara çıkar.Vikisözlüğe bağlantı
Arka gerektir arka, ya utana ya korka.Vikisözlüğe bağlantı
Arkadaşını söyle, kim olduğunu söyleyeyim.Vikisözlüğe bağlantı
Armudu soy ye, elmayı say ye.Vikisözlüğe bağlantı
Armudun önü, kirazın sonu.Vikisözlüğe bağlantı
Armutun iyisini ayılar yer.Vikisözlüğe bağlantı
Arpa ağırı kıç atar! Bir arpa tanesi bile ağır basar anlamında. “Arpa ağırı kıç atar! dedikleri işte bu!„ (11.9.2010 tarihinde oynanan Türkiye-Sırbistan maçı sonucunda söylenen ifade, 1929’lu M. Baz’dan naklen Said Dağdaş, 11.9.2010).
Arpa eken buğday biçmez.Vikisözlüğe bağlantı
Arpa samanıyla, kömür dumanıyla.Vikisözlüğe bağlantı
Arpa unundan kadayıf olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Arpa verilmeyen at, kamçı zoruyla yürümez.Vikisözlüğe bağlantı
Arpacıya borç eden, ahırını tez satar.Vikisözlüğe bağlantı
Arslan kocayınca sıçan deliği gözetir.Vikisözlüğe bağlantı
Arslan kükrerse atın ayağı kösteklenir.Vikisözlüğe bağlantı
Arslan postunda, gönül dostunda.Vikisözlüğe bağlantı
Arslan yatağından bellidir.Vikisözlüğe bağlantı
Arsız neden arlanır, çul da giyer sallanır.Vikisözlüğe bağlantı
Arsızın yüzüne tükürmüşler, yağmur yağıyor demiş.Vikisözlüğe bağlantı
Arı, bal alacak çiçeği bilir.Vikisözlüğe bağlantı
Arı, bey olan kovana üşer.Vikisözlüğe bağlantı
Arı bal alacak çiçeği bilir.Vikisözlüğe bağlantı
Arı gibi eri olanın dağ kadar yeri olur.Vikisözlüğe bağlantı
Arı kızdıranı sokar.Vikisözlüğe bağlantı
Arıca etek, kuruca yatak.Vikisözlüğe bağlantı
Arık arınır, ad arınmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Arık ata kuyruğu yüktür.Vikisözlüğe bağlantı
Arık etten yağlı tirit olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Arık öküze bıçak çalınmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Arşın malı kantar ile satılmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Asil ile taş taşı, bedasıl ile yeme aşı.Vikisözlüğe bağlantı
Aslan kükrerse atın ayağı kösteklenir.Vikisözlüğe bağlantı
Aslan kükrerse beygir titrer.Vikisözlüğe bağlantı
Aslan yattığı yerden belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Aslını saklayan haramzadedir.Vikisözlüğe bağlantı
Astar bol olmayınca yüze gelmez.Vikisözlüğe bağlantı
Asıl azmaz, bal kokmaz;.Vikisözlüğe bağlantı
Aslandan aslan doğar! İyi fıtratlının neslinden yine asil nesiller türer.
Aşkın gözü kördür.Vikisözlüğe bağlantı
At, adımına göre değil, adamına göre yürür.Vikisözlüğe bağlantı
At arıklıkta, yiğit gariplikte.Vikisözlüğe bağlantı
At at oluncaya kadar sahibi mat olur.Vikisözlüğe bağlantı
At beslenirken, kız istenirken.Vikisözlüğe bağlantı
At binicisini tanır.Vikisözlüğe bağlantı
At bulunur meydan bulunmaz, meydan bulunur at bulunmaz.Vikisözlüğe bağlantı
At ile avrat yiğidin bahtına.Vikisözlüğe bağlantı
At kaçmaz, et kaçar.Vikisözlüğe bağlantı
At kudümüy yurt kudümü, avrat kudümü.Vikisözlüğe bağlantı
At sahibine göre eşer.Vikisözlüğe bağlantı
At yedi günde, it yediği günde.Vikisözlüğe bağlantı
At yedi günde, it yediği günde unutur.Vikisözlüğe bağlantı
At yiğidin yoldaşıdır.Vikisözlüğe bağlantı
At ölür, itlere bayram olur.Vikisözlüğe bağlantı
At ölür meydan kalır, yiğit ölür şan kalır.Vikisözlüğe bağlantı
Ata arpa, yiğide pilav.Vikisözlüğe bağlantı
Ata binen nalını, mıhını arar.Vikisözlüğe bağlantı
Ata binersen Allah'ı, attan inersen atı unutma.Vikisözlüğe bağlantı
Ata da soy gerek, ite de.Vikisözlüğe bağlantı
Ata dost gibi bakmalı, düşman gibi binmeli.Vikisözlüğe bağlantı
Ata dostu oğla mirastır.Vikisözlüğe bağlantı
Ata eyer gerek, eyere er gerek.Vikisözlüğe bağlantı
Ata malı mal olmaz, kendin kazanmak gerek.Vikisözlüğe bağlantı
Atalar sözünü tutmayanı yabana atarlar.Vikisözlüğe bağlantı
Atalar çıkarayım der tahta, döner dolanır gelir bahta.Vikisözlüğe bağlantı
Ataların sözü Kura'a girmez; ama yanınca yürür.Vikisözlüğe bağlantı
Atasını tanımayan Allah'ını tanımaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ateş alev ile söndürülmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ateş demekle ağız yanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ateş düştüğü yeri yakar.Vikisözlüğe bağlantı
Ateş düzene girdi hamur bitti, işler düzene girdi ömür bitti (Serik’li, 1923 doğumlu yaşlı bir Yörük kadınından naklen Mustafa Aydın’dan naklen Said Dağdaş,

Linkleri görebilmek için Turkmmo Forumuna ÜYE olmanız gerekmektedir.

)!
“Sacım düzen buldu hamurum tükendi, evim düzen buldu ömrüm tükendi” atasözü ile (Dodurga'lı Fatmana Dağdaş, 1977) ile benzer anlamda.
Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ateşle barut bir yerde durmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Atlar nallanırken kurbağa ayağını uzatmaz,.Vikisözlüğe bağlantı
Atlar tepişir, arada eşekler ezilir.Vikisözlüğe bağlantı
Atlı kaçar, kaçar; yaya arkasına ne düşer?.Vikisözlüğe bağlantı
Atlıya saat olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Atta, avratta uğur vardır.Vikisözlüğe bağlantı
Atta karın, yiğitte burun.Vikisözlüğe bağlantı
Attığın taş ürküttüğün kuşa değmez.Vikisözlüğe bağlantı
Atılan ok geri dönmez.Vikisözlüğe bağlantı
Atım tepmez, itim kapmaz deme.Vikisözlüğe bağlantı
Atın bahtsızı arabaya düşer.Vikisözlüğe bağlantı
Atın dorusu, yiğidin delisi.Vikisözlüğe bağlantı
Atın varken yol tanı ağan varken el tanı.Vikisözlüğe bağlantı
Atın ölümü arpadan olsun.Vikisözlüğe bağlantı
Atın ürkeği, yiğidin korkağı.Vikisözlüğe bağlantı
Atına bakan ardına bakmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Av avlanmış, tav tavlanmış.Vikisözlüğe bağlantı
Av avlayanın, kemer bağlayanın.Vikisözlüğe bağlantı
Av köpeği avdan kalmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Av vuranın değil alanın.Vikisözlüğe bağlantı
Ava gelmez kuş olmaz, başa gelmez iş olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ava giden avlanır.Vikisözlüğe bağlantı
Avcı ne kadar al bilse, ayı o kadar yol bilir.Vikisözlüğe bağlantı
Avcı ne kadar hile bilse, ayı o kadar yol bilir.Vikisözlüğe bağlantı
Avradı boşayan topuğuna bakmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Avradı eri saklar, peyniri deri.Vikisözlüğe bağlantı
Avrat malı, kapı mandalı.Vikisözlüğe bağlantı
Avrat var, arpa unundan aş yapar; avrat var, buğday unundan keş yapar.Vikisözlüğe bağlantı
Avrat var ev yapar, avrat var ev yıkar.Vikisözlüğe bağlantı
Ay görmüşün yıldıza minneti yoktur.Vikisözlüğe bağlantı
Ay var yılı besler, yıl var ayı beslemez.Vikisözlüğe bağlantı
Ay ışığında ceviz silkilmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ayak almadık taş olmaz, başa gelmedik iş olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ayaklar baş, başlar ayak oldu.Vikisözlüğe bağlantı
Ayağı yürüten baştır.Vikisözlüğe bağlantı
Ayağında donu yok, fesleğen takar başına.Vikisözlüğe bağlantı
Ayağını sıcak tut, başını serin; gönlünü ferah tut düşünme derin.Vikisözlüğe bağlantı
Ayağını yorganına göre uzat.Vikisözlüğe bağlantı
Ayağının bastığı yerde ot bitmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ayda bir gel dostuna, kalksın ayak üstüne; günde bir gel dostuna, yatsın sırtı üstüne.Vikisözlüğe bağlantı
Ayrandan aşağı katık olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ayranı yok içmeye, tahtıravanla gider sıçmaya.Vikisözlüğe bağlantı
Ayranım ekşidir diyen olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ayvaz kasap hepsi bir hesap.Vikisözlüğe bağlantı
Ayyar tilki art ayağından tutulur.Vikisözlüğe bağlantı
Ayı akım, kirpi yumuşağım demiş.Vikisözlüğe bağlantı
Ayı gördüm, yıldıza itibarım yok.Vikisözlüğe bağlantı
Ayı görmeden bayram etme.Vikisözlüğe bağlantı
Ayı sevdiği yavrusunu hırpalar.Vikisözlüğe bağlantı
Ayın on beşi karanlık, on beşi aydınlıktır.Vikisözlüğe bağlantı
Ayıpsız yar arayan kalır.Vikisözlüğe bağlantı
Ayıyı fırına atmışlar, yavrusunu ayağının altına almış.Vikisözlüğe bağlantı
Az ada, çok öde.Vikisözlüğe bağlantı
Az ateş çok odunu yakar.Vikisözlüğe bağlantı
Az el aş kotarır , çok el iş kotarır.Vikisözlüğe bağlantı
Az kaz, uz kaz, boyunca kaz.Vikisözlüğe bağlantı
Az mal kan yutturur, çoğu birbirini güttürür.Vikisözlüğe bağlantı
Az olsun, uz olsun.Vikisözlüğe bağlantı
Az söyle, çok dinle.Vikisözlüğe bağlantı
Az tamah çok ziyan getirir.Vikisözlüğe bağlantı
Az veren candan, çok veren maldan.Vikisözlüğe bağlantı
Az yiyen az uyur, çok yiyen güç uyur.Vikisözlüğe bağlantı
Aza demişler, nereye.Vikisözlüğe bağlantı
Aza kanaat etmeyen çoğu hiç bulamaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aza sormuşlar nereye, çoğun yanına demiş.Vikisözlüğe bağlantı
Azı karar! Çoğu zarar! Ortası yarar!.. (Vikisözlüğe bağlantı (Dodurgalı Said Dağdaş).
Azıcık ağrıya aş bastırır.Vikisözlüğe bağlantı
Azıksız yola çıkanın iki gözü el torbasında kalır.Vikisözlüğe bağlantı
Aç, yanından kaç.Vikisözlüğe bağlantı
Aç aman bilmez, çocuk zaman bilmez.Vikisözlüğe bağlantı
Aç anansa da kaç.Vikisözlüğe bağlantı
Aç arslandan tok domuz yeğdir.Vikisözlüğe bağlantı
Aç at yol almaz, aç it av almaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aç ayı oynamaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aç aç ile yatınca arada dilenci doğar.Vikisözlüğe bağlantı
Aç domuz darıdan çıkmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aç doymam, tok acıkmam sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Aç elini kora sokar.Vikisözlüğe bağlantı
Aç esner, aşık gerinir.Vikisözlüğe bağlantı
Aç gezmekten tok ölmek yeğdir.Vikisözlüğe bağlantı
Aç gezmektense tok ölmek yeğdir.Vikisözlüğe bağlantı
Aç gözünü, açarlar gözünü.Vikisözlüğe bağlantı
Aç ile dost olayım diyen peşin karnını doyursun.Vikisözlüğe bağlantı
Aç ile eceli gelen söyleşir.Vikisözlüğe bağlantı
Aç karın katık istemez.Vikisözlüğe bağlantı
Aç kurt arslana saldırır.Vikisözlüğe bağlantı
Aç kurt yavrusunu yer.Vikisözlüğe bağlantı
Aç köpek fırın deler.Vikisözlüğe bağlantı
Aç ne yemez, tok ne demez.Vikisözlüğe bağlantı
Aç tavuk kendini arpa ambarında sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Aç tavuk kendini buğday ambarında sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Aç yar onda sarpın kurcalanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aç ölmez, gözü kararır; susuz ölmez, benzi sararır.Vikisözlüğe bağlantı
Aça kuru ekmek bal helvası gibi gelir.Vikisözlüğe bağlantı
Açlık ile tokluğun arası yarım yufka.Vikisözlüğe bağlantı
Açma sırrını dostuna, o da söyler dostuna.Vikisözlüğe bağlantı
Açtırma kutuyu, söyletme kötüyü.Vikisözlüğe bağlantı
Açık göte herkes tükürür.Vikisözlüğe bağlantı
Açık kaba it değer.Vikisözlüğe bağlantı
Açık yaraya tuz ekilmez.Vikisözlüğe bağlantı
Açılan solar, ağlayan güler.Vikisözlüğe bağlantı
Açın gözü ekmek teknesinde olur.Vikisözlüğe bağlantı
Açın imanı olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Açın koynunda ekmek durmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Açın kursağına çörek dayanmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağa borç eder, uşak harç.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaca balta vurmuşlar "sapı bedenimden" demiş.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaca balta vurmuşlar sapı bedenimden demiş.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaca dayanma kurur dayanma ölür.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaca çıkan keçinin dala bakan oğlağı olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ağacı kurt, insanı dert yer.Vikisözlüğe bağlantı
Ağacın kurdu içinde olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ağalık vermekle, yiğitlik vurmakla.Vikisözlüğe bağlantı
Ağanın alnı terlemezse ırgatın burnu kanamaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağanın gözü, yiğidin sözü.Vikisözlüğe bağlantı
Ağanın gözü ata tımardır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağanın gözü öküzü semiz eder.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaran baş, ağlayan göz gizlenmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç, meyvesi olunca başını aşağı salar.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç ağaç içinde büyür.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç kökünden yıkılır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç yaprağıyla gürler.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç yaş iken eğilir.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç yaşken eğilir.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaça çıksa pabucu yerde kalmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaçtan maşa, aptaldan paşa olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağlama ölü için, ağla deli için.Vikisözlüğe bağlantı
Ağlamakla yar ele girmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ağlamayan çocuğa meme vermezler.Vikisözlüğe bağlantı
Ağlarsa anam ağlar, başkası yalan ağlar.Vikisözlüğe bağlantı
Ağlatan gülmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ağlayanın malı gülene hayır etmez.Vikisözlüğe bağlantı
Ağrılarda göz ağrısı, her kişinin öz ağrısı.Vikisözlüğe bağlantı
Ağrısız baş mezarda gerek , ,.Vikisözlüğe bağlantı
Ağustosta beyni kaynayanın zemheride kazanı kaynar.Vikisözlüğe bağlantı
Ağustosta gölge kovan, zemheride karnın ovar.Vikisözlüğe bağlantı
Ağustosta yatanı zemheride büğelek tutar.Vikisözlüğe bağlantı
Ağustosun 15'inden sonra ere kaftan, ata çul.Vikisözlüğe bağlantı
Ağustosun yarısı yaz, yarısı kıştır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağzı eğri, gözü şaşı ensesinden belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Ağzın karnından büyük olmasın.Vikisözlüğe bağlantı
Ağzına bir zeytin verir, altına tulum tutar.Vikisözlüğe bağlantı
Ağzına tat bulaşanın gözü pekmez tutumundadır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağılda oğlak doğsa, dere boyunda otu biter.Vikisözlüğe bağlantı
Ağılda oğlak doğsa ovada otu biter.Vikisözlüğe bağlantı
Ağır git ki yol alasın.Vikisözlüğe bağlantı
Ağır ol batman gel.Vikisözlüğe bağlantı
Ağır otur ki bey desinler.Vikisözlüğe bağlantı
Ağır taş batman döver.Vikisözlüğe bağlantı
Ağır yongayı yel kaldırmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağırlık altın kale, hafiflik başa bela.Vikisözlüğe bağlantı
Ağız büzülür, göz süzülür, ille burun, ille burun.Vikisözlüğe bağlantı
Ağız yer yüz utanır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağızdan burun yakın, kardeşten karın.Vikisözlüğe bağlantı
Aş taşarsa çömçenin değeri kalmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aş taşınca kepçeye paha olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aş tuz ile, tuz oran ile.Vikisözlüğe bağlantı
Aşk ağlatır, dert söyletir.Vikisözlüğe bağlantı
Aşk başa gelirse akıl baştan çıkar.Vikisözlüğe bağlantı
Aşk olmayınca meşk olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aşure yemeye giden kaşığını taşır.Vikisözlüğe bağlantı
Aşı pişiren yağ olur, gelinin yüzü ağ olur.Vikisözlüğe bağlantı
Aşık alemi kör, dört yanını duvar sanır.Vikisözlüğe bağlantı
Aşık daima bey oturmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Aşını, eşini, işini bil.Vikisözlüğe bağlantı
Aşığın gözü kördür.Vikisözlüğe bağlantı
Aba vakti aba, yaba vakti yaba alan yanılmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Abanın kadri, yağmurda bilinir.Vikisözlüğe bağlantı
Abdal abdalın ne umduğunu, ne bulduğunu ister.Vikisözlüğe bağlantı
Abdal ata binmiş bey oldum sanmış.
Abdal düğünden, çocuk oyundan usanmaz.
Abdala "kar yağıyor" demişler, "titremeye hazırım" demiş.
Abdalın arkadaşlığı yol görününceye kadardır.
Abdalın karnı doyunca gözü pabucundadır.
Abdestsiz sofuya namaz dayanmaz.
Acele giden ecele gider.
Acele işe şeytan karışır. Vikisözlüğe bağlantı
Acele yürüyen yolda kalır.
Acemi katır kapı önünde yük indirir. Vikisözlüğe bağlantı
Acemi marangozun talaşı tahtasından çok olur.
Acemi nalbant gavur eşeğinde öğrenir
(Dodurgalar-Çarşı Mah., Tanıskalardan Hacı Mehmet Baz).Aynı atasözü Orman Müh. Hüseyin Hacıoğlu (Eskicuma, Bulgaristan) tarafından da ifade edilmiştir. 7.8.2002.
Acemi nalbant gibi kâh nalına vurur, kâh mıhına.Vikisözlüğe bağlantı
Acı acıyı bastırır, su sancıyı.
Acı patlıcanı kırağı çalmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Acı söz insanı dininden çıkarır, tatlı söz yılanı deliğinden çıkarır.
Acıkan doymam, susayan kanmam sanır.
Acıkan yanağından, susayan dudağından belli olur.
Acındırırsan arsız, acıktırırsan hırsız olur.
Acıyan çok, ama ekmek veren yok.
Aç ayı oynamaz.
Aç aman bilmez, çocuk zaman bilmez.
Aç bırakma hırsız edersin, çok söyleme arsız edersin.
Aç ayı oynamaz
(Fatmana Dağdaş)!
Aç gözünü, açarlar gözünü.
Aç doymam, tok acıkmam sanır.
Aç koyma hırsız olur, çok söyleme yüzsüz olur, çok değme arsız olur.
Aç koynunda azık durmaz.
Aç köpek fırın deler.
Aç kurt arslana saldırır.
Aç tavuk rüyasında kendini buğday ambarında görür.
Aç tokun halinden anlamaz.
Aça dokuz yorgan örtmüşler, yine uyuyamamış.
Açık yaraya kurt düşmez.
Açık ağız aç kalmaz.
Açık yerde tepecik kendini dağ sanır.
Açılan solar, ağlayan güler.
Açın imanı olmaz.
Açın karnı doyar gözü doymaz.
Açlık ile tokluğun arası bir dilim ekmek.
Açtırma kutuyu, söyletme kötüyü.
Adam adamdır olmasa da pulu, eşek eşektir olsa da çulu.
Adam eşeğinden, kadın döşeğinden belli olur.
Adam kıtlığında keçiye Abdurrahman Çelebi derler.
Adam olana bir söz yeter.
Adam sandık eşeği, altına serdik döşeği.
Adam sandım eşeği, alnıma çarptı daşşağı
(Burunsuz Aynımahın İbrahim dayı, Dodurgalar, Temmuz 1980)! Beklemediği anda, çiğlik gösteren, olgun davranmayan insan için kullanılır.
Adam yenilmekle marifetli olur, yanılmakla âlim.
Adamak kolay, ödemek güçtür.
Adamakla mal mı tükenir?..
(Fatma Özdemir, Dodurgalar, 67 yaşında, 2003).
Adamakla mal tükenmez.
Adamın iyisi iş başında belli olur.
Adı çıkacağına canı çıksın.
Adı çıktı dokuza, inmez sekize.
Adın ne? Mülâyim... Sert olsan ne yazar?
(Hacı Mehmet Baz): Elinden ne gelir?
Ağaç kökünden yıkılır.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaç ne kadar meyve verirse, dalı o kadar yere eğilir.
Ağaç ne kadar uzarsa uzasın göğe değmez.
Ağaç ne kadar yüksek olsa da yaprakları yere düşer.
Ağaç ucuna yel değer, güzel kişiye söz değer.
Ağaç yaşken eğilir.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaca balta vurmuşlar "sapı bendendir" demiş.Vikisözlüğe bağlantı
Ağacın kurdu içinde olurVikisözlüğe bağlantı
Ağaca beşikten mezara kadar muhtacız.
Ağaca çıkan keçinin dama çıkan oğlağı olur.
Ağaca çıkan keçinin dala bakan oğlağı olur.
Ağaca dayanma çürür, insana güvenme ölür.
Ağacı kurt, insanı dert bitirir.Vikisözlüğe bağlantı
Ağaçlı köyü su basmaz.
Ağaçsız memleket duvaksız geline benzer.
Ağaçtan maşa, aptaldan paşa olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ağalık vermekle, yiğitlik vurmakla! Veren el ve attığını vuran yiğit övülmektedir
(M. Baz, 1929’lu, 9.1.2006)…
Ağzına sahip olamayan, başka yerine de sahip olamaz !
(Ömer Açıksöz, 1963’lü, Kalfat-Orta, Çankırı)!
Ağaran baş, ağlayan göz gizlenmez.
Ağır baş iyidir, yenlik olsa uçar.
Ağır git ki yol alasın.
Ağır kazan geç kaynar.
Ağır otur, batman götür.
Ağır taş batman döver.
Ağır taş yerinden oynamaz.
Ağız yemeyince yüz utanmaz.
Ağlama ölü için, ağla deli için.
Ağlamayan çocuğa meme vermezler.
Ağlarsa anam ağlar, gerisi yalan ağlar.
Ağlayak da gözden mi olak?
Ağlayanın malından gülene hayır gelmez.
Ağrısız baş mezarda olur.
Ağustos ayında beyni kaynayanın, zemheride (Zahmarıda) kazanı kaynar.
Ağustosta beynin kaynasın, kışın da tencere kaynasın.
Ağzı açık ayran delisi.
Ağzına bir zeytin verir, ardına tulum tutar.
Ağzından bal akıyor.
Ah alan unmaz, ah yerde kalmaz.
Ahmak misafir, ev sahibini ağırlar.
Ak akçe kara gün içindir. Vikisözlüğe bağlantı
Ak gün ağartır‚ kara gün karartır.
Ak ile kara dere kenarında belli olur.
Ak koyunun kara kuzusu da olur.
Ak köpeğe koyun diye sarılma.
Akan su yosun tutmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Akan su, pis tutmaz.
Akçe bulsam, çıkı yok.
Akıl, akıldan üstündür.
Akıl para ile satılmaz.
Akıl yaşta değil baştadır.
Akıl yiğide sermayedir.Vikisözlüğe bağlantı
Akılı olmayana neylesin sakal, kayışı tarladan götürür çakal.
Akıllı düşünene kadar, deli oğlunu evermiş, torunu olmuş.
Akıllı olan katar katar yer, akılsız olan satar satar yer.
Akılsız başın cezasını ayaklar çeker.
Akılsız köpeği yol kocatır.
Akılsızın şaşkını beyaz giyer kış günü.
Akıl mı üstün, para mı üstün
(M. Baz, 10.4.1994) ?
Akıllı deliye söyletirmiş
(Mehmed Baz)
Akılsız dosttan akıllı düşman iyidir (yeğdir)
Akıntıya kürek çekme, kurak yere ekin ekme.
Akşamın hayrından sabahın şerri
(Pilavcılardan F. Dağdaş, Dodurgalar)... İşe sabah başlamayı öğütleyen bir atasözüdür.
Akşamın işine gündüz gülermiş
(Pilavcılardan F. Dağdaş, Dodurgalar)! Akşam karanlığında sağlıklı iş yapılmaz anlamında.
Alacağını alamayan, vereceğini veremez
(Fatmana Dağdaş):Hesabını bilemeyen çözüm üretemez.
Alet işler el övünür, talih işler kul övünür!
Dilimizde “alet işler el övünür, talih işler kul övünür“ diye bir söz var. Bu sözün alet bahsinde tuttuğu yer günümüzde alabildiğine genişliyor (Mustafa Kutlu, 3.5.2006, Yeni Şafak, s. 15).
Alışkanlık, gavurluktan zordur
(Mehmed Baz, 3. 11. 2005)! Alışkanlıktan kurtulmak, gavurluktan kurtulup İslam’a dönmekten zordur anlamında...
Alışkın olmayan götte don durmaz!
Yöremizde kullanılan “Alışmadık götte don durmaz!” atasözü ile aynı anlamdadır.
Alışmadık götte don durmaz
(Pilavcılardan F. Dağdaş, Dodurgalar)! Atasözü ile aynı anlamdaki diğer alıntı atasözü aşağıda verilmiştir. “Alışkın olmayan göt’de don durmaz!” (7.12.2006, 1974’lü Fahri ÖZDEMİR’den naklen Celil Yaman, 1979’lu, Bartın-Ulus’lu)!
Alışmış, kudurmuştan beterdir
(Mehmed Baz, 3. 11. 2005)!
Allahümme ferden, sen sakla Allah’ım topalla körden
(F. Dağdaş, Aralık-1980)!Bazı aza noksanlıklarında Allah’ın takdirinin yerindeliği vurgulanmıştır. Bu atasözünde de benzer bir yaklaşım görülmektedir.
Allah yolu yolsuza düşürmesin
Alma yetimin ahını! Çıkar aheste aheste... (Çankırı-Ilgaz'lı İsmail Demirci'den naklen Said Dağdaş, 17.3.2011).
Altın, yere düşmekle pul olmaz
(F. Dağdaş, Aralık 1984)!
Altına küçük demişler imiş, fiyatı büyük demiş
(F. Dağdaş, Eylül 1983)!
Altından yel geçen mala, malım var dememeliymiş
(Fatmana Dağdaş): Hayvan ve araba gibi mal varlığından ziyade toprak sahibi olmayı öğütleyen bir atasözüdür.
Amirin eşekse binme! Tut, çilbirinden çek!
Akıllı bir yol izle. İdare etmeyi öğren! anlamında (M. Baz, 1929’lu, 9.1.2006)…
Anam babam kesem!.. Elimi soksam soksam yesem(F. Dağdaş’dan naklen Said Dağdaş)!.. Çalışmadan, ailenin hazırını harcamaya devam edenleri tarif etmektedir.
Anamı yoldan çıkaran kadı, davaya kimden gideyim?
(F. Dağdaş)
Anasına bak kızını al, kıyısına bak bezini al
(Fatmana Dağdaş):
Anası ölen hanım olur, babası ölen bey olur.
Aptal ata binince bey oldum sanır
(Resul Tosun ):Kendini beğenmişleri tanımlamada kullanılır. ...Yeter ki kimse demokrasiyi halk iradesinin dışında aramasın. Kendini beğenene “Aptal ata binince bey oldum sanır.” derler.
Arap eli öpmekle Arap olunmaz
(F. Dağdaş, Aralık 1979)!
Arap eli öpmekle dudak kara olmaz
(F. Dağdaş, Aralık 1979)!Bazen minnet edebilirsin.
Armudu farıdan aşıymış, insanı farıdan eşiymiş
(Said Ay’dan F. Dağdaş):İnsanı eşi ihtiyarlatır anlamında...
Akranıyla konuşmayanın sesi, semadan gelir.
Akşam gelen misafirin, yiyeceği bulgur sıkısı, yatacağı ahır sekisi.
Akşamın hayrından sabahın şerri iyidir.
Al elmaya taş atan çok olur.
Al malın iyisini çekme kaygısını.
Al yakışırken, el bakışırken.
Alacağın bir iğne, çeliğin okkasını orantıya vurursun.
Alçak tavuk kendini ferik gösterir.
Alışmış kudurmuştan beterdir.
Alim unutmuş, kalem unutmamış.
Allah aptala eşeğini kaybettirir, sonra buldurup sevindirir(miş).
Allah dağına göre kar verir.
Allah şaşırttı mı, dayıya hala dedirtirmiş.
Allı yelek, pullu yelek, canfes neye gerek?
Alma el kızının ahını, gökten indirir şahini.
Alma mazlumun ahını, çıkar aheste aheste.
Alma mazlumun ahını, gökden indirir şahını
Almadan vermek Allah'a mahsustur.
Almak kolay ödemek zordur.
Altın anahtar, her kapıyı açar.
Altın eşik, ağaç eşiğe muhtaçtır.
Altın kılıç demir kapıyı açar.
Altın yere düşmekle pul olmaz..
Altının değerini sarraf bilir.
Ana gibi yâr, Bağdat gibi diyar olmaz.
Anan gibi saç büyüteceğine, baban gibi bıyık büyüt.
Anan turp, baban şalgam, sen içinde gülbe şeker.
Ananın bastığı yavru incinmez.
Ananın bastığı yerde yavru ölmez.
Anasına bak kızını al, astarına bak bezini al.
Anasına bak kızını al, kenarına bak bezini al.
Anlayana sivrisinek saz, anlamayana davul zurna az.
Aptalın karnı doyunca gözü yolda olur.
Ar gözden, kâr yüzden anlaşılır.
Ar namus hak getire.
Arap eli öpmek, dudak karartmaz.
Arayan belasını da devasını da bulur.
Arayan bulur, inleyen ölür.
Arefe günü yalan söyleyenin, bayram günü yüzü kara çıkar.
Arı bal yapacak çiçeği bilir.
Arı kahrını çekmeyen balın kadrini ne bilir.
Arı satmış namusu tell&arirc;la vermiş.
Arkadaş dediğinin gölgesinde suç işlenir.
Arkadaşını söyle ki, sana kim olduğunu söyleyeyim.
Arkalı it kurdu boğar.
Armudu sapıyla, üzümü çöpüyle, pekmezi küpüyle.
Armudun iyisini ayılar yermiş.
Arpa eken darı biçmez.
Arpa ekip buğday bekleme.

Asıl azmaz, bal kokmaz; kokarsa yağ kokar, onun da aslı ayrandır.
Aslan yatağından, şahan oturağından belli olur
(Fatmana Dağdaş):
Aslandan korkulur bağlı bile olsa
(Resul Tosun, Mayıs 1999, M. Gazete):
Aslan yattığı yerden belli olur.Vikisözlüğe bağlantı
Aslı neyse nesli odur.
Aslına çekmeyen haramzadedir.
Aslında olan tırnağına getirir.
Aslını inkâr eden haramzâdedir.
Aslını inkar eden, haramzade olur
(F. Dağdaş, Aralık 1979)!
Aslını inkâr edenin nesli gevşek olur.
Asılmış adamın evinde ipten söz edilmez.
Aş kaşık ile, iş keşik ile.
Aş sabahın iş sabahın.
Aşağı değirmenin suyu bol akar (Zafer Aydın, Göksun-K. Maraş, 1951, 26.12.2006)! Kullanıldığı ortama göre anlamı genişleyen bir atasözüdür.
a- yer seçimi, başarı için önemlidir, b- tevazu iltifat getirir, c- alçak gönüllü olursan mutlu da olursun,.. “Aşşa değirmenin suyu bol ahar” (Z. Aydın, Göksun şivesi ile)...
Aşağı tükürsen sakal, yukarı tükürsen bıyık.
Aşağıdan çıkarsa kışa, yukarıdan çıkarsa boşa
(F. Dağdaş)…! Bulutlar gün batıdan, rakımı düşük olan aşağıdan, Köyceğiz istikametinden, Dalaman Çayı (Gireniz deresi) istikametinden gelirse yağışa, kışa işarettir. Doğudan (yukarıdan), Burdur Gölü istikametinden bulutlar belirirse yoğun yağmur, kış olmaz anlamındadır.
Aşk olmayınca meşk olmaz.
At alırsan yazın, deve alırsan güzün, avrat alırsan gezin ha gezin.
At binenin kılıç kuşananındır.
At ile avrat yiğidin ikbalindendir.
At karnından yiğit burnundan bellidir.
Atlar tepişir olan eşeklere olur.
At olacak tay yürüyüşünden belli olur.
At ölür itlere bayram olur.
At ölür meydan kalır, yiğit ölür şan kalır
At ver hasım ol, kız ver hısım ol.
At yedi günde, it yediği günde unutur.Vikisözlüğe bağlantı
At, sahibine göre kişner.
Ata binmek bir ayıp, inmek iki ayıp.
Ata et, ite ot verilmez.
Ata sözü tutmayan, uluya uluya kalır.
Ateş düştüğü yeri yakar.
Ateş ile barut bir arada olmaz.
Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.
At bir dizginde, öküz bir çizide belli olur
(F. DAĞDAŞ, Nisan 1980)... Soylu olan, işinde belli olur.
At görmediysen, bokundan da mı atlamadın!
Aşina değilsen, o konuda çözüm üretmek için gerekli ipuçlarını da mı kullanamıyorsun anlamında (Celil Yaman, Ulus-Bartın, 31.07.2007)...
At, avrat ömrü uzatır
(F. DAĞDAŞ, Aralık 1980)...
Atın iyisine doru, yiğidin iyisine deli derler
(Resul Tosun ): ... Şeyh Edebali Osman Bey’e nasihatının sonunda diyor ki: “Haklı olduğunda kavgadan korkma! Bilesin ki, atın iyisine doru, yiğidin iyisine deli derler!”
Atlıya selam kelam, eşekliye sonra gine gelem
(F. Dağdaş, 9.2.2000): Kişiye göre hürmet gösterilir anlamında.
Atmaya niyeti olmayan Kürt, taşın büyüğüne sarılır
(25.6.1997) :
Atı alan Üsküdar'ı geçti.
Atılan ok geri dönmez.
Atımın anlı sakar, lakabını ele takar.
Atın iyisi arkadan gelmez.
Atın iyisine doru, yiğidin iyisine deli derler.
Atın ölümü arpadan olsun.
Atlar tepişirken arada eşekler ezilir.
Atlı, itli sığmış, bir çocuk sığmamış.
Attan düşen kaba döşek, eşekten düşen kazma kürek.
Attan düşen ölmez, eşekten düşen ölür.
Attan indi eşeğe bindi.
Attığın taş ürküttüğün kuşa değmez.Vikisözlüğe bağlantı
Avradı er zapt etmez, ar zapt eder.
Avrat var ev yapar, avrat var ev yıkar.
Ay bozmaz, süt kokmaz. Kokarsa ayran kokar, çünkü aslı süttür.
Ayağa değmedik taş, başa gelmedik iş olmaz.
Ayağın sığmayacağı yere baş sokulmaz.
Ayağını yorganına göre uzat.
Aydan gelen halı üstüne, günde gelen kül üstüne.
Avcı ne kadar hile bilse, ayı o kadar yol bilir.Vikisözlüğe bağlantı
Avcı nanca al bilse; ayı onca yol bilir.
Avlunun otu acı olur! (1980’li, aslen Balkan Türkiye’sinden Burcu Miraç Dıraor’dan nakleden Kırıkkale-Keskin’li Ramazan Güven’den naklen Said Dağdaş, 2.11.2010). Kişiye en yakınından/yakınlarından verilen öğüt tesir etmez, çok etkili olmaz anlamında. Ayrıca, “Mum dibine ışık vermez!” veya Babadan ve kocadan, hoca olmaz!” atasözleri ile anlam ilişkisi de vardır.
Avradın dolaşığı, akşamdan sabaha kor bulaşığı
(Fatma Uğur, 1972'li, Akseki-Kuyucak’lı, 6.9.2007)! “Karının dolaşığı, akşamdan kor bulaşığı” (Fatmana Dağdaş, Dodurgalar)! atasözü ile aynı anlamda…
Ay buluttan çıksın da gör, ayva tüyünü atsın da gör
(F. Dağdaş, 1984): Daha yeni doğan çocuk hakkında konuşmak erken, biraz büyüsün, serpilsin, ondan sonra bakın siz onun güzelliğine, yaratılışındaki mükemmelliğe anlamında.
Ayaklar ıslanmadan balık tutulmaz
(1985’li, Borçka-Camili (Macaheli)'li Sinem Gökdemir'den naklen Said Dağdaş, 24 Mayıs 2006)! “Emekte biter yumak !” atasözü ile benzer anlamda…
Ayı yavrusunu severken öldürürmüş.
Ayı çocuklarını büyütmüş, duru su içmeye vakti olmamış (Datv bokrebi motzriya tzte tzkali ver usmiya).(1985’li, Borçka-Camili (Macaheli)'li Sinem Gökdemir'den naklen Said Dağdaş, 21 Mart 2009)!.
“Ayının bildiği 40 türkü, 40’ı da armut üstüne...”. Vikisözlüğe bağlantı Kadir Başboğa’dan naklen Kamil Taşçıoğlu.
“Ayıya sormuşlar mesleğin ne diye? Berberlik demiş. Amma da eline yakışır ya demişler!”. Vikisözlüğe bağlantı
(Mehmet YAMAN’dan naklen Celil Yaman'dan naklen Said Dağdaş, 14.02.2011). "Babam bunu sofraya tabak koymaya çalışırken yemeği dökünce söyledi. Yani tanım ve doğası gereği bazı işleri belli kişiler yapabilir, yapması uygun düşer. Mesela ev işleri kadınlara yakışır ve onların işidir." gibi...
Ayırıcı gelmiş, seçici gelmiş. Orta yere sıçıcı gelmiş
(F. Dağdaş, 04. 1980): Pişmiş aşa su katan, işi bozan kişiyi tanımlar.
Ayranım ekşidir diyen olmaz.Vikisözlüğe bağlantı
Ayvaz kasap hepsi bir hesap.Vikisözlüğe bağlantı
Az kazanan çok kazanır, çok kazanan hiç kazanır.
Az menfaat çok zarara mal olur.
Az sabırda, çok keramet vardır. 14 Eylül 2007
Az tamah, çok ziyan getirir.
Az veren candan, çok veren maldan verir.
Az yaşa, uz yaşa, akıbet gelecek başa.
Az yetmez, çok artmaz
(Mehmed Baz)
Azan Mevlasını da bulur, belasını da.
Azı bilmeyen çoğu hiç bilmez.
Azı karar! Çoğu zarar! Ortası yarar!.. (Dodurgalı Said Dağdaş).
Azıcık aşım, kaygısız başım.
Azıksız yola çıkanın, iki gözü el torbasında olur