- Katılım
- 7 Eki 2010
- Konular
- 9,213
- Mesajlar
- 34,101
- Reaksiyon Skoru
- 4,131
- Altın Konu
- 1
- Başarım Puanı
- 400
- TM Yaşı
- 15 Yıl 6 Ay 19 Gün
- MmoLira
- 183
- DevLira
- 0
Metin2 EP, Valorant VP dahil tüm oyun ürünlerini en uygun fiyatlarla bulabilir, Item ve Karakterlerinizi hızlıca satabilirsiniz. HEMEN TIKLA!
Merkantilizm Ana madde: Merkantilizm Geç Orta Çağ ve erken Rönesans döneminde Avrupada iktisadi politika, iktisadi faaliyetleri soylular ve kilisenin elde ettiği gelirleri arttırmak amacıyla vergilendirilmesi gerek bir mal olarak ele almıştır. İktisadi mübadeleler, geçiş ücreti veya panayır kurma düzenlemeleri yanında lonca kısıtlamaları ve riba (aşırı faizcilik) üzerindeki dini kısıtlamalar gibi feodal düzenlemelerle denetim altına alınmıştır.
İktisadi politika belirli bir alandaki ticareti teşvik etmek amacıyla tasarlanmıştır. Sosyal sınıfların önemli olması nedeniyle, din veya ahlâka dayanarak farklı sınıflar için izin verilen stilleri, maddeleri ve satınalma sıklıklarını içeren kıyafet ve barınma düzenlenlemeleri uygulanmıştır. Niccolò Machiavelli, Prens adlı kitabında iktisadi politikayı tavsiye biçiminde ilk kez kuramsallaştıran yazarlardan olmuştur. Bunu, prensler ve cumhuriyetler harcamalarını sınırlandırmalı ve zengin veya nüfusu fazla olanın diğerlerini soyması engellenemeli diyerek yapmıştır.
Bu sayede bir devlet vatandaşları üzerine ağır külfetler yüklememesi nedeniyle cömert olarak nitelendirilir. Gerard de Malynes Edward Misselden Thomas Mun Jean Bodin Jean Baptiste Colbert Josiah Child William Petty John Locke Charles Davenant Dudley North Ferdinando Galiani James Denham-Steuart Fizyokratlar Ana madde: Fizyokratlar İktisadi Düşünceler Tarihine Avusturya Bakışı isimli kitabında Murray Rothbard, modern iktisat tarihinin Adam Smith yerine fizyokratlarla başlaması gerektiğini öne sürmektedir. Anne Robert Jacques Turgot François Quesnay John Law Pierre le Pesant de Boisguilbert Richard Cantillon Klasik Politik İktisat Ana madde: Klasik İktisat Klasik iktisat, aynı zamanda klasik politik iktisat olarak da anılmaktadır, anaakım iktisatın 18. ve 19. yüzyıldaki özgün biçimidir.
Klasik iktisat piyasaların dengeye gelmesi eğilimi ve değer kuramları üzerine yoğunlaşmaktadır. Neo-klasik iktisat temelde değer kuramında faydacı olması ve modelleri ile denklemlerinde temel olarak marjinalist kuramı kullanması ile klasik iktisattan ayrılmaktadır. Marksist iktisat da klasik kuramdan hareketle oluşturulmuştur. Anders Chydenius (17291803), İskandinav tarihinin önde gelen klasik liberallerindendir. Finlandıyalı bir rahip ve parlamento üyesi olan Anders Chydenius, 1765 yılında Ulusal Kazanç (The National Gain) isminde bir kitap yayınlamıştır.
Bu kitabında ticaret ile sanayi serbestisi hakkında fikirler öne sürerek ve ekonomi ile toplum arasındaki ilişkiyi araştırarak, Adam Smithin benzer fakat daha kapsamlı kitabı Ulusların Zenginliğinden onbir yıl önce liberalizmin prensiplerini belirlemiştir. Anders Chydeniusa göre demokrasi, eşitlik ve insan haklarına saygı ilerlemeye ve tüm toplumun mutluluğuna giden tek yoldur. Francis Hutcheson Bernard de Mandeville David Hume Adam Smith Thomas Malthus James Mill Francis Place David Ricardo Henry Thornton John Ramsay McCulloch James Maitland, 8th Earl of Lauderdale Jeremy Bentham Jean Charles Léonard de Sismondi Johann Heinrich von Thünen John Stuart Mill Karl Marx Henry George Henry Charles Carey Nassau William Senior Edward Gibbon Wakefield John Rae Thomas Tooke Robert Torrens Fransız Liberal Okul Ana madde: Fransız Liberal Okul Frédéric Bastiat Maurice Block Pierre Paul Leroy-Beaulieu Gustave de Molinari Yves Guyot Jean-Baptiste Say Léon Say Alman Tarih Okulu Friedrich List Wilhelm Roscher Gustav von Schmoller Werner Sombart Max Weber Joseph Schumpeter Karl Polanyi İngiliz Tarih Okulu Edmund Burke Richard Jones Thomas Edward Cliffe Leslie Walter Bagehot Thorold Rogers William J. Ashley William Cunningham Fransız Tarih Okulu Clément Juglar Charles Gide Albert Aftalion Émile Levasseur François Simiand Ütopyacı İktisat William Godwin Charles Fourier Robert Owen Marksist İktisat
Ana madde: Marksist İktisat Marksist İktisat, Karl Marx ve Friedrich Engelsin çalışmaları sonucunda ortaya çıkmıştır. Bu iktisat okulu değerin emek teorisi üzerine yoğunlaşmaktadır ki Marx bunu emeğin sermaye tarafından sömürülmesi olarak ele almıştır. Dolayısıyla, Marksist iktisatta değerin emek teorisi, kapitalist bir toplumda sadece fiyat teorisi değil emeğin sömürüsünün ölçülmesinde bir yöntemdir. Karl Marx Friedrich Engels Karl Kautsky Rosa Luxemburg Georgy Valentinovich Plekhanov Nikolai Bukharin Otto Baner Ernst Mandel Paul Sweezy Nobuo Okishio Shigeto Tsuru Devlet Sosyalizmi Ana madde: Devlet Sosyalizmi Claude Henri de Saint Simon Ferdinand Lassalle Johann Karl Rodbertus Eduard Berstein Fabian Society Piyasa Sosyalizmi Ricardocu Sosyalizm Ana madde: Ricardocu Sosyalizm John Gray Thomas Hodgskin Hristiyan Sosyalizmi Ana madde: Christian socialism Frederick Maurice Pierre Guillaume Frédéric le Play Anarşist İktisat Ana madde: Anarşist İktisat Anarşist iktisat baskıcı sosyal kurumlar tarafından yönetilmeyen üretim ve mübadele biçimlerini anahatlarıyla belirlemeye çalışan bir kuramlar bütünüdür.
Anarko-kapitalistler rekabetçi serbest piyasanın dinamiklerinin zorunlu devlet kontrolü olmadan özgürce işlediği bir toplum arzularlar. Birçok diğer anarşist iktisatçı ise kapitalist mülkiyet ve kapitalist üretim biçimleri kaldırılmadan ekonomilerin gerçek anlamda serbest olamayacağını ileri sürmektedir. Charles Fourier Pierre-Joseph Proudhon Peter Kropotkin Mikhail Bakunin Dağılımcılık Ana madde: Dağılımcılık Dağılımcılık geç 19. yüzyılda ve erken 20. yüzyılda Papa Leo XIIIün Rerum Novarum genelgesindeki ve Papa Piuss XIin Quadragesimo Anno genelgesindeki öğretileri yansıtmak amacıyla Katolik düşünürler tarafından formüle edilmiştir. Dağılımcılık kapitalizm ve sosyalizm arasında üçüncü bir yol arayışıdır ve arzusu özel mülkiyet varlığını korurken toplumu Hristiyan adalet kuralları çerçevesinde şekillendirmektir. G. K. Chesterton Hilaire Belloc
Kurumsal İktisat
Ana madde: Kurumsal İktisat Thorstein Veblen John Rogers Commons Wesley Clair Mitchell John Maurice Clark Robert A. Brady Clarence Edwin Ayres Romesh Dutt John Kenneth Galbraith Yeni Kurumsal İktisat Ana madde: Yeni Kurumsal İktisat Douglass North Oliver E. Williamson Ronald Coase Daron Acemoğlu Neoklasik İktisat Ana madde: Neoklasik İktisat Neoklasik iktisat günümüzde kullanılan baskın iktisat biçimidir ve iktisatçılar arasında en çok taraftarı olunan akımdır. Eleştirenler tarafından genellikle Ortodoks İktisat olarak adlandırılır. Bu yaklaşımın daha spesifik bir açıklaması Lionel Robbinsin An Essay on the Nature and Significance of Economic Science (1932) (İktisadi Bilimin Doğası ve Ehemmiyeti Üzerine Bir Deneme) adlı makalesinde:"insan davranışlarını alternatif kullanımları olan kıt kaynaklar arasındaki ilişkiler şeklinde çalışan bilim" olarak verilmektedir. Kıtlık, kullanılabilir kaynakların tüm ihtiyaç ve istekleri karşılayamaması anlamına gelmektedir.
Eğer kıtlık ve kullanılabilir kaynakların alternatif kullanımları olmazsa herhangi bir iktisadi sorun da olmaz. William Stanley Jevons Francis Ysidro Edgeworth Alfred Marshall John Bates Clark Irving Fisher Knut Wicksell Lozan Okulu Ana madde: Lozan Okulu Antoine Augustin Cournot Léon Walras Vilfredo Pareto Avusturya Okulu Ana madde: Avusturya Okulu Avusturya iktisat okulu, değerin emek teorisi, istatistiksel veriden hareketle teorik çıkarımlar, yumuşak para (loose money), matematiğin ve iktisadi modellemenin önemi ve özel mülkiyetin korunması ve cebri sözleşmeler (force of contract) dışında devletin piyasaya müdahelesi gibi önemli (bazıları da ikincil) konularda klasik ve neo-klasik teorileri reddeder. Okul, insanların seçim ve eylemlerini subjektif yorumlama ve marjinal fayda (neo-klasik iktisada bu kavramı vermişlerdir) vasıtasıyla açıklamaktadır. Nedensel akıl yürütmenin tümdengelimci zincirini takip ederek iktisadi eylem teorilerini araştırırlar.
Ekonomik büyümenin itici gücü olarak girişimciyi görürler. Avusturya okulununu temel bir atak noktası da Zirve-Dip döngüsünün normal bir iktisadi düzen olduğudur ki bu tarz döngülerin merkezi plancılar tarafından yapılan parasal manipülasyonların belirtisi olarak ortaya çıktıklarını öne sürerler. Okul, genelde tartışmalı olsa da, tarihsel olarak etkili olmuştur. Eski Amerikan Merkez Bankası (FED) Başkanı Alan Greenspan, Avusturyalı iktisatçıların geneli daha sonraları Greenspanin Avusturya iktisadi prensiplerini reddettiği görüşü üzerinde birleşse de, ilk yıllarında okulu methetmiştir.
En tanınmış Avusturyalı iktisatçı belki de, "para teorisi ve iktisadi dalgalanmalar konusunda yaptığı öncü çalışmalar ve iktisadi, sosyal ve kurumsal fenomenlerin karşılıklı bağımsızlıklarının etkili analizi" nedeniyle Nobel İktisat Ödülünü almış olan, Friedrich von Hayektir. Ludwig von Mises Friedrich Hayek Stokholm Okulu Ana madde: Stokholm Okulu Gunnar Myrdal Bertil Ohlin
Keynesyen İktisat Ana maddeler: Keynesyen İktisat, Post Keynesyen İktisat, ve Yeni-Keynesyen İktisat John Maynard Keynes Joan Robinson N. Gregory Mankiw Paul Krugman Peter Bofinger Joseph Stiglitz Chicago Okulu Ana madde: Chicago Okulu Frank H. Knight Jacob Viner Milton Friedman George Stigler Harry Markowitz Merton Miller Robert Lucas, Jr. Eugene Fama Myron Scholes Gary Becker Edward C. Prescott James Heckman Carnegie Okulu Ana madde: Carnegie Okulu Herbert Simon Richard Cyert James March Victor Vroom Oliver E. Williamson Neo-Ricardoculuk Ana madde: Neo-Ricardoculuk John von Neumann Piero Sraffa Luigi L. Pasinetti Vladimir K. Dmitriev Modern Okullar Modern Heterodoks Okullar Kamu Tercihi Okulu Yeni Keynesyen İktisat Yeni Klasik Makroiktisat Evrimci İktisat Avusturya Okulu Chicago Okulu Freiburg Okulu Keynesyen İktisat Post-Keynesyen İktisat Lozan Okulu Stockholm Okulu Marksist İktisat Kurumsal İktisat Neo-Ricardoculuk Anaakım İktisatta Görüşler İktisat alanı dışında Görüşler
İktisadi politika belirli bir alandaki ticareti teşvik etmek amacıyla tasarlanmıştır. Sosyal sınıfların önemli olması nedeniyle, din veya ahlâka dayanarak farklı sınıflar için izin verilen stilleri, maddeleri ve satınalma sıklıklarını içeren kıyafet ve barınma düzenlenlemeleri uygulanmıştır. Niccolò Machiavelli, Prens adlı kitabında iktisadi politikayı tavsiye biçiminde ilk kez kuramsallaştıran yazarlardan olmuştur. Bunu, prensler ve cumhuriyetler harcamalarını sınırlandırmalı ve zengin veya nüfusu fazla olanın diğerlerini soyması engellenemeli diyerek yapmıştır.
Bu sayede bir devlet vatandaşları üzerine ağır külfetler yüklememesi nedeniyle cömert olarak nitelendirilir. Gerard de Malynes Edward Misselden Thomas Mun Jean Bodin Jean Baptiste Colbert Josiah Child William Petty John Locke Charles Davenant Dudley North Ferdinando Galiani James Denham-Steuart Fizyokratlar Ana madde: Fizyokratlar İktisadi Düşünceler Tarihine Avusturya Bakışı isimli kitabında Murray Rothbard, modern iktisat tarihinin Adam Smith yerine fizyokratlarla başlaması gerektiğini öne sürmektedir. Anne Robert Jacques Turgot François Quesnay John Law Pierre le Pesant de Boisguilbert Richard Cantillon Klasik Politik İktisat Ana madde: Klasik İktisat Klasik iktisat, aynı zamanda klasik politik iktisat olarak da anılmaktadır, anaakım iktisatın 18. ve 19. yüzyıldaki özgün biçimidir.
Klasik iktisat piyasaların dengeye gelmesi eğilimi ve değer kuramları üzerine yoğunlaşmaktadır. Neo-klasik iktisat temelde değer kuramında faydacı olması ve modelleri ile denklemlerinde temel olarak marjinalist kuramı kullanması ile klasik iktisattan ayrılmaktadır. Marksist iktisat da klasik kuramdan hareketle oluşturulmuştur. Anders Chydenius (17291803), İskandinav tarihinin önde gelen klasik liberallerindendir. Finlandıyalı bir rahip ve parlamento üyesi olan Anders Chydenius, 1765 yılında Ulusal Kazanç (The National Gain) isminde bir kitap yayınlamıştır.
Bu kitabında ticaret ile sanayi serbestisi hakkında fikirler öne sürerek ve ekonomi ile toplum arasındaki ilişkiyi araştırarak, Adam Smithin benzer fakat daha kapsamlı kitabı Ulusların Zenginliğinden onbir yıl önce liberalizmin prensiplerini belirlemiştir. Anders Chydeniusa göre demokrasi, eşitlik ve insan haklarına saygı ilerlemeye ve tüm toplumun mutluluğuna giden tek yoldur. Francis Hutcheson Bernard de Mandeville David Hume Adam Smith Thomas Malthus James Mill Francis Place David Ricardo Henry Thornton John Ramsay McCulloch James Maitland, 8th Earl of Lauderdale Jeremy Bentham Jean Charles Léonard de Sismondi Johann Heinrich von Thünen John Stuart Mill Karl Marx Henry George Henry Charles Carey Nassau William Senior Edward Gibbon Wakefield John Rae Thomas Tooke Robert Torrens Fransız Liberal Okul Ana madde: Fransız Liberal Okul Frédéric Bastiat Maurice Block Pierre Paul Leroy-Beaulieu Gustave de Molinari Yves Guyot Jean-Baptiste Say Léon Say Alman Tarih Okulu Friedrich List Wilhelm Roscher Gustav von Schmoller Werner Sombart Max Weber Joseph Schumpeter Karl Polanyi İngiliz Tarih Okulu Edmund Burke Richard Jones Thomas Edward Cliffe Leslie Walter Bagehot Thorold Rogers William J. Ashley William Cunningham Fransız Tarih Okulu Clément Juglar Charles Gide Albert Aftalion Émile Levasseur François Simiand Ütopyacı İktisat William Godwin Charles Fourier Robert Owen Marksist İktisat
Ana madde: Marksist İktisat Marksist İktisat, Karl Marx ve Friedrich Engelsin çalışmaları sonucunda ortaya çıkmıştır. Bu iktisat okulu değerin emek teorisi üzerine yoğunlaşmaktadır ki Marx bunu emeğin sermaye tarafından sömürülmesi olarak ele almıştır. Dolayısıyla, Marksist iktisatta değerin emek teorisi, kapitalist bir toplumda sadece fiyat teorisi değil emeğin sömürüsünün ölçülmesinde bir yöntemdir. Karl Marx Friedrich Engels Karl Kautsky Rosa Luxemburg Georgy Valentinovich Plekhanov Nikolai Bukharin Otto Baner Ernst Mandel Paul Sweezy Nobuo Okishio Shigeto Tsuru Devlet Sosyalizmi Ana madde: Devlet Sosyalizmi Claude Henri de Saint Simon Ferdinand Lassalle Johann Karl Rodbertus Eduard Berstein Fabian Society Piyasa Sosyalizmi Ricardocu Sosyalizm Ana madde: Ricardocu Sosyalizm John Gray Thomas Hodgskin Hristiyan Sosyalizmi Ana madde: Christian socialism Frederick Maurice Pierre Guillaume Frédéric le Play Anarşist İktisat Ana madde: Anarşist İktisat Anarşist iktisat baskıcı sosyal kurumlar tarafından yönetilmeyen üretim ve mübadele biçimlerini anahatlarıyla belirlemeye çalışan bir kuramlar bütünüdür.
Anarko-kapitalistler rekabetçi serbest piyasanın dinamiklerinin zorunlu devlet kontrolü olmadan özgürce işlediği bir toplum arzularlar. Birçok diğer anarşist iktisatçı ise kapitalist mülkiyet ve kapitalist üretim biçimleri kaldırılmadan ekonomilerin gerçek anlamda serbest olamayacağını ileri sürmektedir. Charles Fourier Pierre-Joseph Proudhon Peter Kropotkin Mikhail Bakunin Dağılımcılık Ana madde: Dağılımcılık Dağılımcılık geç 19. yüzyılda ve erken 20. yüzyılda Papa Leo XIIIün Rerum Novarum genelgesindeki ve Papa Piuss XIin Quadragesimo Anno genelgesindeki öğretileri yansıtmak amacıyla Katolik düşünürler tarafından formüle edilmiştir. Dağılımcılık kapitalizm ve sosyalizm arasında üçüncü bir yol arayışıdır ve arzusu özel mülkiyet varlığını korurken toplumu Hristiyan adalet kuralları çerçevesinde şekillendirmektir. G. K. Chesterton Hilaire Belloc
Kurumsal İktisat
Ana madde: Kurumsal İktisat Thorstein Veblen John Rogers Commons Wesley Clair Mitchell John Maurice Clark Robert A. Brady Clarence Edwin Ayres Romesh Dutt John Kenneth Galbraith Yeni Kurumsal İktisat Ana madde: Yeni Kurumsal İktisat Douglass North Oliver E. Williamson Ronald Coase Daron Acemoğlu Neoklasik İktisat Ana madde: Neoklasik İktisat Neoklasik iktisat günümüzde kullanılan baskın iktisat biçimidir ve iktisatçılar arasında en çok taraftarı olunan akımdır. Eleştirenler tarafından genellikle Ortodoks İktisat olarak adlandırılır. Bu yaklaşımın daha spesifik bir açıklaması Lionel Robbinsin An Essay on the Nature and Significance of Economic Science (1932) (İktisadi Bilimin Doğası ve Ehemmiyeti Üzerine Bir Deneme) adlı makalesinde:"insan davranışlarını alternatif kullanımları olan kıt kaynaklar arasındaki ilişkiler şeklinde çalışan bilim" olarak verilmektedir. Kıtlık, kullanılabilir kaynakların tüm ihtiyaç ve istekleri karşılayamaması anlamına gelmektedir.
Eğer kıtlık ve kullanılabilir kaynakların alternatif kullanımları olmazsa herhangi bir iktisadi sorun da olmaz. William Stanley Jevons Francis Ysidro Edgeworth Alfred Marshall John Bates Clark Irving Fisher Knut Wicksell Lozan Okulu Ana madde: Lozan Okulu Antoine Augustin Cournot Léon Walras Vilfredo Pareto Avusturya Okulu Ana madde: Avusturya Okulu Avusturya iktisat okulu, değerin emek teorisi, istatistiksel veriden hareketle teorik çıkarımlar, yumuşak para (loose money), matematiğin ve iktisadi modellemenin önemi ve özel mülkiyetin korunması ve cebri sözleşmeler (force of contract) dışında devletin piyasaya müdahelesi gibi önemli (bazıları da ikincil) konularda klasik ve neo-klasik teorileri reddeder. Okul, insanların seçim ve eylemlerini subjektif yorumlama ve marjinal fayda (neo-klasik iktisada bu kavramı vermişlerdir) vasıtasıyla açıklamaktadır. Nedensel akıl yürütmenin tümdengelimci zincirini takip ederek iktisadi eylem teorilerini araştırırlar.
Ekonomik büyümenin itici gücü olarak girişimciyi görürler. Avusturya okulununu temel bir atak noktası da Zirve-Dip döngüsünün normal bir iktisadi düzen olduğudur ki bu tarz döngülerin merkezi plancılar tarafından yapılan parasal manipülasyonların belirtisi olarak ortaya çıktıklarını öne sürerler. Okul, genelde tartışmalı olsa da, tarihsel olarak etkili olmuştur. Eski Amerikan Merkez Bankası (FED) Başkanı Alan Greenspan, Avusturyalı iktisatçıların geneli daha sonraları Greenspanin Avusturya iktisadi prensiplerini reddettiği görüşü üzerinde birleşse de, ilk yıllarında okulu methetmiştir.
En tanınmış Avusturyalı iktisatçı belki de, "para teorisi ve iktisadi dalgalanmalar konusunda yaptığı öncü çalışmalar ve iktisadi, sosyal ve kurumsal fenomenlerin karşılıklı bağımsızlıklarının etkili analizi" nedeniyle Nobel İktisat Ödülünü almış olan, Friedrich von Hayektir. Ludwig von Mises Friedrich Hayek Stokholm Okulu Ana madde: Stokholm Okulu Gunnar Myrdal Bertil Ohlin
Keynesyen İktisat Ana maddeler: Keynesyen İktisat, Post Keynesyen İktisat, ve Yeni-Keynesyen İktisat John Maynard Keynes Joan Robinson N. Gregory Mankiw Paul Krugman Peter Bofinger Joseph Stiglitz Chicago Okulu Ana madde: Chicago Okulu Frank H. Knight Jacob Viner Milton Friedman George Stigler Harry Markowitz Merton Miller Robert Lucas, Jr. Eugene Fama Myron Scholes Gary Becker Edward C. Prescott James Heckman Carnegie Okulu Ana madde: Carnegie Okulu Herbert Simon Richard Cyert James March Victor Vroom Oliver E. Williamson Neo-Ricardoculuk Ana madde: Neo-Ricardoculuk John von Neumann Piero Sraffa Luigi L. Pasinetti Vladimir K. Dmitriev Modern Okullar Modern Heterodoks Okullar Kamu Tercihi Okulu Yeni Keynesyen İktisat Yeni Klasik Makroiktisat Evrimci İktisat Avusturya Okulu Chicago Okulu Freiburg Okulu Keynesyen İktisat Post-Keynesyen İktisat Lozan Okulu Stockholm Okulu Marksist İktisat Kurumsal İktisat Neo-Ricardoculuk Anaakım İktisatta Görüşler İktisat alanı dışında Görüşler